Ο καγκελάριος Όλαφ Σολτς είναι ο πρώτος ηγέτης δυτικής χώρας που ταξιδεύει στο Πεκίνο συνοδευόμενος από επιχειρηματική αντιπροσωπεία. Η Κίνα είναι ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της Γερμανίας. Και η γερμανική οικονομία επενδύει πολλά στην Κίνα.
Η επίσκεψη στην Κίνα έχει επικριθεί έντονα, στο Βερολίνο, στις Βρυξέλλες, στο Παρίσι. «Η επίσκεψη θα δείξει πόσα πολλά έχει να χάσει το Βερολίνο καθώς αυξάνονται οι εκκλήσεις στην Ουάσιγκτον, σε πολλές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες αλλά και στον συνασπισμό του Σολτς για αλλαγή πορείας», σχολιάζει το Bloomberg.
Τον Σεπτέμβριο, ο χημικός όμιλος BASF άνοιξε μεγάλο εργοστάσιο παραγωγής στην Ζανγιάνγκ στη νότια Κίνα. Δέκα δισεκατομμύρια ευρώ πρόκειται να εισρεύσουν στο εργοστάσιο μέχρι το 2030. Περίπου τα δύο τρίτα της ανάπτυξης της BASF θα προέρχονται από την Κίνα μέχρι το τέλος της δεκαετίας. Η γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία επενδύει επίσης σε μεγάλο βαθμό στην Κίνα. Το 40% όλων των αυτοκινήτων Volkswagen πωλούνται στην Κίνα και η εταιρεία αρνήθηκε να κλείσει το εργοστάσιο της μετά τις αποκαλύψεις των Ηνωμένων Εθνών για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και καταναγκαστική εργασία στη δυτική κινεζική επαρχία Ξινγιάνγκ.
Πρόσφατη είναι και η αμφιλεγόμενη συμφωνία με την κινεζική κρατική εταιρεία Cosco, η οποία θα αποκτήσει μετοχές στο λιμάνι του Αμβούργου. Ο καγκελάριος Όλαφ Σολτς και πρώην δήμαρχος του Αμβούργου προώθησε τη συμφωνία παρά τις αντιδράσεις στο υπουργικό συμβούλιο.
Παράγοντας κινδύνου η διαμάχη με την Ταϊβάν
Οι ειδικοί από το ερευνητικό ινστιτούτο MERICS του Βερολίνου δεν αναμένουν πάντως να ξεσπάσει πόλεμος με την Ταϊβάν τα επόμενα χρόνια, εφόσον όλες οι πλευρές καταφέρουν να αποφύγουν κλιμάκωση των διαφορών τους. Πολλοί τομείς της γερμανικής οικονομίας όμως θα επηρεάζονταν σε μια τέτοια περίπτωση. Από τις τριάντα πρώτες ύλες που η ΕΕ χαρακτηρίζει ως «ζωτικής σημασίας», οι 19 προέρχονται κυρίως από την Κίνα. Χρησιμοποιούνται για την κατασκευή κινητών τηλεφώνων, λαμπτήρων LED, ηλεκτρικών κινητήρων, ηλιακών κυψελών και τσιπ υπολογιστών. Η γερμανική ενεργειακή μετάβαση εξαρτάται επομένως σε μεγάλο βαθμό από τις προμήθειες από την Κίνα.
Τι μπορεί να πετύχει η «νέα στρατηγική για την Κίνα»;
Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση ανακοίνωσε επίσης μια νέα στρατηγική για την Κίνα για το 2023, η οποία θα είναι πολύ πιο αυστηρή απέναντι στο Πεκίνο σε σύγκριση με την εποχή διακυβέρνησης της πρώην καγκελαρίου Άνγκελα Μέρκελ. Η υπουργός Εξωτερικών Αναλένα Μπέρμποκ έχει περιγράψει την Κίνα ως «συστημικό αντίπαλο» από την αρχή της θητείας της και έχει αναφερθεί ανοιχτά στις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Και είναι αλήθεια πως κρίσιμα ζητήματα όπως οι παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Ξινγιάνγκ, η κατάσταση στο Χονγκ Κονγκ, η σύγκρουση στην Ταϊβάν και μια ζώνη ελεύθερου εμπορίου στον Ινδικό και Ειρηνικό Ωκεανό έχουν συμπεριληφθεί στη συμφωνία μεταξύ των κομμάτων που απαρτίζουν την ομοσπονδιακή κυβέρνηση των Πρασίνων, των Σοσιαλδημοκρατών και των Φιλελευθέρων. Πρόκειται για όλα αυτά τα θέματα που δεν αρέσει στο Πεκίνο να μιλάει. Όσο όμως ανθίζουν οι οικονομικές σχέσεις με τη Γερμανία, η κυβέρνηση του Σι Ζινπίνγκ δεν θα εντυπωσιάζεται από τις ανακοινώσεις περί μιας πιο αυστηρής γερμανικής πολιτικής απέναντι στην Κίνα.
«Δεν θέλουμε να διακόψουμε τους δεσμούς με την Κίνα, αλλά δεν μπορούμε να είμαστε υπερβολικά εξαρτημένοι σε αυτήν», σημειώνει ο ίδιος ο Σολτς σε άρθρο του στο Politico και τη γερμανική εφημερίδα FAZ. Στο άρθρο απαντάει στην κριτική που έχει δεχθεί για την απόφασή του να επισκεφθεί την Κίνα.
«Συναντήσεις όπως αυτή δεν ήταν δυνατές για μεγάλο χρονικό διάστημα λόγω της πανδημίας και των αυστηρών μέτρων του Πεκίνου για τον περιορισμό της. Η άμεση επικοινωνία είναι, επομένως, ακόμη πιο σημαντική τώρα. Και ακριβώς επειδή το “business as usual” δεν αποτελεί πλέον επιλογή υπό αυτές τις συνθήκες που ταξιδεύω στο Πεκίνο», αναφέρει.
Ενώ υπερασπίζεται το ταξίδι του, ο Σολτς αναφέρει ότι η αυξημένη εστίαση της Κίνας στη διατήρηση της «σταθερότητας του κομμουνιστικού συστήματος» και της «εθνικής αυτονομίας» έχει συνέπειες για τους εμπορικούς της εταίρους. «Η Κίνα παραμένει ένας σημαντικός επιχειρηματικός και εμπορικός εταίρος για τη Γερμανία και την Ευρώπη – δεν θέλουμε να αποσυνδεθούμε από αυτήν. Αλλά τι θέλει η Κίνα;» διερωτάται.
17°
