Τι συμβαίνει στη Δραγατσανίου;

Κοιτάζω μια ασπρόμαυρη φωτογραφία τραβηγμένη τον Μάιο του 1918. Τρεις κυρίες ντυμένες με φορέματα περιπάτου και μεγάλα καπέλα ετοιμάζονται να διασχίσουν την οδό Δραγατσανίου. Στο βάθος φαίνονται άμαξες σταθμευμένες μπροστά από το Μέγαρο Αμβροσίου Ράλλη, που τώρα δεν υπάρχει πια (κατεδαφίστηκε το 1938), αλλά τότε στέγαζε την Αγγλική Πρεσβεία. Σήμερα, στην ίδια θέση (Δραγατσανίου 8) βρίσκεται το Hafu, το ιαπωνικό εστιατόριο του Σωτήρη Κοντιζά, το Bakel, που πουλάει νεοϋορκέζικα bagels και το Dr.8, το μπαρ που έκανε τεράστιο χαμό όταν άνοιξε λίγους μήνες πριν, αλλά και δύσκολη την πρόσβαση στο πεζοδρόμιο (μιλάμε για ατελείωτες ουρές). Προφανώς και εκατό χρόνια είναι αρκετά για να φέρουν τα πάνω κάτω και ν’ αλλάξουν εντελώς την εικόνα μιας πόλης, μαζί και τις συνήθειές της.

Σε ένα πιο πρόσφατο παρελθόν, τη δεκαετία του ’50, η οδός Δραγατσανίου ήταν η Εδέμ της «οικιακής τεχνολογίας», ο δρόμος που τα αθηναϊκά νοικοκυριά επισκέπτονταν για να εξοπλιστούν με τις πρώτες ηλεκτρικές συσκευές. Τον απόηχο αυτής της εποχής μπορείς να τον πιάσεις ακόμη και σήμερα, αν απλώς μπεις στη Στοά Τρίστρατο διαλέγοντας μία από τις τρεις (εξού και το όνομα) εισόδους της (Δραγατσανίου 6, Αριστείδου 6 και Σταδίου 29). Θα βρεθείς μπροστά σ’ έναν δαιδαλώδη, αφανή κόσμο, ένα αόρατο από τον δρόμο σύμπαν γεμάτο με κάθε είδους μαγαζάκια που προσφέρουν ακόμη υπηρεσίες επισκευής και αντικατάστασης – εγώ ακόμη από εδώ προμηθεύομαι τις δυσεύρετες σακούλες για την ηλεκτρική μου σκούπα, που κανένα μεγάλο κατάστημα ηλεκτρικών συσκευών δεν διαθέτει. Άλλο ενδιαφέρον στοιχείο της στοάς; Στα υπόγειά της μπορείς ακόμη να δεις υπολείμματα από τα αρχαία τείχη της Αθήνας, μια που κάποτε εδώ ήταν τα όρια της πόλης!

Πίσω στο φως της Δραγατσανίου. Ο τελευταίος χρόνος έφερε σ’ αυτόν τον δρόμο μια απότομη άνθηση. Απότομη, αλλά όχι ακριβώς ξαφνική. Η αρχή έγινε μάλλον από την παρακείμενη πλατεία Αγίων Θεοδώρων, με το ομώνυμο χιλιόχρονο εκκλησάκι, που γύρω του εξαπλώθηκαν (και μάλιστα εν ριπή οφθαλμού) μερικά από τα πιο hot εστιατόρια της τελευταίας δεκαετίας: Dopios, Juicy Grill, Odori, Κάψα, Manari. Μικρή η πλατεία, εκ των πραγμάτων δεν έχει χώρο για νέες αφίξεις στη νέα ανερχόμενη πιάτσα. Οπότε μάλλον αναπόφευκτα η «ανάπτυξη» πέρασε στον πλησιέστερο δρόμο: τη Δραγατσανίου.

