Πώς βγαίνει το Ισραήλ από το εκλογικό αδιέξοδο; Οι συμμαχίες και τα εμπόδια
Οι εκλογές στο Ισραήλδεν ανέδειξαν ξεκάθαρο νικητή ικανό να σχηματίσει κυβέρνηση. Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου παραμένει υπηρεσιακός πρωθυπουργός, αλλά απέναντί του βρίσκεται μια κοινοβουλευτική πλειοψηφία κομμάτων που επιδιώκουν την απομάκρυνσή του. Το πρόβλημα για την αντιπολίτευση είναι ότι η συμφωνία στον στόχο δεν συνεπάγεται και συμφωνία για την επόμενη κυβέρνηση.
Το Reuters παρουσιάζει τέσσερις πιθανές διεξόδους, με διαφορετικούς κοινοβουλευτικούς συνδυασμούς και σημαντικά πολιτικά εμπόδια.
Ποιος αναλαμβάνει πρώτος να σχηματίσει κυβέρνηση;
Μετά τη δημοσίευση των οριστικών αποτελεσμάτων την επόμενη εβδομάδα, ο πρόεδρος του Ισραήλ, Ισαάκ Χέρτσογκ, θα διαβουλευθεί με τους εκπροσώπους των κομμάτων. Στη συνέχεια θα αναθέσει την εντολή στον υποψήφιο που θεωρεί ότι έχει τις μεγαλύτερες πιθανότητες να σχηματίσει κυβέρνηση.
Αν εκείνος αποτύχει, μπορεί να δοκιμάσει άλλος υποψήφιος και, εφόσον αποτύχει και αυτός, η Κνεσέτ μπορεί να προτείνει έναν ακόμη. Η διαδικασία έχει συνολικό χρονικό ορίζοντα περίπου 100 ημερών. Αν δεν προκύψει κυβέρνηση, ακολουθούν νέες εκλογές.
Ο Χέρτσογκ έχει ήδη ζητήσει να καταβληθεί κάθε προσπάθεια για να αποφευχθεί νέα προσφυγή στις κάλπες, καλώντας τα κόμματα να προσέλθουν στις διαβουλεύσεις με ανοιχτό πνεύμα.
Αριθμητικά, ναι. Το Λικούντ του Νετανιάχου, που αναδεικνύεται πρώτο κόμμα, θα μπορούσε να συνεργαστεί με το Γιασάρ του Γκάντι Άιζενκοτ, το δεύτερο μεγαλύτερο κόμμα, το «Ισραήλ το Σπίτι μας» του Αβίγκντορ Λίμπερμαν και το «Μαζί» του Ναφτάλι Μπένετ. Ένας τέτοιος συνασπισμός θα διέθετε 66 από τις 120 έδρες.
Πολιτικά, όμως, το ενδεχόμενο εμφανίζεται προς το παρόν απομακρυσμένο. Ο Νετανιάχου πιθανότατα θα έπρεπε να εγκαταλείψει τους παραδοσιακούς συμμάχους του, τα ακροδεξιά και υπερορθόδοξα εβραϊκά κόμματα. Οι δυνάμεις της αντιπολίτευσης, από την άλλη, θα έπρεπε να αθετήσουν τη βασική προεκλογική δέσμευσή τους: την απομάκρυνσή του.
Σύμφωνα με το Reuters, μια κυβέρνηση ενότητας θα μπορούσε να επανέλθει ως έσχατη λύση έπειτα από εβδομάδες άκαρπων διαπραγματεύσεων. Νέες συγκρούσεις με το Ιράν ή άλλους αντιπάλους θα μπορούσαν επίσης να ωθήσουν τις πλευρές σε συνεργασία.
Με βάση την τελευταία καταμέτρηση, τα κόμματα του στρατοπέδου του συγκεντρώνουν 48 έδρες. Οι 19 έδρες των αραβικών κομμάτων θα ανέβαζαν τη συνολική στήριξη στις 67.
Το εμπόδιο είναι και εδώ πολιτικό. Ο Άιζενκοτ είχε δεσμευθεί προεκλογικά ότι δεν θα συμπεριλάμβανε αραβικά κόμματα στην κυβέρνηση. Ακόμη και η αποδοχή εξωτερικής στήριξης θα ήταν δύσκολο να γίνει αποδεκτή από τμήμα της ισραηλινής κοινωνίας, σύμφωνα με το Reuters, ιδιαίτερα μετά την επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023.
Και τα δύο αραβικά κόμματα έχουν δείξει διάθεση συνεργασίας με το στρατόπεδό του. Προς το παρόν, όμως, μόνο οι κεντροαριστεροί «Δημοκράτες» έχουν ταχθεί δημοσίως υπέρ της ένταξής τους. Υπάρχει και προηγούμενο: το Ράαμ συμμετείχε στην κυβέρνηση Μπένετ το 2021, η οποία κατέρρευσε έπειτα από 18 μήνες.
Μπορεί ο Νετανιάχου να βρει διαφορετικά την πλειοψηφία;
Το στρατόπεδό του υποχωρεί από τις 64 στις 53 έδρες, σύμφωνα με τα τελευταία αποτελέσματα. Μια ακόμη επιλογή θα ήταν να προσελκύσει βουλευτές από κόμματα της αντιπολίτευσης, διασπώντας το μέτωπο εναντίον του.
Ο Νετανιάχου έχει πετύχει ανάλογες μετακινήσεις στο παρελθόν. Ωστόσο, όπως επισημαίνει το Reuters, η κυβερνητική πλειοψηφία που επιχείρησε να αποσταθεροποιήσει πριν από τις εκλογές του 2022 ήταν πολύ πιο οριακή. Αυτή τη φορά, η απόσταση που πρέπει να καλύψει είναι μεγαλύτερη.
17°
