Το «Τηνιακό» φαινόμενο της λεωφόρου Αλεξάνδρας, το ουζερί που κέρδισε τον χρόνο

Αυτή η συμβολή της Λ. Αλεξάνδρας με την Ασημάκη Φωτήλα ήταν από παλιά ηπειρώτικο λημέρι. Εκεί ήταν όμως από πάντα και η Αδελφότητα των εν Αθήναις Τηνίων, πάνω στη λεωφόρο. 90 χρόνια πριν, οι ηπειρώτες αδελφοί Χουλιαρά, άνοιξαν δίπλα στην Αδελφότητα το ιστορικό Τηνιακό καφενείο. Το Τηνιακό ή Φτηνιακό όπως το λέγαμε για τις τιμές του, έμελλε να διατελέσει το κατεξοχήν φοιτητικό καφενείο, που από τους θολούς τοίχους του πέρασε καπνός από δισεκατομμύρια τσιγάρα, μαζί με γενιές και γενιές φοιτητών.

Το 2016, ο κύριος Δήμος, δήλωσε κουρασμένος και αποφασισμένος πια να κατεβάσει τα ρολά για τελευταία φορά. Ήταν μια νύχτα του χειμώνα, κρύα και πένθιμη, όπως άρμοζε στην περίσταση. Από στόμα σε στόμα διαδόθηκαν τα νέα, μαζί και το κάλεσμα, εκατοντάδες θαμώνες κάθε γενιάς, ο παππούς, ο μπαμπάς και ο εγγονός συγκεντρώθηκαν τεθλιμμένοι και αδελφωμένοι για το τελικό αντίο που εξελίχτηκε σε αξέχαστο χάπενιγκ. Μπίρες που αγοράστηκαν αδειάζοντας όλα τα γύρω περίπτερα έγιναν θρύψαλα στην πόρτα του, φόρος τιμής στο κατεξοχήν μπιράδικο. Εδώ την μπίρα δεν την ονομάτιζες στην παραγγελία. Απλά σήκωνες το χέρι και προσγειωνόταν στο τραπέζι σου. Και έτσι μέσα σε θρύψαλα-γυαλιά-καρφιά, ολοκληρώθηκε ο ένδοξος κύκλος.

Το Τηνιακό τη δεκαετία του '80

Για μας τους φοιτητές του ’80, το Τηνιακό ήταν μια -έως και περισσότερες- στάσεις την ημέρα, στη διαδρομή ανάμεσα στο Decadence, το Ρόδον, τη Ροζαλία, τον Τιπούκειτο, το Φλοράλ και την πλατεία (Εξαρχείων). Εδώ καταστρώνονταν οι διαδηλώσεις και εδώ κατέληγαν. Όταν οι διαφωνίες σήκωναν ψηλά τα ντεσιμπέλ οι κεφτέδες της θρυλικής ποικιλίας μεταμορφώνονταν στο πιο πρόχειρο όπλο. Το Τηνιακό δεν ησύχαζε ποτέ και ζούσε μέσα στην ένταση, τις φωνές και τον καπνό: έρωτες πλέχτηκαν εδώ με το τσουβάλι, άλλες τόσες απιστίες, μαζί και γάμοι και χωρισμοί και αντιζηλίες και κοκορομαχίες για τα μάτια μιας μοιραίας από τη Νομική. Εκκεντρικοί των Εξαρχείων, αναρχοπατέρες, ο Τσοβόλας, η Παπαρήγα, ο Λεβέντης (!) στα νιάτα τους, ο Άσιμος, σοβαροί φοιτητές της Νομικής και λιγότερο σοβαροί της Καλών Τεχνών, όλοι μαζί, συντηρητικοί και έξαλλοι, εδώ έλυναν τα ζωνάρια και τις κόντρες τους, εδώ αγαπιόντουσαν και εδώ μελετούσαν στις εξεταστικές - απορώ όμως πώς εδώ προετοιμάστηκαν πτυχιακές του ΕΜΠ και της Ιατρικής, με απόλυτη επιτυχία! Εδώ γνώριζες τον επόμενο έρωτα και εδώ θρηνούσες το τέλος του, εδώ γιόρταζες την επιτυχία των Πανελληνίων εδώ και το πτυχίο, κάνοντας κονφετί βιβλία και συγγράμματα.

