Μιρέλα Πάχου: Σύμη, παράθυρο στην ομορφιά

«Σ’ εμάς, στη Σύμη, τα παράθυρα είναι αλλιώτικα», λέει η Αστραδενή της Ευγενίας Φακίνου. Και όχι μόνο επειδή έχουν «ένα πολύ φαρδύ πρεβάζι απ’ τη μέσα μεριά». Μέσα από τα παράθυρα της Σύμης, η ομορφιά και το φως περνάνε σαν πληροφορίες χωρίς φίλτρα και ανοίγουν κάτι μέσα σου διάπλατα.

Πρωί στο βουνό, από το παράθυρο της Αγίας Τριάδας βλέπω, από τη μία πλευρά τον πανέμορφο οικισμό με τα έντονα χρώματα –ώχρα, λουλακί, τερακότα– ν’ απλώνεται περιμετρικά γύρω από το λιμάνι του Γιαλού. Από την άλλη, στο βάθος ενός μακρόστενου όρμου, είναι το Πέδι με τα οπωροφόρα δέντρα, τα αμπέλια και τα κρυστάλλινα νερά. Και λίγα σκαλιά πιο κάτω, το Αρχαιολογικό και Λαογραφικό Μουσείο, με εκθέματα από την προϊστορική εποχή έως τους μεταβυζαντινούς χρόνους, αφηγείται τη λαμπρή ιστορία ενός νησιού όπου άνθησαν η σπογγαλιεία και η ναυπηγική.

Πάει μεσημέρι και δεν μπορώ να αποφασίσω αν θα κολυμπήσω στο Νημποριό, την Αγία Μαρίνα, τη Μαραθούντα ή στα μικρά κολπάκια της Νανούς, όπου φτάνεις μόνο με δική σου βάρκα. Το σίγουρο είναι πως το απόγευμα θα με βρει στον Αϊ-Γιώργη, την ώρα που οι σκιές των κατακόρυφων βράχων πέφτουν πάνω σε μία από τις πιο όμορφες παραλίες των Δωδεκανήσων. Και μετά τη δύση, περπατώντας μέσα από δάση με κυπαρίσσια και πεύκα, ρίγανη και αλεσφακιά, περνώντας από ξωκλήσια και αναστηλωμένα βυζαντινά πατητήρια, θα φτάσω στο Μοναστήρι του Αρχαγγέλου Μιχαήλ, στη νότια πλευρά του νησιού. Ένα ακόμα εσωτερικό ταξίδι, μια διαδρομή γεμάτη παιδικές και νεανικές μνήμες και μια διάχυτη ενέργεια, που μόνο αν τη βιώσεις την κατανοείς.

Το βράδυ στον Γιαλό κάνω μια στάση στην κεντρική πλατεία, εκεί όπου έγινε η τελευταία μας συναυλία με τον Λαυρέντη. Ξαναζώ τη στιγμή, γιατί στο νησί ο χρόνος είναι όπως τα παράθυρα της Αστραδενής, αλλιώτικος. Κάθε λεπτό διαστέλλεται, σου δίνει χώρο να θυμηθείς, να σκεφτείς, να νιώσεις.

Για μένα η Σύμη δεν είναι απλά προορισμός. Είναι το εκεί και το άλλοτε, το εδώ και το παντού. Είναι καταβύθιση στον χώρο και στον χρόνο όπου ζυμώθηκε ένα κομμάτι μου. Είναι παράθυρο διάπλατα ανοιχτό στο γαλάζιο, την ομορφιά και το φως. Είναι η Σύμη μου.

* Η Μιρέλα Πάχου είναι τραγουδοποιός.