Η έκθεση «Χορών Χώρος» είναι ανοιxτή στο κοινό έως τις 29 Αυγούστου, που κλείνουν και τα Επιδαύρια
Μια έκθεση με θέμα τον χορό φιλοξενείται φέτος στην Επίδαυρο και είναι μάλιστα ανοιχτή στο κοινό με διευρυμένο ωράριο, που δεν περιορίζεται μόνο στις ημέρες και τις ώρες των παραστάσεων του αρχαίου θεάτρου. Η έκθεση «Χορών Χώρος», μια ιδέα του Μιχαήλ Μαρμαρινού, σε επιμέλεια του Γιώργου Σαπουντζή, είναι αφιερωμένη στον χορό ως έννοια και προσπαθεί να εξοικειώσει τον επισκέπτη με ένα στοιχείο του αρχαίου δράματος που, ενώ έχει κεντρικό ρόλο πάντα σε μια παράσταση, δεν του δίνεται σχεδόν ποτέ η πρέπουσα σημασία. Πρόκειται για μια αναδρομή στην καταγωγή του χορού, που εμπλέκει τις συνήθειες ή τις παραδόσεις της κοινωνίας με την έννοιά του.
Είχαμε την ευκαιρία να ξεναγηθούμε στον χώρο από τον επιμελητή της έκθεσης, Γιώργο Σαπουντζή, ενώ ο εμπνευστής της ιδέας, Μιχαήλ Μαρμαρινός, έκανε κάποιες καίριες παρατηρήσεις για την έννοια του χορού στο τέλος της ξενάγησης.
Η δημοσιογραφική ξενάγηση κανονίστηκε για άλλη μέρα, ξέχωρα από τα εγκαίνια. Όπως τόνισε ο Γιώργος Σαπουντζής, η έκθεση ξεκινά από τον εξωτερικό χώρο, καθώς εκεί υπάρχουν μεγάφωνα απ’ όπου ακούγονται χορικά από την ιστορία του Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου. Συγκεκριμένα, 7 ή 8 χορικά από διάφορες σημαντικές στιγμές του θεσμού από το 1950 έως και σήμερα. Υπάρχει παράλληλα στο απέναντι «δασάκι» ένα καθιστικό που παραπέμπει σε χορό.
Το πρότζεκτ λοιπόν ξεκίνησε σε συνεργασία με οκτώ καλλιτέχνες του Εργαστηρίου Περφόρμανς της Ανώτατης Σχολής Καλών Τεχνών. «Ήρθαν στην Επίδαυρο, έμειναν μέρες, επισκέφτηκαν το χωριό του Λυγουριού, πήγαν στον πολιτιστικό σύλλογο Καββαδία, μίλησαν με τα μέλη της χορωδίας – που ήταν παρόντα στα εγκαίνια της έκθεσης και ταυτόχρονα δούλευαν μαζί πάνω σε διάφορα κείμενα για το είναι ο χορός και για τις απαρχές του. Οι χοροί προϋπήρχαν του θεάτρου. Στην πραγματικότητα, από αυτούς γεννήθηκε αυτό που σήμερα λέμε θέατρο. Ψάχνοντας περαιτέρω πληροφορίες στο χωριό του Λυγουριού, βρήκα τη ληξιαρχική πράξη/απόφαση 250, σύμφωνα με την οποία χωρικοί έδωσαν αμισθί τα κτήματά τους ώστε να αποκαλυφθεί το θέατρο, εν έτει 1879. Σκέφτηκα λοιπόν πως αυτός είναι ένας πρώτος χορός, μια συλλογική απόφαση για το κοινό καλό. Καθώς συνέχισα να αναζητώ πληροφορίες για την έκθεση, βρέθηκα μπροστά σε μερικές πολύ σπουδαίες αποκαλύψεις, όπως η έννοια του κύκλου», μας εξηγεί ο Γιώργος Σαπουντζής. Μέχρι τότε –δηλαδή το 1880κάτι, που ξεκίνησε τις ανασκαφές ο αρχαιολόγος Παναγής Καββαδίας– πίστευαν ότι η ορχήστρα του θεάτρου είχε το σχήμα πετάλου. Μετά τις ανασκαφές του Καββαδία αποκαλύφθηκε το κυκλικό σχήμα της. «Χόρευαν σε κύκλο, όλοι έβλεπαν όλους, ενώ υπήρχε ένας χώρος στη μέση που ήταν κοινός αλλά ταυτόχρονα δεν ανήκε σε κανέναν».
Αυτή η ληξιαρχική πράξη βρίσκεται στην αρχή της έκθεσης, συνδέοντας τον επισκέπτη με όλους τους κατοίκους που συνέβαλαν ώστε να υπάρχει αυτός ο χώρος σήμερα. Και όλοι μαζί προβάλλονται στον μεγάλο καθρέφτη στην είσοδο της έκθεσης. «Είμαστε σήμερα εδώ γιατί ήταν τότε αυτοί εκεί», τόνισε ο Μιχαήλ Μαρμαρινός.
