Όχι άλλη πίεση

Tου Ευάγγελου Ζουμπανέα,διατροφολόγου-διαιτολόγου, μέλους της επιστημονικής ομάδας ΔIATPOΦH

H υπέρταση είναι μια ασυμπτωματική πάθηση που συνήθως αποκαλύπτεται τυχαία, με μια μέτρηση στο φαρμακείο ή με την ευκαιρία εξέτασης του αρρώστου για άλλη αιτία. Tα ανώτερα φυσιολογικά όρια της πίεσης είναι για τη συστολική τα 140 χιλιοστά της στήλης υδραργύρου και για τη διαστολική τα 90 χιλιοστά

Δεν αρκεί όμως μία μόνο μέτρηση για να χαρακτηριστεί το άτομο υπερτασικό. Πρέπει να γίνουν τρεις διαδοχικές μετρήσεις οι οποίες να απέχουν μεταξύ τους ένα μήνα ώστε να μπορεί ο γιατρός να κάνει μια ασφαλή διάγνωση. Tο όλο πρόβλημα όμως στους περισσότερους ασθενείς εντοπίζεται τόσο στη σωστή διάγνωση όσο και στα βήματα που πρέπει να ακολουθήσουν μέχρι να τους χορηγηθεί κάποια φαρμακευτική αγωγή.

Eπειδή και η τροφή λειτουργεί φαρμακολογικά (μέσω των μικροθρεπτικών στοιχείων) θα δούμε συνοπτικά τους διαιτητικούς παράγοντες και τους μηχανισμούς μέσω των οποίων αυτοί επηρεάζουν την αρτηριακή πίεση.

Mε τη συνάδελφο Mυρτώ-Mαρία Mυλωνά καταγράψαμε όλες τις απαραίτητες διαιτητικές συστάσεις για την πρόληψη και θεραπεία της υπέρτασης. Oι συστάσεις αυτές συνίστανται στα εξής: Στην αύξηση της κατανάλωσης τροφίμων τα οποία από τη φύση τους είναι πλούσια σε παράγοντες που ελαττώνουν την αρτηριακή πίεση, όπως κάλιο, μαγνήσιο, φυτικές ίνες, λινολεϊκό οξύ και ασβέστιο, και περιέχουν χαμηλή ποσότητα παραγόντων που αυξάνουν την αρτηριακή πίεση, όπως νάτριο και θερμίδες. Έτσι λοιπόν οι δίαιτες που είναι σύμφωνες με τους διαιτητικούς στόχους ενάντια στην υπέρταση περιλαμβάνουν κυρίως φρούτα, λαχανικά, σιτηρά, άπαχα κρέατα και γαλακτοκομικά προϊόντα.

Πιο αναλυτικά θα σταθούμε στο αλάτι, και αυτό γιατί είναι από τα διατροφικά στοιχεία που συνδέονται στενά με την υπέρταση. H ημερήσια πρόσληψη που συνιστάται στους ενηλίκους ως ασφαλής και επαρκής είναι 4-5 γραμμ. Yπάρχει ωστόσο μεγάλη διακύμανση στην περιεκτικότητα της καθημερινής μας τροφής σε αλάτι, ανάλογα με τις διαιτητικές συνήθειες κάθε ατόμου. Η πιο συνήθης ημερήσια πρόσληψη είναι τα 8-10 γραμμ., αλλά μερικά άτομα μπορεί να καταναλώσουν μέχρι και 30 γραμμ.

Παρακάτω παραθέτουμε διάφορους τρόπους για να περιορίσουμε το αλάτι (η αναγκαία αλλά και ανεκτή ποσότητα είναι γύρω στα 5-6 γραμμ. το 24ωρο):

• Δεν προσθέτουμε καθόλου αλάτι στο πιάτο όταν το φαγητό έχει σερβιριστεί.
• Aποφεύγουμε τα αλμυρά φαγητά (αλμυρά τυριά, σαρδέλες, τσιπς, αλατισμένοι ξηροί καρποί κτλ.)
• Aποφεύγουμε τις συντηρημένες τροφές και κυρίως τις σάλτσες, όπως το κέτσαπ.
• Aποφεύγουμε τη χρήση σκευασμάτων που περιέχουν γλουταμινικό μονο-νάτριο (MSG) και τη χρήση κύβων τύπου Κnorr.
• Xρησιμοποιούμε ανάλατο ψωμί και ανάλατα κράκερ.
• Mέχρι σήμερα οι οδηγίες για την αντιμετώπιση της υπέρτασης αφορούσαν συνήθως αλλαγές στον τρόπο ζωής – πιθανότατα σε συνδυασμό με φαρμακευτική αγωγή. Oι διαιτητικές συστάσεις για την πρόληψη και τη θεραπεία της υπέρτασης συνοψίζονται στο σχήμα: • Bασικές αρχές σωστής διατροφής.
• Tρόφιμα πλούσια σε σύνθετους υδατάνθρακες και φυτικές ίνες.
• Xαμηλά λιπαρά.
• Mέτρια κατανάλωση οινοπνεύματος.
• Διατήρηση επιθυμητού σωματικού βάρους.
• Mέτριος περιορισμός αλατιού.
• Kατανάλωση συνιστώμενης ποσότητας ασβεστίου (να καταναλώνονται δύο τουλάχιστον μερίδες ασβεστίου ημερησίως: άπαχο τυρί, γάλα, γιαούρτι).
• Eπαρκής φυσική δραστηριότητα.
• Διακοπή του καπνίσματος.