Ποιος θα τολμήσει να ασχοληθεί με την πολιτική;

«Ξέρετε, μερικές φορές οι συμπεριφορές και οι λέξεις μπορεί να γίνονται “σφαίρες” και να δημιουργείται μια “ζούγκλα” αθλιότητας, που απωθεί τον καθένα από το να ασχοληθεί με την πολιτική, που εμποδίζει όμως και την κοινή γνώμη να σκέφτεται και να κρίνει». Με αυτά τα λόγια ξεκίνησε ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, την ομιλία του στην προ ημερησίας διατάξεως συζήτηση στη Βουλή για το κράτος δικαίου την περασμένη Πέμπτη, στη σκιά της περιπέτειας υγείας του Γιώργου Μυλωνάκη, υφυπουργού παρά τω πρωθυπουργώ και στενού του συνεργάτη στο Μαξίμου. Η συζήτηση συνεχίστηκε, όπως αναμενόταν, με τις εντάσεις, τους λεονταρισμούς και τις άτοπες απαιτήσεις για εκλογές εδώ και τώρα, χωρίς πρόταση ή σχέδιο από την πλευρά της αντιπολίτευσης. Κάτι ωστόσο σημαντικό που έμεινε από αυτήν είναι το ερώτημα που πλαγίως τέθηκε στο ξεκίνημα της ομιλίας του πρωθυπουργού: ποιος θα θελήσει –ή, καλύτερα, ποιος θα τολμήσει– να ασχοληθεί με την πολιτική στο μέλλον;

Η πρόσφατη υπόθεση Λαζαρίδη αλλά και οι συνεχείς εξελίξεις στην υπόθεση ΟΠΕΚΕΠΕ φέρνουν ξανά και ξανά στο προσκήνιο το ίδιο ζήτημα: πώς θα γλιτώσουμε από τα κακώς κείμενα του παρελθόντος, τις πελατειακές πρακτικές, τα ρουσφέτια, τις κομματικές καταλήψεις θέσεων άνευ αξιοκρατικών κριτηρίων. Γενικότερα, πώς θα απαλλαγούμε από τις κάθε είδους συναλλαγές κάτω απ’ το τραπέζι, οι οποίες ουδεμία σχέση έχουν με τον εκσυγχρονισμό, τις μεταρρυθμίσεις και το γενικότερο πρόσταγμα της εποχής. Μα το ζήτημα είναι εντέλει στην επιλογή προσώπων, θα πει κανείς. Να μπει ένα τέλος στον κομματικό σωλήνα, τις πολιτικές καριέρες που ξεκίνησαν από τα γνωστά φοιτητικά τραπεζάκια κι έφτασαν με άνεση στα έδρανα της Βουλής. Καιρός να επιδιώξουμε την εμπλοκή ανθρώπων με βιογραφικά, γνώση, εξειδίκευση. Ανθρώπων με αποστασιοποιημένη ματιά από τη μικροπολιτική και το πολιτικό «παιχνίδι» γενικότερα. Μάλιστα. Και πόσο αναμένεται ν’ αντέξουν αυτοί οι άνθρωποι στον ρόλο τους ως δημόσιων προσώπων, με την προϋπόθεση ότι θα δεχτούν εξαρχής έναν τέτοιο ρόλο;

Η πόλωση είναι πια η νέα κανονικότητα

Η πόλωση στη δημόσια σφαίρα μέχρι πρόσφατα αντιμετωπιζόταν ως χαρακτηριστικό γνώρισμα ειδικών συνθηκών. Σε στιγμές κρίσης, πολιτικοκοινωνικής αναταραχής, οικονομικής αστάθειας, κοινωνικής «έκρηξης», ήταν δεδομένο ότι ο δημόσιος διάλογος θα εκτροχιαζόταν, σε σημείο πολιτικοί παίκτες να γίνουν στόχος προσωπικών επιθέσεων, να λοιδορηθούν και να στιγματιστούν συνολικά ως προσωπικότητες, όχι απλώς ως πολιτικοί παράγοντες. Η στοχοποίηση, η τοξικότητα, ο διχαστικός λόγος, ο λαϊκισμός, όλα θα συνέτειναν στον ξεπεσμό του δημόσιου διαλόγου. Με το πέρας της εκάστοτε κρίσης, όμως, αναμέναμε φυσιολογικά την επιστροφή στην «κανονικότητα», με όρους πολιτικής αντιπαράθεσης όπως τους γνωρίζουμε. Έστω κι αν οι τελευταίοι δεν είναι και οι καλύτεροι, θεωρούνταν ωστόσο ανεκτοί.

