Η Τουρκία, η «Γαλάζια Πατρίδα» και η έλευση του Ντόναλντ Τραμπ στη Μεσόγειο - Το παρασκήνιο του νέου τουρκικού νόμου για τις θαλάσσιες ζώνες
Είναι φανερό πώς ένθεν κακείθεν του Αιγαίου και τουλάχιστον σε επίπεδο Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, στήνεται σκηνικό επιτραπέζιου παιγνίου στρατηγικής αναμέτρησης, με επίκεντρο τον νέο νόμο τον οποίο επεξεργάζεται η κυβέρνηση της Τουρκίας για την περιβόητη «Γαλάζια Πατρίδα». Και όλα αυτά χωρίς να υπάρχει πάνω στο τραπέζι έστω και η παραμικρή αξιόπιστη πληροφορία επί του περιεχομένου αυτού του νόμου.
Τα μόνα στοιχεία τα οποία διαθέτει η δημοσιογραφική γραφίδα και στις δύο όχθες του Αρχιπελάγους είναι κάποια δεδομένα περιγραφικού κυρίως χαρακτήρα. Ο νόμος θα αποτελείται από 14 άρθρα σύμφωνα με το διευθυντικό στέλεχος της εφημερίδας «Μιλιέτ», τον Οζάι Σεντίρ να επισημαίνει πως η Τουρκία ετοιμάζεται να θεσπίσει νέα νομοθεσία για όλες τις θάλασσες που συνορεύει, κυρίως το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.
Τι περιλαμβάνει ο νέος νόμος για τη «Γαλάζια Πατρίδα»
Ο τουρκικός νόμος περί θαλάσσιας δικαιοδοσίας, ο οποίος θα θεσπιστεί 44 χρόνια μετά τον νόμο περί χωρικών υδάτων του Μαΐου 1982, περιέχει εξαιρετικά σημαντικές διατάξεις. Με τον νέο νόμο, η Τουρκία ορίζει νομικά τα χωρικά της ύδατα στη Μαύρη Θάλασσα και τη Μεσόγειο στα 12 ναυτικά μίλια. Στο Αιγαίο Πέλαγος, τα χωρικά ύδατα καταγράφονται επίσημα ως 6 ναυτικά μίλια.
Μια άλλη σημαντική ρήτρα παρέχει στον Πρόεδρο την εξουσία να κηρύσσει περιοχές που η Τουρκία δεν έχει ακόμη κηρύξει ως Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη ως «Θάλασσες με Ειδικό Καθεστώς». Ήδη η υπόθεση αυτή έχει για άλλη μία φορά δηλητηριάσει για τα καλά το ήδη κακοφορμισμένο κλίμα στα διμερή ζητήματα. Η υπόθεση του καλωδίου νότια της Κρήτης και πέρα από τα 6 ναυτικά μίλια, το προηγούμενο της Κάσου, οι αντιδράσεις για το φλερτ Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ, οι προμήθεια ισραηλινών συστημάτων από την Αθήνα και την Λευκωσία, οι εξοπλισμοί, και κυρίως η επερχόμενη «Κάθοδος» του Ντόναλντ Τραμπ στην Ανατολική Μεσόγειο στις 7 και 8 Ιουλίου για την Σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Τουρκία, συνθέτουν ένα δύσκολα διαχειρίσιμο σκηνικό. Στο σκηνικό αυτό να προστεθεί το ήδη φορτισμένο προεκλογικό κλίμα, που έχει για τα καλά θρονιαστεί στην καθημερινότητα μας αποτρέποντας κατά το συνήθειο της φυλής τις ψύχραιμες προσεγγίσεις.
Παράδειγμα οι απόλυτα επιπόλαιες αντιδράσεις για την απόσυρση των συστοιχιών Patriot από την Κάρπαθο και το Διδυμότειχο που χαρακτηρίστηκαν «κατευναστική ενέργεια» προς την Άγκυρα. Την επόμενη ημέρα κατέστη σαφές πώς στην Κάρπαθο μετακινείται ένα ζεύγος Mirage το οποίο θα σταθμεύσει στο νησί.
