Τελικά, γιατί φιλιόμαστε και η επιστήμη πίσω από την πανίσχυρη σύνδεση που κρύβει ένα φιλί;
Το φιλί είναι μία από τις πιο οικείες ανθρώπινες συμπεριφορές, κι όμως η προέλευσή του παραμένει εντυπωσιακά μυστηριώδης.
Όταν μιλάμε για φιλί, συνήθως εννοούμε την επαφή των χειλιών, μια πράξη που περιλαμβάνει πίεση και ελαφρά αναρρόφηση. Ναι, όταν πρέπει να το περιγράψεις, δεν μοιάζει τόσο ρομαντικό...
Γιατί φιλιούνται οι άνθρωποι;
Ιστορικά, το φιλί είχε διαφορετικές σημασίες ανάλογα με τον πολιτισμό. Το αρχαιότερο καταγεγραμμένο ανθρώπινο φιλί εμφανίζεται σε κείμενα της Μεσοποταμίας γύρω στο 2500 π.Χ.
Οι αρχαίοι Ρωμαίοι διέκριναν τρεις τύπους φιλιού, το Osculum, δηλαδή το κοινωνικό φιλί στο μάγουλο, το Basium, το πλατωνικό φιλί στα χείλη μεταξύ συντρόφων ή μελών οικογένειας και το Savium, το παθιασμένο φιλί ανάμεσα σε εραστές.
Στα Νησιά Τρομπριάντ, για παράδειγμα, τα ζευγάρια δαγκώνουν απαλά τις βλεφαρίδες τους (δεν φαίνεται τόσο ευχάριστη αυτή η συνήθεια. Για να μην πούμε ότι μοιάζει κάπως επικίνδυνη).
Ο Κάρολος Δαρβίνος περιέγραψε το «μαλαισιανό φιλί», όπου δύο άνθρωποι σκύβουν και μυρίζουν ο ένας τον άλλον, υποδηλώνοντας ότι η όσφρηση ίσως παίζει σημαντικό ρόλο στην ανθρώπινη οικειότητα.
Μάθαμε να φιλιόμαστε από τις μητέρες μας: Μπορεί η βιολογία να εξηγήσει το φιλί;
Έρευνες δείχνουν ότι το φιλί λειτουργεί ως βιολογικός μηχανισμός σύνδεσης με έναν άλλον άνθρωπο, καθώς προκαλεί την έκκριση ωκυτοκίνης, της ορμόνης που συνδέεται με την εμπιστοσύνη, την ευτυχία και τη σύνδεση.
Εξελικτικές θεωρίες υποστηρίζουν ότι το φιλί ίσως προέρχεται από πρώιμες μητρικές συμπεριφορές, όπως ο θηλασμός και η προσμάσηση τροφής (όπου η μητέρα μασά το φαγητό και το μεταφέρει απευθείας στο στόμα του βρέφους).
Αυτή η πρακτική παρατηρείται ακόμη σε πρωτεύοντα όπως οι χιμπατζήδες και ίσως έθεσε τις βάσεις για την επαφή των χειλιών ως σήμα φροντίδας, σύνδεσης και επιθυμίας.
Μια πιο τολμηρή θεωρία: το φιλί ως εξέλιξη του grooming
Μια πρόσφατη θεωρία του εξελικτικού ψυχολόγου Adriano Lameira προτείνει ότι το φιλί ίσως εξελίχθηκε από τις συμπεριφορές περιποίησης των πρωτευόντων.
Στα πρωτεύοντα, το grooming συχνά καταλήγει σε επαφή με το στόμα, όπως το να ρουφούν μικρά κομμάτια από το τρίχωμα του άλλου. Καθώς οι άνθρωποι έχασαν σταδιακά το σωματικό τρίχωμα, η λειτουργία φροντίδας, υγιεινής και καθαριότητας του grooming μειώθηκε, οι συνεδρίες έγιναν πιο σύντομες και το τελικό «φιλί» παρέμεινε ως κίνηση τρυφερότητας.
Ένα βαθύ ανθρώπινο ένστικτο
Το φιλί είναι μια σύνθετη συμπεριφορά, διαμορφωμένη από τις πρακτικές των αρχαίων προγόνων μας. Είτε πρόκειται για ένα παθιασμένο savium είτε για ένα τρυφερό «σνιφάρισμα» της μυρωδιάς του ανθρώπου που αγαπάμε, η πράξη του να πλησιάζουμε έναν άλλον άνθρωπο φαίνεται να ικανοποιεί μια βαθιά ανθρώπινη ανάγκη για σύνδεση.
Πώς η ανάλυση του DNA των όγκων ανοίγει νέους δρόμους στη θεραπεία του καρκίνου και γιατί το μέλλον μιας σημαντικής ελληνικής επιστημονικής πρωτοβουλίας παραμένει αβέβαιο
17°