Στο Τηνιακό πήγαινες γιατί πήγαιναν όλοι και όλοι πήγαιναν γιατί ήταν φτηνό. Καφές (ελληνικός και φραπεδιά), ποικιλία που μεταφραζόταν σε λαδοπιωμένο τηγανητό ψωμάκι με τυρί, μίνι κεφτεδάκι και ροδέλα λουκάνικο, όλα φύρδην-μίγδην στο πιατάκι του μεζέ. Σήμερα μάλλον δεν θα τα ακουμπούσαμε τα συγκεκριμένα εδέσματα, αλλά ο 18άρης του ’80 ποσώς νοιαζόταν για γκουρμεδιές και εξάλλου, για την τιμή της, αυτή η ποικιλία και πολύ μας έπεφτε.

Το Τηνιακό ζει ακόμα στην Αλεξάνδρας

Έλα, όμως, που ο Τηνιακός φοίνικας αναστήθηκε από τις στάχτες του και άνοιξε εκ νέου, με ένα απλό φρεσκάρισμα που σεβάστηκε το ντεκόρ της ιστορίας του, με νέα διεύθυνση και πέντε νέα παιδιά που αποφάσισαν να το αναλάβουν. Σαν προσκύνημα μιας βραδιάς στον παλιό μου χρόνο, σαν περίπατο σε μνήμες θαμμένες και λησμονημένες, το είδα να το επισκεφτώ μια βροχερή νύχτα της φετινής άνοιξης. Με έκπληξη διαπίστωσα, πως εντελώς κολλητά έχει ανοίξει και έτερος καφενές, στο ίδιο μέγεθος και με τον ίδιο απλόχωρο εξώστη, κάτι που άμα έχεις χρόνια να έρθεις από δω μπορεί να σε αποπροσανατολίσει και να διαλέξεις τραπεζοκάθισμα στο λάθος μαγαζί. Το οποίο όταν φτάσαμε ήταν άδειο, ενώ στο Τηνιακό δεν έπεφτε καρφίτσα. Γύρω στις 10 το βράδυ και τα δυο καφενεία ξεχειλίζουν κυριολεκτικά από κόσμο, μέσα-έξω και με πολλούς ορθίους. Είναι δύσκολο να περιγράψεις μια τέτοια κοσμοκατάνυξη που συγκρίνεται μόνο με διαδήλωση ή με ειρηνική εξέγερση και η οποία, φυσικά, αριθμητικά δεν συγκρίνεται με κανένα μαγαζί της πόλης -και το υπογράφω εγώ που κανένα βράδυ δεν με βλέπει το σπίτι μου. Ίσως μπορεί να συγκριθεί με την καλοκαιρινή κοσμοχαλασιά της πλατείας Μαβίλη αλλά και πάλι, την ξεπερνάει.