Τα δημοσιεύματα Μιλιέτ και «Κ»
Τι συμβαίνει επί της ουσίας. Τη Δευτέρα που μας πέρασε αναρτήθηκε στην εφημερίδα «Μιλιέτ», η οποία έχει αναλάβει υπό τύπον εργολαβίας την υπόθεση «Γαλάζια Πατρίδα» εξ αρχής, μια προσέγγιση επί του ζητήματος που έχει προκύψει με τον νέο νόμο υπό επεξεργασία. Στο κείμενο αυτό επιχειρείται μία επί της ουσίας επιχειρηματολογία που επικεντρώνεται στο εξής: Ο νέος αυτός νόμος αποτελεί ένα εγχείρημα συγκέντρωσης όλων των γνωστών προσεγγίσεων της Άγκυρας σε εκκρεμότητες στο Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο σε νομικό κείμενο, για εσωτερική προφανώς κατανάλωση και με στόχο τον εφησυχασμό κυρίως του κυβερνητικού εταίρου του Ερντογάν, του Μπαχτσελί και των Γκρίζων Λύκων του.
Επί του πρακτέου ο νόμος αυτός δεν φαίνεται να αλλάζει δεδομένα ως προ τη πάγια τακτική της Τουρκίας στο Αιγαίο. Την ίδια επιθετικότητα, τον ίδιο αναθεωρητισμό, την ίδια προκλητικότητα και την ίδια αυθαιρεσία θα αντιμετωπίζει η Ελλάδα εφεξής, δηλαδή μετά την θέσπιση του νόμου στις αρχές Ιουνίου. Για την ακρίβεια, το κέντρο βάρους της εφεξής τακτικής της γείτονος μετακινείται προς την προεδρία της Τουρκίας, αφού ο νόμος προβλέπει την μεταβίβαση ειδικών εξουσιών στον Ερντογάν για την διαχείριση «ειδικών ζητημάτων».
Θεωρητικά δηλαδή αυτό που γίνεται παγίως. Δηλαδή να αποφασίζεται από τους μηχανισμούς του Βαθέως Κράτους η οποιαδήποτε προκλητική κίνηση στο Αιγαίο, από την αλιεία της τσιπούρας στα Ίμια έως την πόντιση καλωδίων ή την διεξαγωγή ερευνών αλλά και τις παρενοχλήσεις πολεμικών πλοίων και αεροσκαφών καθώς και παραβάσεων και παραβιάσεων. Όλα αυτά τα... «συνηθισμένα» θα ανήκουν πλέον στην δυνατότητα διαχείρισης της τουρκικής προεδρίας.
Επί της καθημερινότητας δηλαδή στην θάλασσα και τον αέρα δεν θα υπάρχει αλλαγή. Εκτός εάν υπάρξουν εκπλήξεις της τελευταίας στιγμής. Κατά την «Μιλιέτ» τέτοιες εκπλήξεις δεν φαίνεται να προβλέπονται.
Την Τρίτη που μας πέρασε η εφημερίδα «Καθημερινή», η οποία και αναφέρεται στα δημοσιεύματα της «Μιλιέτ», δημοσίευσε αρθρογραφία που υπογράφεται από τον Μανώλη Κωστίδη και Βασίλη Νέδο. Και οι δύο καλά πληροφορημένοι δημοσιογράφοι επιχειρούν να δώσουν μία συνέχεια στην επιχειρηματολογία της εφημερίδας «Μιλιέτ». Ειδικά ο ανταποκριτής της « Καθημερινής» στην Τουρκία ο οποίος και διαθέτει την απόλυτη αίσθηση της διπλωματικής γλώσσας της γείτονος, επιχειρεί να εξηγήσει τα εν πολλοίς δυσεξήγητα αλλά τελικά τόσο... «αναμενόμενα» επιχειρήματα του τουρκικού αναθεωρητισμού.
Γράφει ο Μανώλης Κωστίδης:
«Δημοσιογραφικές πηγές αναφέρουν ότι στο νομοσχέδιο θα υπάρχουν οι βασικοί κανόνες οριοθέτησης, που θα μπορούσαν να ληφθούν υπόψη και σε περίπτωση που θα υπάρξουν διαβουλεύσεις οριοθέτησης με την Ελλάδα στο Αιγαίο.
»Από αξιωματούχους της γειτονικής χώρας διέρρευσαν πληροφορίες ότι «στο νομοσχέδιο δεν υπάρχει καμία αλλαγή στις θέσεις της Τουρκίας και ούτε κάτι που θα βλάψει την Ελλάδα».
