- CITY GUIDE
- PODCAST
-
17°
Διαβάσαμε το «Σάγκι Μπέιν» του Douglas Stuart και μαγευτήκαμε
Μεγάλη λογοτεχνία; Αδιαμφισβήτητα και χωρίς όρους
Παρουσίαση και βιβλιοκριτική του μυθιστορήματος «Σάγκι Μπέιν» του Douglas Stuart, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.
Υπάρχουν βιβλία που σου ραγίζουν την καρδιά και το «Σάγκι Μπέιν» είναι ένα τέτοιο. Θατσερική Γλασκόβη, αρχές της δεκαετίας του 1980. Πόλη σε παρακμή, ανθρακωρυχεία και μεταλλεία κλειστά, ανεργία, βροχή, παγωνιά, βουνά από τύρφη και στάχτες, η εργατική τάξη στην κόλαση και το πυρ το εξώτερο: το παιχνίδι λέγεται επιβίωση. Και η Άγκνες Μπέιν, η μητέρα του Σάγκι, δεν ξέρει να το παίζει. Κι ας ονειρεύεται πράγματα σπουδαία, ένα δικό της σπίτι, μια ζωή με μεγάλες πολυτέλειες όπως οι ηρωίδες των περιοδικών, έναν άντρα που θα τη λατρεύει και μια οικογένεια μακριά από την γκρίζα και καταθλιπτική ζωή των υποβαθμισμένων προαστίων. «Δεν μπορούσε να τον βοηθήσει με τα μαθηματικά στο σπίτι, και μερικές φορές μπορεί να πέθαινες της πείνας αλλά φαΐ από αυτήν δεν θα ’τρωγες, τώρα όμως ο Σάγκι την κοίταζε και καταλάβαινε ότι σ’ αυτό ακριβώς υπερείχε. Κάθε μέρα βαμμένη και με το μαλλί φτιαγμένο, έβγαινε από τον τάφο της και σήκωνε το κεφάλι ψηλά. Όταν εξευτελιζόταν με το ποτό, την επομένη σηκωνόταν, φορούσε το καλύτερο παλτό της κι αντιμετώπιζε τον κόσμο».
Όταν ο άντρας την εγκαταλείπει, η Άγνες, ο Σάγκι και τα άλλα δυο αδέλφια του θα βρεθούν σε αδιέξοδο και, όσο η Άγκνες θα βουλιάζει στον αλκοολισμό, τόσο περισσότερο και τα παιδιά θα αναγκαστούν να φεύγουν για να σώσουν τον εαυτό τους. Όμως ο μικρός Σάγκι μένει σε αντίθεση με τα άλλα δυο. Ελπίζει πως οι καλύτερες μέρες θα ’ρθούν, πως το σκοτάδι είναι παροδικό, το φως είναι θέμα χρόνου να λάμψει... « Ας υποσχεθούμε πως θα είμαστε ολοκαίνουργιοι. Ας υποσχεθούμε πως θα ‘μαστε φυσιολογικοί, προσευχήθηκε ο Σάγκι, καθώς κρατιόντουσαν από το χέρι σαν νιόπαντροι».
Ο Douglas Stuart γράφει ωμά αλλά και τρυφερά, μιλά για την ακραία φτώχεια και τις διαλυμένες οικογένειες, η ιστορία του είναι βουτηγμένη στον εθισμό και τη σεξουαλικότητα, το μυθιστόρημα καθηλώνει από την πρώτη στιγμή. Και η εργατική τάξη δεν αγιοποιείται, οι άνεργοι δεν φορούν φωταστέφανο, η κόλαση της Άγκνες και του Σάγκι έχει τα ονόματα και τα επίθετα όλων αυτών που τρέφονται από τα επιδόματα ανεργίας: απατεώνες και μέθυσοι ταξιτζήδες, τσογλάνια συμμαθητές, κλέφτρες που λιμένονται τις ούτως ή άλλως πενιχρές κοινωνικές παροχές, μουρλοί συγγενείς και ανάλγητοι δάσκαλοι, το σύμπαν του Σάγκι Μπέιν κατοικείται όχι από περήφανους εργάτες αλλά από ανήθικους και εξαθλιωμένους φτωχοδιάβολους.
Ο Stuart περνάει την εργατική τάξη από πριονοκορδέλα: το μπούλινγκ και η σεξουαλική παρενόχληση πάνε σύννεφο, η σεξουαλική εκμετάλλευση και το ρίξιμο (όλοι εναντίον όλων) φτιάχνουν ένα σκηνικό που καταρρίπτει κάθε έννοια ανθρωπιάς. Ναι, ο Σάγκι είναι ιδιαίτερος, χορεύει σαν κορίτσι, αγαπά να παίζει με κούκλες, δεν τα καταφέρνει στο ποδόσφαιρο, είναι «λούγκρα» και «πουστάκι», η δε μάνα του είναι «γαμιόλα», ξελογιάστρα και επικίνδυνη. Τα σώματά τους πονάνε, διαλύονται, οι ψυχές τους υποφέρουν, ο λυρικός ρεαλισμός του Stuart αγγίζει τον Ντίκενς αλλά στιγμές πιάνει και τις θερμοκρασίες του Ίρβινγκ Γουέλς: ένα Trainspotting χωρίς όμως την ξέσαλη ηδονοθηρία του Ρέντον και της παρέας του, χωρίς μουσική τέκνο και πιθανότητα διαφυγής από τα σκατοπροάστια και τη μιζέρια. Ίσως γι’ αυτό το βιβλίο πριν εκδοθεί έφαγε τριαντακάτι απορρίψεις από ισάριθμους εκδότες.