Μόνο που αυτό δεν ισχύει πλέον. Η πόλωση είναι πια η νέα κανονικότητα. Δεν αποτελεί έκτακτη συνθήκη, έναν παροδικό εκτροχιασμό του πολιτικού και μιντιακού λόγου ο οποίος θα αναιρεθεί σταδιακά μόλις το «κύμα» κρίσης περάσει. Η πόλωση συντηρείται πλέον συνειδητά από συγκεκριμένους πολιτικούς και μιντιακούς κύκλους, κι αν δεν υπάρχουν οι αντικειμενικές συνθήκες για να ευδοκιμήσει, τότε θα συντηρηθεί τεχνητά. Με λάσπη, κιτρινισμό, δολοφονία χαρακτήρων, συνωμοσιολογία και εξωφρενικές κατηγορίες, στον βαθμό που ο εκάστοτε στόχος να πρέπει να μπαίνει στην ψυχοφθόρα και χρονοβόρα διαδικασία να ξοδέψει ενέργεια, πόρους και το όποιο προσωπικό κεφάλαιο δημόσιας παρουσίας διαθέτει, προκειμένου απλώς να αποδείξει ότι δεν είναι ελέφαντας. Και κανείς απ’ όσους επενδύουν σ’ αυτό το εξαντλητικό παιχνίδι δεν θα ασχοληθεί με τα πραγματικά ζητήματα, που είναι πολλά και ταλανίζουν την καθημερινότητα.

Η τεχνητή πόλωση δεν επανέρχεται τυχαία, ούτε είναι τυχαίες οι συνεχείς προσπάθειες αναζωπύρωσής της. Είναι μια διεργασία που αποσκοπεί στο να κρατήσει ζωντανό αυτό το πρότυπο πολιτικής του πεζοδρομίου που «ξύπνησε» το 2011, κορυφώθηκε με τις πολιτικές επιλογές της πλειοψηφίας το 2015 και πλέον καρκινοβατεί. Προσπαθεί κάθε τόσο να αναγεννηθεί, όχι μέσα από ορθολογισμό, αξιόλογες αντιπροτάσεις πολιτικής, θετικό αφήγημα, ή εναλλακτικές για την αντιμετώπιση του κύματος των πολυκρίσεων, αλλά μέσα από τον προσωποκεντρικό διχαστικό λόγο. Οι κερδισμένοι του παιχνιδιού είναι εκείνοι που, ακόμη κι όταν η σκόνη της σύγκρουσης κατακαθίσει, θα έχουν ενδυθεί τον μανδύα του αντικαθεστωτισμού: αυτοί που πάλεψαν με το συστημικό «τέρας», κι ακόμη κι αν αυτό κατάφερε πάλι να ξεγλιστρήσει, ελισσόμενο στους δαιδαλώδεις διαδρόμους του «συστήματος» το κυνήγησαν ανελέητα. Πολωτικό κυνήγι «μαγισσών», με βασικούς αποδέκτες τους εκλογείς.

Σχετικό Άρθρο

Πολιτικη & Οικονομια Ε, όχι και «σημείο των καιρών» η τοξικότητα στην πολιτική

Μάνος Βουλαρίνος 17.04.2026, 12:10

Το ερώτημα λοιπόν επανέρχεται: ποιος θα θελήσει να ασχοληθεί στο μέλλον με την πολιτική, με ρίσκο να δει το όνομά του στα «μανταλάκια», να στοχοποιηθεί, να στιγματιστεί με χαρακτηρισμούς που μπορεί να μετατραπούν σε ένα hashtag που θα τον συνοδεύει σε βάθος χρόνου; Η ενασχόληση των «αρίστων» με τα πολιτικά είναι διαλεκτικό ζήτημα που απασχόλησε την ελληνική γραμματεία από την αρχαιότητα. Μόνο που τότε ο φόβος και ο δισταγμός συνοδεύονταν από το βάρος της ευθύνης και όχι από τον φόβο μιας ανυπόστατης αλλά τερατώδους φήμης. Κι αν αυτό το τελευταίο δεν αλλάξει, αν η δημόσια σφαίρα δεν εξυγιανθεί, τότε μόνο κακέκτυπα των σημερινών αδίστακτων «παικτών» θα βλέπουμε να αναδύονται στην πολιτική σκηνή.