Οι Millennials από «κουλ» έγιναν στόχος της Gen Z, με κάθε γενιά να κρίνει την άλλη σε έναν κύκλο που δεν σταματά
Όταν ήταν μικρότεροι, τους κρίναμε που σκόρπιζαν τα λεφτά τους σε μόκα κάραμελ λάτε και στο Playstation 4, που ήταν εθισμένοι στο ίντερνετ και χρειάζονταν αποτοξίνωση από τα βιντεοπαιχνίδια. Γενιά υπερευαίσθητη, λέγαμε, εγωκεντρική, τεμπέλικη. Κι εκείνοι το είχαν συνηθίσει και λίγο πολύ αδιαφορούσαν. Είχαν άλλωστε ακόμη την έπαρση της νέας γενιάς, της κάθε νέας γενιάς, και την είχαν επί δύο. Γιατί ένιωθαν ότι το ’χουν. Ήταν αυτοί που άνοιξαν τις πύλες της ψηφιακής εποχής, αυτοί που έζησαν τη γέννηση των σόσιαλ – ήταν πρωτοπόροι. Και άσε τους μεγάλους να λένε.
Από πρωτοπόροι σε «κριντζ»
Τώρα όμως η κριτική έρχεται από αλλού, από τους Gen Z. Οι οποίοι δεν κατακρίνουν ακριβώς, απλώς κοιτάζουν με συγκατάβαση και λένε «εεε... αυτό τώρα; Είναι λίγο κριντζ». Ποιο; Τα στενά τζιν των Millennials με το σκίσιμο στο γόνατο, οι φιλτραρισμένες φωτογραφίες, οι σέλφι με τα χέρια σε σχήμα καρδούλας. Και κοίτα να δεις που θα συμφωνήσω.
Χαζεύοντας στο TikTok, διαπίστωσα ότι η Gen Z περνάει πολύ ευχάριστα την ώρα της με αστειάκια και μπηχτές για τους Millennials –τους γεννημένους από το ’81 ως το ’96– τους «μεγάλους». Και τους τη λένε για τα πάντα. Για τα στενά τους τζιν, τα στενά φούτερ και τα στενά δερμάτινα, όλα εφαρμοστά σαν γάντι, ενώ θα έπρεπε να είναι τουλάχιστον δυο τρία νούμερα μεγαλύτερα από το κανονικό. Τους κοροϊδεύουν για εκείνα τα κοντά καλτσάκια που αφήνουν ακάλυπτο τον αστράγαλο.
Οι Gen Z έχουν μια πουριτανική εμμονή να κρύβουν τους αστραγάλους κάτω από κάλτσες που φτάνουν ως τη μέση της γάμπας. Και μετά να τους κρύβουν ακόμη περισσότερο κάτω από φαρδιά παντελόνια που σέρνονται στον δρόμο. Ποιος έχει δίκιο; Ποιος το κάνει σωστά; Η νεότερη γενιά. Πάντα. Σόρι, αλλά έτσι λειτουργεί η μόδα. «Μα αυτό το παντελόνι θα λερωθεί έτσι όπως σέρνεται, θα ξεφτίσει». Σωστά το σκέφτεσαι, καλέ μου Millennials, αλλά μην το πεις, δείχνεις την ηλικία σου.
Όχι ότι μπορείς να την κρύψεις. Κάνεις ένα σωρό παλιακά πράγματα στο ίντερνετ. Βάζεις τελεία στο τέλος των μηνυμάτων. Χρησιμοποιείς ακόμη το lol κι εκείνη τη φατσούλα που δακρύζει από τα γέλια. Εκείνο όμως που διασκεδάζει περισσότερο τους πιτσιρικάδες είναι η «παύση των Millennials», τα δυο τρία δευτερόλεπτα σιγής στην αρχή των βίντεο που τραβούν ή των φωνητικών μηνυμάτων που στέλνουν – όσο δηλαδή τους παίρνει για να τσεκάρουν ότι όντως η συσκευή γράφει. Αυτό και μόνο τούς κάνει να φαντάζουν αρχαίοι. Δεινόσαυροι. Κάπως σαν τις γιαγιάδες μας κάποτε, που όταν έπαιρναν υπεραστικό φώναζαν για ν’ ακουστούν.