Ο Σάγκι Μπέιν θα εξόργιζε και τους κομ ιλ φο φιλελεύθερους αλλά και τους ευαίσθητους μαρξιστειδείς: μια λογοτεχνία που δεν χρωστά να στρατευθεί, ειδικά για εμπορικούς-αναγνωστικούς λόγους σε κανέναν. Μια λογοτεχνία αιχμής, απελπιστικά θλιμμένη αλλά και σχεδόν ελπιδοφόρα, καθώς η ικανότητα του Stuart να καταδύεται στις έντονες αντιφάσεις πλέκει ένα μυθιστόρημα όπου το τραγικό και το αστείο, το συμπονετικό και το βασανιστικό συνυπάρχουν. Ο Σάγκι Μπέιν μυρίζει αγάπη χωρίς όρια και βρομερά fish'n chips όπως σερβίρονται στις κακοφημότερες των παμπ της Γλασκόβης. Ανασκαλεύει τα κοινωνικά περιττώματα της πόλης και τη χρεοκοπία κάθε ανθρωπισμού, όμως την ίδια στιγμή ο συγγραφέας αναποδογυρίζει την άσχημη και θλιβερή πλευρά με την ευγένεια και την ομορφιά, που κρύβονται μέσα στην καρδιά του Σάγκι.
Η δέσμευση, η αφοσίωση, η αγάπη άνευ όρων που όλα τα νικά και όλα τα υπομένει, διερευνούν μεγαλειωδώς τη σχέση της μητέρας με τον γιο. Μια σπάνια ωδή για την περηφάνεια του διαφορετικού και την αξία της αφοσίωσης. Και μια έκδοση που τεχνικά αγγίζει αυτό που λέμε βιβλίο αναφοράς: το σκληρό εξώφυλλο, η πανέμορφη κουβερτούρα που το τυλίγει, το μεγάλο σχήμα και η εξαιρετική τυπογραφία του το τοποθετούν κατευθείαν στο ράφι με τα κλασικά. Ο «Σάγκι Μπέιν» ήδη έγινε βιβλίο αναφοράς και για τα παγκόσμια αλλά και για τα ελληνικά γράμματα.
ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ
ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΙ ΠΑΝΤΑ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Η γνωστή συγγραφέας μιλά για τη νέα της νουβέλα «Το προνομιούχο ζώο» και τον ρόλο της λογοτεχνίας
Τρία σκληρά, ρεαλιστικά σενάρια με φόντο τον νορβηγικό χειμώνα, αλλά πλημμυρισμένα ζεστασιά και πλούσια συναισθήματα
Ένα συγκλονιστικό επίτευγμα πολυφωνίας και ανθρωπιάς που κινείται ανάμεσα στο θρίλερ, το κωμικό νουάρ, και την ερωτική παραφυσική μυθοπλασία
Ένα εβδομαδιαίο podcast για το βιβλίο, και τις νέες σειρές και ταινίες.
Ένας από τους εκδότες της ταλαντούχας συγγραφέως αποκαλύπτει ότι ήταν ρατσίστρια και αντισημίτρια
Το «Είναι και Χρόνος» και το «Νίτσε: Η βούληση για ισχύ ως τέχνη»
Μιλήσαμε με τη συγγραφέα για τη γοητεία του crime, τα μυστικά της ανθρώπινης ψυχής και το νέο της βιβλίο, «Φόνος στην άκρη του κόσμου»
Ένα πρωτότυπο, συγκινητικό, και συχνά ιδιαίτερα σκληρό, queer μυθιστόρημα μαγικού ρεαλισμού που συνδυάζει τον σωματικό τρόμο με το οικογενειακό δράμα
Το ποίημα της ημέρας είναι από την ποιητική συλλογή «σ’ ένα βαθύ πουθενά», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ύψιλον
Ο γνωστός συγγραφέας μιλάει για τη ζωή του, τα βιβλία του, τη σχέση του με τις λέξεις και τους αριθμούς
Δύο βιβλία κυκλοφόρησαν σχεδόν την ίδια μέρα στη Γαλλία αποκαλύπτοντας την προσωπικότητα, τις πολιτικές αντιφάσεις, τη φιλοδοξία και την προσωπική ζωή του Γάλλου προέδρου
Με αφορμή το νέο του βιβλίο «Γιατί οι εργάτες δεν είναι το επαναστατικό υποκείμενο», ο συγγραφέας μιλά για την κατασκευή της συνείδησης και τις σχέσεις εξουσίας
Δείτε πόσοι άνθρωποι παγκοσμίως χρησιμοποιούν καθημερινά τα chatbots, και πόσοι από αυτούς τα έχουν σαν βοηθούς
Ο δημιουργός του Μιχάλη Κρόκου μιλά για το γράψιμο, τις εμμονές του και το εκρηκτικό μείγμα pulp, σάτιρας και νεο-νουάρ που χαρακτηρίζει τα βιβλία του
Το μυθιστόρημα επιστημονικής φαντασίας που κέρδισε το κορυφαίο λογοτεχνικό βραβείο προκαλεί ανάμεικτες αντιδράσεις και αναζωπυρώνει τη συζήτηση για τα κριτήρια της βράβευσης.
Ο κορυφαίος επιθετικός και ο πατέρας του χάρισαν ιστορικό αντίτυπο του 1594 σε δημοτική βιβλιοθήκη
Ο 81χρονος Βρετανός συγγραφέας γράφει ιστορία κατακτώντας το κορυφαίο λογοτεχνικό βραβείο
Ένα εβδομαδιαίο podcast για το βιβλίο, και τις νέες σειρές και ταινίες.
Δείτε το αναλυτικό πρόγραμμα εκδηλώσεων
Έχετε δει 20 από 200 άρθρα.