Κεντρικό ερώτημα παραμένει αν τελικά η κυβέρνηση της Άγκυρας θα προχωρήσει στη θεσμοθέτηση των «γκρίζων ζωνών». Κάποιες τουρκικές πηγές σημειώνουν ότι δεν υπάρχουν χάρτες ή αναλυτικές περιγραφές, αλλά όπως ανέφερε στην «Κ» αξιόπιστος αναλυτής της γειτονικής χώρας, «θα είναι καλό να περιμένουμε, μια και οι ευχάριστες και οι δυσάρεστες εκπλήξεις κρύβονται στις λεπτομέρειες». O διευθυντής της εφημερίδας Milliyet παρομοιάζει το νομοσχέδιο με τον «νόμο Μανιάτη» και υποστηρίζει πως η Άγκυρα δεν είχε ποτέ τη συνήθεια να ενεργεί με βάση τετελεσμένα γεγονότα «όπως έκανε η Ελλάδα το 2011…». Ο κ. Σεντίρ υπογραμμίζει ότι ο νόμος που θα περάσει από το κοινοβούλιο θα είναι απολύτως σύμφωνος με το διεθνές δίκαιο, σημειώνοντας ότι «μιλάμε για ένα νομοσχέδιο που προστατεύει τα δικαιώματα της Τουρκίας, όχι για ένα επεκτατικό νομοσχέδιο».
Δεδομένου ότι η ανάρτηση της «Καθημερινής» αποτελεί στην ουσία απάντηση στο προ εικοσιτετραώρου δημοσίευμα της «Μιλιέτ», αξίζει να σημειωθεί ότι για πρώτη ίσως φορά από την αρχή αυτού του τελευταίου γύρου αντιπαράθεσης σε επίπεδο προς στιγμήν επιθετικής ρητορικής (και επιθετικής σεναριογραφίας) και μόνον, επιχειρείται μία ψύχραιμη προσέγγιση με πραγματικά δεδομένα.
Όσα είναι γνωστά μέχρι στιγμής
Στις αρχές Ιουλίου καταφθάνει ο Ντόναλντ Τραμπ. Η Τουρκία προετοιμάζεται. Ας μην γελιόμαστε. Η Ελλάδα και η Κύπρος δεν ήταν και δεν είναι προτεραιότητα της τουρκικής στρατηγικής μελλοντικής γεωπολιτικής επιβίωσης. Ο εχθρός της Τουρκίας στην περιοχή είναι το Ισραήλ. Το βασικό στρατηγικό πρόβλημα της γείτονος είναι η ανάληψη ενός ρόλου. Ενός σημαντικού ρόλου στην γέφυρα της Ευρασίας. Αυτόν το ρόλο τον διαδραμάτισε στο παρελθόν, τον απώλεσε και τώρα επιθυμεί να τον αναλάβει εκ νέου.
Το Ισραήλ ούτε να το ακούσει. Η Αίγυπτος ούτε να το δει. Η Σαουδική Αραβία στραβοκοιτάζει. Το Ιράν ούτε έχει ούτε θα έχει λόγο σε αυτά τα ζητήματα αν επιβιώσει ομαλά του «Μετατραυματικού Στρες» με το οποίο αυτή την στιγμή παλεύει. Ο μόνος ο οποίος θα μπορούσε να εξασφαλίσει στην Τουρκία το «αντικείμενο του πόθου» ένα ρόλο στρατηγικής επιρροής, είναι ο Ντόναλντ Τραμπ ο οποίος ωστόσο οφείλει να λαμβάνει συνεχώς υπ΄ όψιν του τα κελεύσματα του Ισραήλ.
Το χειρότερο που θα μπορούσε να συμβεί στην περίπτωση μας είναι να καταλήξουμε με έναν Τραμπ σε ρόλο Πόντιου Πιλάτου ο οποίος με μία χειρονομία καουμπόικής γαλαντομίας θα ζητήσει με κυνισμό από Ελλάδα και Τουρκία «Βρείτε τα- μοιράστε τα». Τότε και μόνον τότε θα πράγματα θα καταστούν ανεξέλεγκτα. Πολλοί αναλυτές πιστεύουν πώς με δύο μέτωπα, την Ουκρανία και την Μέση Ανατολή και το ζήτημα της Ταιβάν να αναμένει στο ακουστικό μας, με την ενεργειακή κρίση να απειλεί την διεθνή σταθερότητα οι ΗΠΑ δεν θα δεχθούν τυχοδιωκτισμούς εκ μέρους της Τουρκίας. Αυτά επιτάσσει η λογική. Μόνον που ο σημερινός ένοικος του Λευκού Οίκου βρίσκεται σε έναν αδυσώπητο καυγά με τον ορθολογισμό.
17°