Όλοι φοιτητές. Εντελώς διαφορετικοί από μας, ο φοιτητόκοσμος μιας επίσης εντελώς διαφορετικής εποχής. Μια γαλήνια θάλασσα από καλόβολα, φρόνιμα παιδιά, περίπου το ίδιο ντυμένα, που συζητούν για εξεταστικές, θέματα, βαθμούς, παρεΐστικες κουβέντες. Κανείς δεν νοιάζεται να προβληθεί, να κάνει τον κόκορα, να ξεχωρίσει, να κάνει σόου, να τσακωθεί ηχηρά για το μέλλον του πλανήτη. Τα τραπέζια, στριμωγμένα και αγκαλιασμένα δεν επικοινωνούν μεταξύ τους, οι κουβέντες μένουν εσωτερικές, οι ματιές δεν ξανοίγονται δεξιά και αριστερά, όλο το μαγαζί μοιάζει μια παρέα μεν, αλλά καμωμένη από εκατοντάδες, διαφορετικές παρέες. Το φλερτ, αν υπάρχει, καταναλώνεται και αυτό στα ενδότερα του κάθε τραπεζιού. Ήμασταν οι μόνοι μεγάλοι σε ένα εικοσάχρονο σύμπαν αλλά και αυτό δεν το πήρε χαμπάρι κανείς. Και έτσι επικεντρωθήκαμε και ‘μεις στο άριστο εμφιαλωμένο τσίπουρο από την Ήπειρο -φόρο τιμής στην παλαιά ιδιοκτησία- και στους μεζέδες που πολύ διαφέρουν από την -για κλάματα- ποικιλία του μπαρμπα Δήμου.

Το φαγητό στο Τηνιακό του σήμερα

Η γλυκύτατη γιαγιούλα Αθηνά Γιοβάνη, από τη Βόρεια Ήπειρο, που μαγειρεύει στην κουζίνα, ξαποσταίνει στο τραπεζάκι της, δίπλα στην είσοδο, αγκαλιά με το Άζαξ για τα τζάμια και κουτάκια από πορτοκαλάδες, χαζεύοντας το παιδομάνι και μείς δοκιμάζουμε μια πολύ νόστιμη πατατοσαλάτα, πλούσια σε ολοζώντανο μαϊντανό, κρεμμυδάκι και κόκκινη πιπεριά, μια πιο τραγανή δεν υπάρχει στριφτή, τηγανητή παστουρμαδόπιτα, με παστουρμά σε ποσότητα εσάνς και κάποιο γλυκό κίτρινο τυρί, εξαίσια και για όσους δεν είναι πολύ φίλοι του παστουρμαδένιου αρώματος.

Η ντοματοσαλάτα με την πεντανόστιμη ντομάτα, το αγγούρι, το κρεμμύδι και την πλούσια υπέροχη τριμμένη φέτα, μια από τις πιο γενναιόδωρες σαλάτες που σε κερδίζει με το μπόλικο, καταπληκτικό, αρωματικό ελαιόλαδο, το οποίο διόλου δεν τσιγκουνεύεται το κατάστημα σε όλα του τα πιάτα -και αυτό το λέω προς τιμήν του. Αν είσαι εραστής της βούτας, ο μεζές του νέο-Τηνιακού θα σου δώσει πολλές νόστιμες ευκαιρίες. Τα ντολμαδάκια νόστιμα και αρωματικά και μαμαδίσια, η τηγανιά κοτόπουλο, λιγότερο επιτυχής. Τελευταίους αφήνω τους κεφτέδες που έχουν παίξει τον δικό τους, ιστορικό ρόλο σε τούτο τον καφενέ. Ο διάδοχός τους, απλά, άπαιχτος! Μικρό, τραγανό και αφράτο από μέσα κεφτεδάκι, με μπόλικο σκόρδο, ρίγανη και ξερό δυόσμο, μαγικό! Σερβιρισμένο με πατάτα αληθινή, κομμένη στο χέρι.

Με 15 ευρώ μαζί με το ποιοτικότατο τσίπουρο, περάσαμε μια βραδιά που πήγαινε για νοσταλγική, αλλά μας προέκυψε εντελώς προσγειωμένη στο Σήμερα. Από αυτές τις χαλαρές που τόσο αγαπάμε σ’ αυτή την πόλη. Με το βλέμμα να χάνεται αφ’ υψηλού, στο φωτισμένο ποτάμι της κεντρικής λεωφόρου, στα φωτισμένα διαμερίσματα της Αλεξάνδρας. Μια ροή που σε παρασέρνει στη δική της, παράξενη, ξεχωριστή, αστική γοητεία.

Λ. Αλεξάνδρας 50, 6958877202