Τα μαγαζιά που δίνουν ζωή στη Δραγατσανίου

Bagel όπως στη Νέα Υόρκη

Την πρώτη φορά που κατάλαβα ότι στη Δραγατσανίου κάτι είναι στα σκαριά ήταν δέκα μήνες πριν. Στον αριθμό 8 της οδού είχε μόλις εμφανιστεί μια πρόσοψη που θα μπορούσε να βρίσκεται απαράλλαχτη και στο Μπρούκλιν. Λευκό πλακάκι και μια βιτρίνα όπου ξαπόσταιναν δεκάδες bagels. Το Bakel (Δραγατσανίου 8, 2160703407) μόλις είχε ανοίξει, πουλώντας φρεσκοψημένα bagels σε κάθε δυνατή εκδοχή. Από πίσω του δύο φίλοι, ο Νίκος Καραβάς και ο Θοδωρής Σιδεράς. Ο Θοδωρής μάγειρας με δικό του εστιατόριο στις Βρυξέλλες, ο Νίκος μηχανικός ρομποτικής, που εργαζόταν ως ακαδημαϊκός ερευνητής ρομποτικής στο Χάρβαρντ.

Μου έλεγε τότε ο Νίκος: «Στην πανδημία επέστρεψα στην Αθήνα κι από τότε εργάζομαι εξ αποστάσεως, συνήθως σε κάποιο από τα co-working spaces του κέντρου. Και κάθε φορά που ήθελα να κάνω μεσημεριανό διάλειμμα, έπεφτα πάντα στο ίδιο πρόβλημα: αν δεν θέλεις να φας σουβλάκι ή να καθίσεις σε κάποιο εστιατόριο, δεν υπάρχει ποιοτική επιλογή στο κέντρο, τουλάχιστον κάτι που να είναι ταυτόχρονα χορταστικό, υγιεινό και νόστιμο. Είχα πάντα στο μυαλό μου να κάνω μια δική μου επιχείρηση. Και τότε σκέφτηκα τα bagels. Όπως έχουμε εμείς το σουβλάκι, έτσι είναι το bagel στην Αμερική – το βρίσκεις παντού». Πάντως bagels σαν αυτά του Bakel δεν βρίσκεις αλλού στην Αθήνα, αυτό είναι γεγονός.

Από τη Νέα Υόρκη στο Τόκιο, μια Δραγατσανίου δρόμος

Το Bagel μοιράζεται την ίδια στοά με ένα εστιατόριο-σουξέ που άνοιξε λίγους μόνο μήνες αργότερα. Τέλη Ιουνίου ήρθε το Hafu (Δραγατσανίου 8, 2152155550). Το όνομά του είναι ένας ιαπωνικός όρος που περιγράφει ένα άτομο με μισή ιαπωνική καταγωγή. Όπως και ο ιδιοκτήτης του δηλαδή, ο γνωστός σεφ Σωτήρης Κοντιζάς. Ο Σωτήρης δεν είναι άγνωστος στη Δραγατσανίου. Λίγο πιο κάτω άνοιξε το 2023 το ωραίο ραμενάδικο Tanpopo (εντάξει, «εδαφικά» βρίσκεται στην Αριστείδου, στην πράξη όμως απέχει λιγότερο από μια ανάσα από τη Δραγατσανίου) – από τα καλύτερα ramen που έχω φάει, τουλάχιστον στην Αθήνα.

Στο Hafu σερβίρονται συνταγές που έγραψαν ιστορία όλα αυτά τα χρόνια μαγειρικής πορείας του σεφ, αλλά στη νέα τους έκδοση. Burger μπακαλιάρου, soba noodles με ταχίνι και πέστροφα, γαρίδες σε φύλλο ρυζιού. Πιάτα που απολαμβάνεις καθισμένος είτε στη στοά είτε στην μπάρα μπροστά από την ανοιχτή κουζίνα. Πάντως και στις δύο περιπτώσεις αισθάνεσαι σαν να βρίσκεσαι στο Τόκιο, μια που το εστιατόριο θυμίζει έντονα τη μινιμαλιστική αρχιτεκτονική της Ιαπωνίας.

