Αναγνώστης με αιτία: Παρουσίαση του βιβλίου «Τασμανία» του Πάολο Τζορντάνο, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πατάκη
Ενόψει της ανύψωσης των υδάτων ένεκα το λιώσιμο των πάγων, με συνακόλουθο την καταβύθιση νησιών και παράκτιων περιοχών, ενόψει της λειψυδρίας και της σιτοδείας που θα συνεπάγεται, ενόψει της ξηρασίας, που θα οδηγήσει σε πολέμους και αφανισμούς, ενόψει της πλαστικοποίησης των θαλασσών και την εκμηδένιση των ιχθύων, ενόψει μεταναστευτικών ροών τέτοιας έκτασης, που θα επιφέρουν απίσχναση των κοινωνικών δομών και την κατάρρευση κρατών, ενόψει της επελάσεως των αλγορίθμων και της τεχνητής νοημοσύνης, κοντολογίς, σε περίπτωση συντέλειας του κόσμου, πού θα διαλέγατε να μετακομίσετε;
Ο ήρωας του μυθιστορήματος του Πάολο Τζορντάνο «Τασμανία» (εκδόσεις Πατάκη) –που δεν μπορούσα να τ’ αφήσω από τα χέρια μου– είναι ένας δημοσιογράφος και συγγραφέας που ασχολείται με την κλιματική αλλαγή και προσπαθεί να ολοκληρώσει ένα μυθιστόρημα για τις δύο ατομικές βόμβες που έπεσαν στη Χιροσίμα και το Ναγκασάκι τον καυτό Αύγουστο του 1945 και τερμάτισαν τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο.
Και ενώ επιχειρεί να διαχειριστεί το υλικό του για την ατομική σχάση και τα συνακόλουθά της, στο ίδιο του το σπίτι επισυμβαίνει η σχάση του συζυγικού δεσμού. Ο ήρωας και η γυναίκα του έχουν πάψει να επικοινωνούν. Σχεδόν αποστρέφονται ο ένας τον άλλον· κανένα σημείο επαφής. Στο κουτί του Σρέντινγκερ κανείς δεν ξέρει αν η γάτα είναι ζωντανή ή νεκρή. Το ζεύγος, στην απέλπιδα προσπάθειά του να μη ρίξει το καράβι στα βράχια, ρίχνεται σε ομαδικό σεξ στη Γουαδελούπη, με πενιχρά ωστόσο αποτελέσματα. Το κουφάρι ενός γάμου δεν γίνεται να νεκραναστηθεί.
Την ίδια εποχή, ένας επιστήμονας γίνεται φίλος του ήρωα και μαζί περνάνε όμορφες στιγμές, γεμάτες φιλοσοφική ενατένιση και φόβο για τη μελλοντική πορεία του κόσμου ενόψει της αναπόδραστης πλέον κλιματικής αλλαγής. Αποδεικνύεται ότι ακόμη και τα σύννεφα είναι φορείς κινδύνου, καθώς αποταμιεύουν –εκτός από υδρατμούς– χιλιάδες μόρια φυτοφαρμάκων, που στη συνέχεια εξαπολύουν επί δικαίους και αδίκους υπό τη μορφή νανουριστικής βροχής.
Είναι μάλιστα αυτός ο φίλος του ήρωα που του μιλάει για το έσχατο καταφύγιο ενόψει όλων αυτών των δεινών που είναι προ των πυλών (ο Αννίβας είναι ante portas, που έλεγαν και οι Ρωμαίοι βλέποντας τους ελέφαντες του μεγάλου εκείνου Καρχηδόνιου στρατηλάτη). Και το έσχατο καταφύγιο για εκείνον δεν είναι άλλο παρά η νήσος Τασμανία. Και εξηγεί τους λόγους – αλλά αυτό δεν πρόκειται να το κάνω εδώ.