Και μετά είναι η εικόνα τους στα σόσιαλ. Οι Millennials ήταν οι πρώτοι στο άθλημα και κάποια στιγμή το παρατράβηξαν, το ξεχείλωσαν. Ανεβάζουν στόρι ασταμάτητα και παντού – στη βόλτα, στο μπαρ, όσο μαγειρεύουν, σηκώνουν βάρη ή θηλάζουν. Έμαθαν να διαλέγουν προσεκτικά φωτογραφίες που χτίζουν την εικόνα τους. Με χαρωπά πρόσωπα και φίλτρα. Για να βγάλουν σέλφι σηκώνουν το κινητό ψηλά (κάποιοι τους είπαν ότι αυτή η γωνία λήψης κολακεύει), αγκαλιάζουν τις φίλες τους και χαμογελούν. Στημένο, ναι. Οι πιτσιρικάδες, αντίθετα, είναι χαλαροί, πολύ χαλαροί, αυτό που λέμε χέστηκαν. Τα σόσιαλ είναι ο φυσικός τους χώρος. Δεν χρειάζεται να προσπαθήσουν, σωστά; Αυτά τα κάνουν οι μεγάλοι και γελάμε. Κάποτε ήταν νέοι και ωραίοι.
Κάποιοι μπορεί ακόμη να μοιάζουν 20άρηδες, αλλά δεν είναι. Δεν προκαλούν πια αυτό που παραδοσιακά προκαλεί κάθε νέα γενιά – την ανησυχία, την οργή και την αγανάκτηση των μεγαλύτερων, το «τσκ τσκ τσκ, πού πάει ο κόσμος». Δεν απασχολούν πια τους αναλυτές, τους σχολιαστές και το τμήμα μάρκετινγκ των εταιρειών, όλοι αυτοί έχουν πλέον στραμμένο το βλέμμα στους Gen Ζers, τα παιδιά με τις άκουα ανταύγειες στα μαλλιά.
Κι όμως κάποτε οι Millennials ήταν κουλ. Ήταν η γενιά που κλήθηκε να γεφυρώσει το χάσμα ανάμεσα στην αναλογική και την ψηφιακή εποχή. Μ’ άλλα λόγια, έχουν ακόμη αναμνήσεις από το «πριν», από την εποχή που η τεχνολογία δεν είχε ακόμη κατακλύσει τα πάντα. Ένας σημερινός 35άρης, γεννημένος το ’90, πιθανότατα δεν είχε κινητό όσο πήγαινε σχολείο. Νοίκιαζαν οικογενειακώς ταινίες σε DVD και τις έβλεπαν στην τηλεόραση. Οικογενειακώς, πάλι, κατέβαζαν το σταθερό τηλέφωνο και ξεκινούσαν την προσπάθεια για να συνδεθούν στο ίντερνετ, προσπάθεια με αβέβαιο αποτέλεσμα, η οποία έπαιρνε μισή με μία ώρα, ή και περισσότερο.
Μεγαλώνοντας, πρωτοστάτησαν. Aυτοί «έχτισαν» το Facebook, που τότε ήταν κάτι σαν επανάσταση. Aυτοί έστησαν τη ραπ σκηνή, γέμισαν τις πλατείες με σκέιτ και τους τοίχους με γκράφιτι. Ήταν η πρώτη γενιά που είχε οικολογική συνείδηση και ενδιαφέρθηκε για το περιβάλλον, ανακάλυψε τα βιολογικά προϊόντα και φλέρταρε με το βίγκαν. Και βέβαια ήταν η πρώτη γενιά που είχε στο δημοτικό συμμαθητές και φίλους από την Αλβανία, τη Ρουμανία, το Σουδάν, το Πακιστάν. Σε κάθε κομμάτι της ζωής άνοιγαν έναν νέο δρόμο. Πότε λοιπόν έγινε το κλικ και πάλιωσαν; Μάλλον κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Όταν άρχισε το λοκντάουν, οι περισσότεροι Millennials ήταν στην ηλικία που το πάρτι κοντεύει να τελειώσει. Όταν, μετά από δυο τρία χρόνια βγήκαν πάλι έξω, η ηρωική τους εποχή είχε περάσει. Οι Gen Z έπαιρναν τα ηνία, υιοθετούσαν non-binary ταυτότητα και τα άλλαζαν πάλι όλα.
Όταν όμως η παρέα συμφωνεί, η κουβέντα δεν εξελίσσεται, χάνει το ενδιαφέρον της –πόση ώρα να συνεχίζεις να συμφωνείς– κι εγώ άρχισα να βαριέμαι και να κοιτάζω τα γύρω τραπέζια. Δίπλα μας τέσσερα αγόρια γύρω στα τριανταπέντε – α, να, γι’ αυτούς μιλάμε, σκέφτηκα. Άρχισα να τους ακούω και διαπίστωσα ότι είχαν ακριβώς το ίδιο θέμα συζήτησης. Το πώς οι μικρότεροι, οι Gen Z δηλαδή, είναι αναλφάβητοι που έχουν κάψει το μυαλό τους στο TikTok, ότι κυριολεκτικά δεν μπορούν να διαβάσουν παρά μόνο να βλέπουν βιντεάκια, κι αυτά το πολύ τρίλεπτα, γιατί έχουν διάσπαση προσοχής και παραπάνω δεν αντέχουν. Ότι δεν διασκεδάζουν, δεν κάνουν σεξ και ζουν σαν ερημίτες στο δωμάτιό τους. Ότι είναι εύθικτοι –ψέματα, μυγιάγγιχτοι– και τα παρατούν με την πρώτη δυσκολία.