Τα έργα έχουν προκύψει τόσο από τη συλλογή των πληροφοριών σε σχέση με τον χορό αλλά και τους κατοίκους του Λυγουριού όσο και από μια σειρά από περφόρμανς των καλλιτεχνών της ΑΣΚΤ. Για παράδειγμα, μια καλλιτέχνης ζήτησε από παιδιά να μαζέψουν διαφορετικά φυτά για να φτιάξει ένα φυτολόγιο. Όταν τα συγκέντρωσε όλα μαζί, δημιούργησε το άρωμα του χορού, που το βρίσκουμε και μπορούμε και να το μυρίσουμε στην έκθεση.
Η έκθεση είναι χωρισμένη στα μέρη που αφορούν τον Χορό σε μια αρχαία τραγωδία: Στάσιμο Α, Β, Γ, Πάροδος, Παράβαση, Στάση... Και φυσικά υπάρχει και η περίοδος της ανάπαυλας, απαραίτητης κατά τις πρόβες... Μέσα από αυτά τα μέρη, ο επιμελητής Γιώργος Σαπουντζής και ο εμπνευστής της ιδέας, Μιχαήλ Μαρμαρινός, μοιράζονται την προσέγγισή τους για το είναι χορός, βγαίνοντας από τα στενά όρια της αρχαίας τραγωδίας, χρησιμοποιώντας διάφορα παραθέματα μελετητών του θεάτρου από βιβλία που θα βρούμε στον χώρο και τα οποία, αν θέλουμε μάλιστα, μπορούμε να ξεφυλλίσουμε ή να σημειώσουμε τους τίτλους τους ώστε να τα έχουμε υπόψιν ως βιβλιογραφικές αναφορές. Οπότε στην έκθεση υπάρχει η διάσταση του τότε μέσα από τις δανεισμένες από το αρχείο του Μουσείου Μπενάκη φωτογραφίες, η διάσταση που αφορά τη ζωή των κατοίκων του Λυγουριού και τέλος το σήμερα μέσα από τα έργα των καλλιτεχνών. Ένα «παιχνίδι» σε πολλά επίπεδα, που χρειάζεται χρόνο και που μπορείτε να το συνδυάσετε με τις επισκέψεις σας στο αρχαίο θέατρο για να δείτε μια παράσταση, ανακαλύπτοντας κάθε φορά κι ένα νέο στοιχείο, που ενώνει τα κομμάτια του παζλ και σε φέρνει περισσότερο σε επαφή με το τι ήταν και τι είναι ο χορός.
Όπως μας ανέφερε μετά το πέρας της ξενάγησης ο Μιχαήλ Μαρμαρινός, «Ο χορός είναι πάντα ένα ζωτικό μυστήριο. Άλλωστε, ενώ είναι μια λέξη ενικού αριθμού, υπαινίσσεται πάντα πληθυντικό. Το ενδιαφέρον στον χορό είναι ότι αφορά πάντα ατομικότητες σε κοινή συνθήκη. Μάλιστα είναι το ανάποδο απ’ αυτό που πιστευόταν για πολλά χρόνια, ότι ο χορός είναι ένα άτομο πολλαπλασιασμένο επί 15... Αυτά είναι στοιχεία που τα βρίσκουμε παντού, ακόμη και σε μια στάση του μετρό. Είναι αυτό το σιωπηλό πλήθος που δεν ξέρεις από πού έρχεται και πού θα καταλήξει, που ξαφνικά εμφανίζεται, περιμένει, θέτει ερωτήματα συνδέοντας το παρόν με το άχρονο. Η έννοια του χορού είναι μια έννοια που χρειαζόμαστε γιατί είναι ζωντανή, ζωτική. Και η σύγχρονη τέχνη ασχολείται πάρα πολύ με τη χορικότητα. Γιατί ο χορός έχει μέσα του ένα κομμάτι χάους που ζωντανεύει τη στιγμή».
Ο ζωγράφος παρουσιάζει παράλληλα τις εκθέσεις «Κλεμμένος Πειρατής» και «Beauty and Blue» στην Kapopoulos Fine Arts και στο «Πάτμιον» Πνευματικό Κέντρο.
Η πρώτη Cycladic Biennale ανοίγει τον διάλογο ανάμεσα στη σύγχρονη τέχνη, τη μνήμη και τον νησιωτικό χώρο, μετατρέποντας το νησί σε έναν ανοιχτό εκθεσιακό χάρτη
Ο ιστορικός τέχνης και επιμελητής δεν αφηγείται ιστορίες άλλων, αλλά επιμελείται το ίδιο του το βλέμμα: τις εμμονές, τις επιστροφές και τις αγάπες που το διαμόρφωσαν.
46 καλλιτέχνες από 10 διαφορετικές χώρες της υφηλίου, θα φωτίσουν τα ζητήματα του σύγχρονου κόσμου, μετατρέποντάς τα σε μια εμπειρία συλλογικού στοχασμού, ενσυναίσθησης και θεραπείας
Έξι νέοι καλλιτέχνες καλούνται να δημιουργήσουν έργα για την καλοκαιρινή ραστώνη στην έκθεση «Midsummer Party: Reflections on Space and Time — Don’t Ask Me Why»
H Μαργαρίτα Αθανασίου, η Βαλίνια Σβορώνου, η Σοφία Κουλουκούρη, ο Κοσμάς Νικολάου, η Βέρα Χοτζόγλου και ο Κωνσταντίνος Δουμπενίδης μιλούν στην ATHENS VOICE
17°