Το φαινόμενο Dr.8

Το μαγαζί, ωστόσο, που έκανε τη Δραγατσανίου να εκτιναχθεί είναι το Dr.8 (Δραγατσανίου 8, 6981136888). Μη με ρωτάτε γιατί, δεν έχω καταλάβει, για να είμαι ειλικρινής. Έχει ωραία πίτσα, ωραιότατα cocktails, δυνατή μουσική και new age αισθητική, αλλά και πάλι δεν μπορώ να εξηγήσω γιατί τόσος πολύς κόσμος λύσσαγε για μια θέση στα τραπέζια του. Πραγματικά, ειδικά τις πρώτες ημέρες λειτουργίας του, έτσι και περνούσες ανυποψίαστος απ’ έξω, τρόμαζες. Φευγαλέες σκέψεις διασταυρώνονταν στο μυαλό σου: «γίνεται πόλεμος;», «αναστήθηκε ο Michael Jackson και κάνει συναυλία;», «επιστρέφει το lock down κι αυτή είναι η τελευταία νύχτα ελευθερίας μας;», «μπα, δεν μπορεί, σίγουρα γίνεται πόλεμος».

Η δημοτικότητα του Dr.8 εξαπλώθηκε γρήγορα μέσω των social media (κυρίως του TikTok) και κλιμακώθηκε σε πανικό. Ποτέ δεν έχω δει τόσο κόσμο μαζεμένο έξω από μαγαζί, και παραδέχομαι ότι κάτι μου διαφεύγει εδώ, ίσως γιατί έχω περάσει τα 30. Πάντως, κακά τα ψέματα, το Dr.8 επανέφερε το όνομα της Δραγατσανίου στα στόματα των Αθηναίων, έστω και μόνο από απλή περιέργεια.

Είπε κανείς «ψωμί»;

«Κάποτε ο φούρναρης, σαν τον μαραγκό και κάθε καλό μάστορα, έφτιαχνε το δικό του μείγμα από αλεύρι. Σήμερα οι φούρνοι είναι σαν το ΙΚΕΑ, που σου δίνει τα έπιπλα στο κουτί, ζυμώνουν έτοιμα μείγματα, με μαγιές που τελικά ευθύνονται για τις δυσανεξίες». Είναι εμφανές ότι ο Στέφανος Λιβάνιος παίρνει πολύ σοβαρά την υπόθεση ψωμί. Τον γνωρίσαμε όταν άνοιξε το Τρομερό Παιδί, τον γαλλικό φούρνο που έσπασε ταμεία στα Ιλίσια, και τώρα τον συναντάμε πάλι στο Deux Amis (Δραγατσανίου 8, 2103248929) που εδώ και λίγους μήνες ξεφουρνίζει αληθινό ψωμί (αποκλειστικά από βιολογικά άλευρα, παρακαλώ) και κάνει τη Δραγατσανίου να μοσχομυρίζει. Γαλλικές μπαγκέτες, περσικά Khorasan, ψωμί από 100% σίκαλη… και τι δεν θα βρεις! Έχει και κουλούρια Θεσσαλονίκης, έχει και κάτι τυρόπιτες και κασερόπιτες, που δεν μοιάζουν με καμιά, έχει βουτυράτα κρουασάν και εκλέρ και φλαν, έχει και σάντουιτς, και γενικώς η Δραγατσανίου έχει όρεξη.

Solene, ο ήλιος της Δραγατσανίου

Η νεότερη άφιξη στη Δραγατσανίου μετράει λίγες μόνο ημέρες και έχει άρωμα Γαλλίας. Το λένε Solene (Δραγατσανίου 6, 2103231892). «Η ονομασία πηγάζει από τον ήλιο – θέλαμε κάτι να παραπέμπει σε γαλλικό όνομα και να συνδυάζει το πρωί με το βράδυ. Το πρωί λειτουργούμε ως βιενουαζερί και ζαχαροπλαστείο με διάφορα γλυκά και αρτοποιήματα που επιμελείται ο Αλέξανδρος Κούφας. Το βράδυ, ωστόσο, το Solene μεταμορφώνεται σε γαλλικό εστιατόριο επηρεασμένο από τις γεύσεις της Μεσογείου. Ουσιαστικά, θέλουμε να παρουσιάσουμε μια ολοκληρωμένη μορφή της γαλλικής κουζίνας και νομίζω ότι δεν υπάρχει αντίστοιχο concept», μου λέει ο Δημήτρης Μπίτσος, ένας εκ των ιδιοκτητών.

