Βουλευτικές εκλογές την Κυριακή στο Κόσοβο, τρίτη προσπάθεια για να ξεπεραστεί η πολύμηνη πολιτική κρίση
Βουλευτικές εκλογές διεξάγονται αύριο, Κυριακή, 7 Ιουνίου, στο Κόσοβοόπου περίπου 2 εκατομμύρια πολίτες με δικαίωμα ψήφου καλούνται να εκλέξουν 120 βουλευτές που συνθέτουν το κοινοβούλιο. Είναι η τρίτη εκλογική αναμέτρηση μέσα σε 16 μήνες. Το Φεβρουάριο του 2025 το κίνημα Αυτοδιάθεση (VV) του 'Αλμπιν Κούρτι αναδείχθηκε πρώτη δύναμη λαμβάνοντας το 42,3% των ψήφων ωστόσο δεν κατάφερε να εξασφαλίσει πλειοψηφία στη βουλή για να μπορέσει να σχηματίσει κυβέρνηση.
Στις επαναληπτικές εκλογές τον Δεκέμβριο του 2025 ο Κούρτι απέκτησε άνετη πλειοψηφία αφού το κόμμα του έλαβε το 51,1% των ψήφων. Αυτή την φορά, ωστόσο, εμπόδιο στην διακυβέρνηση Κούρτι στάθηκε η εκλογή προέδρου Δημοκρατίας. Η αδυναμία επίτευξης συμβιβασμού, ως προς το πρόσωπο του υποψηφίου, οδήγησε στην αποχή των κομμάτων της αντιπολίτευσης και από τις τρεις συνεδριάσεις για την εκλογή προέδρου. Έτσι, δεν υπήρξε η απαιτούμενη από το Σύνταγμα απαρτία και η βουλή διαλύθηκε.
Οι ΄΄παίκτες΄΄ στην αυριανή εκλογική αναμέτρηση είναι γνωστοί. Εκτός από την «Αυτοδιάθεση» του Κούρτι, που θεωρείται φαβορί για τη νίκη, την ψήφο του λαού διεκδικούν: η Δημοκρατική Ένωση του Κοσόβου (LDK), που ιδρύθηκε από τον Ιμπραήμ Ρουγκόβα, το Δημοκρατικό Κόμμα Κοσόβου (PDK), με επικεφαλής τον Χασίμ Θάτσι, ο οποίος δικάζεται στη Χάγη για εγκλήματα πολέμου και η Συμμαχία για το Μέλλον του Κοσόβου (AAK), με επικεφαλής τον πρώην διοικητή του UCK, Ραμούς Χαραντινάι.
Το νέο στοιχείο στις εκλογές αυτές είναι η συμμετοχή της τέως προέδρου Δημοκρατίας Βίοσα Οσμάνι η οποία τέθηκε επικεφαλής του ψηφοδελτίου του κόμματος LDK.
«Πιστεύω ότι οι πολίτες έχουν καταλάβει ότι κάθε φορά που κάποιος προσπαθεί να σταματήσει μια κοινωνικό-ιστορική και πολιτική τάση, που πρεσβεύει με το έργο της η «Αυτοδιάθεση», δημιουργείται ένα μεγαλύτερο λαϊκό κύμα. Κάθε φορά που προσπαθούσαν να μας σταματήσουν, αυτό το κύμα φουσκώνει», δήλωσε ο Κούρτι.
Η επιστροφή της Βιόσα Οσμάνι στην ενεργό κομματική πολιτική φαίνεται ωστόσο ότι κλόνισε την αυτοπεποίθηση του. Έτσι ερμηνεύεται από τους αναλυτές η διαφυγή στον λαϊκισμό με την παροχή, προεκλογικά, 100 ευρώ στους φοιτητές, τους εργαζόμενους, του συνταξιούχους αλλά και στους ανήλικους. Το Κόσοβο με 350 ευρώ κατώτατο μισθό (στοιχεία ΔΝΤ για το 2025) είναι μία από τις φτωχότερες περιοχές της Ευρώπης.
Οι συνεχείς ανατιμήσεις στα είδη διατροφής και η ύφεση που προκαλείται εξαιτίας της απουσίας άμεσων ξένων επενδύσεων όπως επίσης και η αδυναμία εκταμίευσης ευρωπαϊκών πόρων εξαιτίας της πολιτικής αστάθειας, δημιουργούν μία ζοφερή κατάσταση στην κοινωνία. Αυτό το κλίμα προσπαθεί να εκμεταλλευτεί η αντιπολίτευση η οποία επίσης καταφεύγει στο λαϊκισμό υποσχόμενη «αύξηση των οικογενειακών εισοδημάτων έως και 50%».
Στο κοινοβούλιο του Κοσόβου οι εθνικές μειονότητες εκπροσωπούνται με 20 βουλευτές εκ των οποίων οι 10 ανήκουν στους Σέρβους. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το κόμμα «Σερβική Λίστα» που υποστηρίζεται από το Βελιγράδι θα καταλάβει τις περισσότερες έδρες που ανήκουν σ αυτήν την εθνική κοινότητα. Στις προηγούμενες εκλογές το κόμμα αυτό εκπροσωπήθηκε στη βουλή με εννέα βουλευτές, μία έδρα κατέλαβε βουλευτής που δεν επηρεάζεται από το Βελιγράδι.
Η «Σερβική Λίστα» στο παρελθόν διαδραμάτιζε καταλυτικό ρόλο στη βουλή εξασφαλίζοντας πλειοψηφία για τον σχηματισμό κυβέρνησης.
Από την άνοδο στην εξουσία του 'Αλμπιν Κούρτι, το 2021, αποκλείστηκε από την διακυβέρνηση της χώρας ενώ, η επιβολή της εξουσίας - ακόμη και με την χρήση βίας - του κεντρικού κράτους του Κοσόβου στις περιοχές όπου η πλειονότητα του πληθυσμού είναι Σέρβοι, μείωσε ακόμη περισσότερο την πολιτική επιρροή των «Σερβικής Λίστας» και κατά συνέπεια του Βελιγραδίου.
Αυτή η κατάσταση οδήγησε σε τέλμα τον διάλογο Βελιγραδίου- Πρίστινας για την ομαλοποίηση των σχέσεων, που διεξάγεται υπό την αιγίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι Βρυξέλες ενόψει των αυριανών εκλογών κάλεσαν όλους τους πολιτικούς παράγοντες να επιδείξουν υπευθυνότητα για να υπάρξει πολιτική σταθερότητα και να συνεχιστεί ο διάλογος με το Βελιγράδι.
19°