Ο κύκλος των γενεών δεν σπάει ποτέ
Εκείνη την ώρα έβγαλα δύο συμπεράσματα. Το πρώτο ήταν ότι ναι, πραγματικά, οι Millennials μεγάλωσαν και δεν είναι πια κουλ. Γιατί το να φτάνεις στο σημείο να κάθεσαι με την παρέα σου και να κρίνεις την επόμενη γενιά είναι τεκμήριο αδιάσειστο του ότι έχεις μεγαλώσει, έχεις παλιώσει, κάπως μπαγιατέψει. Ανεπιστρεπτί. Κάθεσαι και κατηγορείς τους νεότερους, ακριβώς επειδή νιώθεις μια δυσφορία, έχεις μια αίσθηση ότι δεν μπορείς πια να καταλάβεις και να διαχειριστείς τις αλλαγές που συμβαίνουν γύρω σου ερήμην σου.
Το άλλο συμπέρασμα ήταν ότι αυτό δεν θα σταματήσει ποτέ. Λες και κάθε γενιά είναι καταδικασμένη να ειρωνεύεται την προηγούμενη και να κατακρίνει την επόμενη. Οι Millennials δεν ήταν που έβγαλαν την ατάκα «Οk, Boomer»; Δυο λέξεις που σημαίνουν «κοίτα, δεν έχεις καμία επαφή με το σήμερα, αλλά κάνω υπομονή, σε ανέχομαι και δεν σε παίρνω και πολύ στα σοβαρά, παρά σε αντιμετωπίζω σαν κάτι γραφικό, επειδή, ε, τι να κάνεις κι εσύ, μεγάλωσες, τόσο μπορείς».
Οι δε Boomers ήταν οι πρώτοι που κατηγορούσαν τους Millennials ότι είναι φυγόπονοι, αρνούνται να ενηλικιωθούν, αρνούνται ακόμη και να φύγουν από το πατρικό τους και να ανεξαρτητοποιηθούν –παραβλέποντας τις δυσκολίες που αντιμετώπισε αυτή η γενιά, την κρίση, που, σε όποια ηλικία κι αν τους πέτυχε, τους σημάδεψε, και μετά την ανεργία, την ανασφάλεια, τις αυξήσεις στα ενοίκια, όλα όσα τους γείωναν μόλις πήγαιναν να κάνουν ένα βήμα και να σηκώσουν κεφάλι.
Το να μεγαλώνεις, λένε, δεν είναι από μόνο του τραγικό. Τραγικό είναι να έχεις μεγαλώσει, να έχεις κάπως παλιώσει, αλλά να αρνείσαι να το αποδεχτείς και να εξακολουθείς να πιστεύεις ή έστω να παριστάνεις ότι είσαι (ακόμη) μέσα στη φάση. Αλλά αυτό όλοι το κάνουμε. Κι εγώ κοροϊδεύω τον εαυτό μου για την ηλικία μου και την εικόνα μου – οι Millennials θα μπορούσαν να είναι παιδιά μου, αλλά τρέφω ακόμη την αυταπάτη ότι είμαι ακμαία, ότι είμαι μέσα στα πράγματα. Δεν πάω σε ψυχολόγο, έχω ανεβάσει τρία ακριβώς ποστ στο Instagram, δεν ακολουθώ ινφλουέσερ με συμβουλές για μακιγιάζ στο TikTok, δεν ακολουθώ συμβουλές από το TikTok γενικότερα. Είμαι τόσο πίσω, που μπορεί και να είμαι μπροστά. Αυτή είναι μια αυταπάτη πολύ όμορφη και αρνούμαι να την αποχωριστώ.
Στο μεταξύ, η κάθε νέα γενιά έχει τη δική της αυταπάτη – πιστεύει πως έχει καταλάβει κάτι που όλοι οι προηγούμενοι αγνοούσαν. Έτσι συνέβη με τους Millennials, έτσι συμβαίνει τώρα και με τους Gen Z. Μόνο, μην επαναπαύεστε και πολύ στις δάφνες σας εσείς οι τελευταίοι. Έχει όνομα η γενιά που θα σας ακολουθήσει, Gen A λέγεται και είναι ήδη καθ’ οδόν. Θα σας τη λέει για τα πάντα κι εσείς θα τρέχετε να διαγράψετε τα παλιά ποστ με τα θριφτάδικα μπουφάν και τα μπάγκι παντελόνια και θα αναρωτιέστε «μα τι σκεφτόμουν όταν τα φορούσα αυτά;». Έτσι είναι η ζωή.
17°