Σας προκαλώ: περάστε απ’ έξω και ρίξτε μια ματιά στη βιτρίνα όπου ξαποσταίνουν αυτά τα γλυκά που μοιάζουν με μπιζουδάκια. Είναι σχεδόν αδύνατο να αντισταθείς και να μην μπεις μέσα. Κι εκεί σε περιμένουν άλλες εκπλήξεις, μια που το βραδινό μενού έχει επιμεληθεί ο βραβευμένος με αστέρι Michelin Αλέξανδρος Τσιοτίνης. Ορίστε μια γεύση: μύδια μαρινάτα με mousse «café de Paris» και τραγανά τσιπς πατάτας, μοσχαρίσιο Tartar a l’ Ancienne, μοσχαρίσιο φιλέτο Rossini, Flank Wellington, bouillabaisse θαλασσινών.

Στα πέριξ

Τα παραπάνω είναι όλα μαγαζιά που άνοιξαν στη Δραγατσανίου τον τελευταίο χρόνο (ούτε!). Σύντομα θα έρθουν κι άλλα, πολλά θα βρουν «σπίτι» και στους γύρω δρόμους, γιατί έτσι συμβαίνει με τις πιάτσες. Ήδη μετράμε δύο καινούργια μαγαζιά που καβαλούν το κύμα της Δραγατσανίου. Το πρώτο την κοιτάει κατάματα, λέγεται F*ckin’ Fine (Αριστείδου 1) και έχει για chef patron τον Σταμάτη Κυπραίο. «Γενικά, μας άρεσε πολύ η περιοχή, οπότε αποφασίσαμε να ανοίξουμε εδώ», λέει ο ίδιος και συνεχίζει «Το F*ckin’ Fine είναι ένα all day μαγαζί. Ξεκινάμε από το πρωί με brunch και ζύμες, συνεχίζουμε με μια μικρή καρτέλα με πιάτα μεσογειακής κουζίνας που εμπλουτίζεται με πολλά πιάτα ημέρας».

Κοιτάω τον κατάλογο και βλέπω πίτσες (που φτιάχνονται εδώ από την αρχή), πιάτα για τη μέση (λαδόπιτα, αραντσίνι, μοσχαρίσιο ταρτάρ κ.ά.) και μόνο ένα burger (ασυνήθιστο για all day), που μάλιστα δεν έχει μπιφτέκι, αλλά… λαυράκι! Τα βράδια η μουσική δυναμώνει. Πέμπτη, Παρασκευή και Σάββατο έχει party και γίνεται χαμός.

Μια γωνία παρακάτω (Ευριπίδου 9) και πάλι σχηματίζονται ουρές, αυτή τη φορά μπροστά από ένα μικροσκοπικό μαγαζάκι που η ταμπέλα του γράφει Ugly Rolls και μυρίζει κανέλα. Είναι εξ ολοκλήρου αφιερωμένο στα cinnamon rolls, τα οποία φτιάχνονται εδώ, είναι χειροποίητα από την αρχή ως το τέλος τους και βγαίνουν σε πολλές εκδοχές: με σοκολάτα, με κρέμα φιστίκι, με φιστικοβούτυρο και αλατισμένη καραμέλα, tiramisu, apple crumble, lemon-blueberry, χώρια το κλασικό με ζάχαρη και κανέλα. Έχει και με γλάσο, έχει και cinnamon rolls-μπουκίτσες για εσένα που λες ότι θες να φας μόνο μια μπουκιά και το εννοείς.