Από την Τασμανία, που είναι το δάκρυ της Αυστραλίας, όπως η Σρι Λάνκα είναι το δάκρυ της Ινδίας, εγώ το μόνο που θυμόμουν από τα παιδικά μου χρόνια ήταν ο Δαίμων της, που κοσμούσε με τη μαυριδερή παρουσία του τα αναγνώσματα εκείνης της άδολης εποχής. Κάτι ανάμεσα σε λύκο και σκύλο. Όταν επισκέφτηκα κάποτε το Σίδνεϊ της Αυστραλίας και πέρασα μέσω θαλάσσης στον ζωολογικό του κήπο, έψαξα, ομολογώ, μήπως συναντούσα καταπρόσωπο –και βέβαια πίσω από προστατευτικά κάγκελα– τον δαίμονα εκείνο.
Δεν τον βρήκα. Όμως η λέξη Τασμανία με συγκινούσε πάντα και με οδήγησε να πάρω αυτό το μυθιστόρημα του Πάολο Τζορντάνο.
Και τώρα πια δεν μένει παρά να ταξιδέψω ως εκεί.
Ποιος είναι ο Πάολο Τζορντάνο
Ο Πάολο Τζορντάνο (Paolo Giordano) γεννήθηκε στο Τορίνο το 1982. Σπούδασε θεωρητική φυσική στο Πανεπιστήμιο του Τορίνου και είναι διδάκτωρ στη Φυσική των Στοιχειωδών Σωματιδίων. Ζει στη Ρώμη και είναι συνεργάτης της εφημερίδας Corriere della Sera.
Έχει γράψει πέντε μυθιστορήματα: τη Μοναξιά των πρώτων αριθμών (La solitudine dei numeri primi, 2008, Βραβείο Strega και Βραβείο Campiello Opera Prima, Εκδ. Ωκεανίδα, 2008), το Ανθρώπινο σώμα (Il corpo umano, Mondadori 2012), Το μαύρο και το ασημί (Il nero e l’argento, Einaudi 2014), το Καταβροχθίζοντας τον ουρανό (Divorare il cielo, Einaudi, 2018, Εκδόσεις Πατάκη, 2021) και την Τασμανία (Tasmania, Einaudi, 2022, Εκδόσεις Πατάκη, 2025) που έχουν μεταφραστεί σε περισσότερες από 40 γλώσσες. Toν Μάρτιο του 2020 κυκλοφόρησε το βιβλίο του Περί μετάδοσης (Nel contagio, Einaudi, Εκδόσεις Πατάκη, 2020), που γράφτηκε μεταξύ Φεβρουαρίου και Μαρτίου της ίδιας χρονιάς, ενώ μεταφράστηκε ταυτόχρονα σε πάνω από 30 γλώσσες. Ακολούθησε το βιβλίο του Τα πράγματα που δε θέλω να ξεχάσω (Le cose che non voglio dimenticare, Einaudi, 2021), που αποτυπώνει τον αντίκτυπο της πανδημίας του κορονοϊού. Η Τασμανία πρωτοκυκλοφόρησε στα ιταλικά το 2022 και συμπεριλήφθηκε στη λίστα του περιοδικού The New Yorker με τα καλύτερα βιβλία του 2024. H γαλλική έκδοση τιμήθηκε το 2023 με το βραβείο Andre Malraux.
Μια συζήτηση με αφορμή την κυκλοφορία του βιβλίου «Η νέα παγκόσμια τάξη, το δίκαιο της ισχύος» που συνέγραψε με τον καθηγητή και διεθνολόγο Κωνσταντίνο Φίλη
Δεν υπάρχει πιο δραματική πλοκή από το ίδιο το ανθρώπινο είδος. Γεννιέται ατελές, ζει ανάμεσα σε άλλους ατελείς, γερνά και πεθαίνει. Η Στράουτ δεν προσπαθεί να το εξηγήσει ούτε να το παρηγορήσει. Το καταγράφει.
17°
