Η Ευρωπαϊκή Ένωση αντιδρά με επιφύλαξη στα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα κατά του Ιράν - Προσεκτικές δηλώσεις από τους περισσότερους ηγέτες
Οι περισσότεροι Ευρωπαίοι ηγέτες αντέδρασαν με προσοχή στα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα του Σαββατοκύριακου που σκότωσαν τον Ανώτατο Ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, ενώ καταδίκασαν τις ιρανικές αντεπιθέσεις.
Ορισμένοι μίλησαν ανοιχτά για την προοπτική νέου καθεστώτος στο Ιράν. Ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ ήταν ο μόνος ηγέτης της ΕΕ που καταδίκασε ανοιχτά τα πλήγματα κατά της Τεχεράνης.
Ακολουθεί συνοπτική εικόνα των αντιδράσεων στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.
Αυστρία Ο καγκελάριος Κρίστιαν Στόκερ καταδίκασε τις ιρανικές επιθέσεις σε κράτη του Περσικού Κόλπου και στο Ισραήλ, λέγοντας ότι ο ιρανικός λαός «αξίζει ειρήνη, ασφάλεια και ευημερία». Η υπουργός Εξωτερικών Μπεάτε Μάινλ-Ράιζινγκερ είπε ότι ο θάνατος του Χαμενεΐ «ανοίγει ένα παράθυρο» για μια νέα εποχή στο Ιράν.
Βέλγιο Ο υπουργός Εξωτερικών Μαξίμ Πρεβό καταδίκασε «με τον πιο έντονο τρόπο» τις επιθέσεις του Ιράν και κάλεσε τους Βέλγους πολίτες στη Μέση Ανατολή να αναζητήσουν ασφάλεια.
Βουλγαρία Το υπουργείο Εξωτερικών καταδίκασε τα ιρανικά πλήγματα σε κράτη του Κόλπου, λέγοντας ότι διευρύνουν «το εύρος της επικίνδυνης στρατιωτικής κλιμάκωσης για την οποία ευθύνεται η Τεχεράνη». Ζήτησε από το Ιράν να σταματήσει τις επιθέσεις.
Η Γαλλία, μαζί με τη Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο, δήλωσε ότι δεν είχε καμία εμπλοκή στα πλήγματα κατά του Ιράν. Αργότερα, οι τρεις χώρες εξέφρασαν προθυμία να βοηθήσουν τις ΗΠΑ και το Ισραήλ «ενδεχομένως μέσω αναγκαίων και αναλογικών αμυντικών ενεργειών για την καταστροφή της ικανότητας του Ιράν να εκτοξεύει πυραύλους και drones».
Γερμανία Ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς προειδοποίησε ότι τα πλήγματα ΗΠΑ–Ισραήλ κινδυνεύουν να οδηγήσουν σε «νέο Ιράκ», αλλά είπε ότι το Βερολίνο δεν θα κάνει κήρυγμα στην Ουάσιγκτον, καθώς χρειάζεται αμερικανική βοήθεια για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία. Τόνισε ότι παρά τις αμερικανικές προσπάθειες, το Ιράν δεν έχει συμφωνήσει σε πυρηνική συμφωνία ούτε σε περιορισμό του πυραυλικού του προγράμματος.
Δανία Ο υπουργός Εξωτερικών Λαρς Λέκε Ράσμουσεν είπε ότι «οι προηγούμενες ενέργειες του Ιράν είναι απολύτως απαράδεκτες». Τόνισε ότι η Κοπεγχάγη «παρακολουθεί στενά» τις εξελίξεις.
Κατά την τηλεδιάσκεψη, ο πρωθυπουργός ενημερώθηκε για την εξαιρετικά δύσκολη κατάσταση που επικρατεί στο πεδίο και επισήμανε ότι η κυβέρνηση έχει ως πρώτη προτεραιότητα την ασφάλεια και η στήριξη των Ελλήνων πολιτών που βρίσκονται στην περιοχή.
Εσθονία Ο υπουργός Εξωτερικών Μάργκους Τσαχκνά δήλωσε ότι «ο θάνατος του Αγιατολάχ Χαμενεΐ αποτελεί σημαντικό πλήγμα για τη σύμμαχό του, τη Ρωσία, και δημιουργεί ευκαιρία για τον ιρανικό λαό να διαμορφώσει το μέλλον του». Τόνισε ότι το Ιράν δεν πρέπει ποτέ να αποκτήσει πυρηνικό όπλο και ότι οι κυρώσεις πρέπει να συνεχιστούν.
Ιρλανδία Ο πρωθυπουργός Μιχόλ Μάρτιν εξέφρασε βαθιά ανησυχία για την κλιμάκωση. Είπε ότι η Τεχεράνη «δεν πρέπει ποτέ να αποκτήσει πυρηνικά όπλα», αλλά αυτό πρέπει να επιτευχθεί «μέσω διαπραγματεύσεων».
Ισπανία Ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ ήταν ο μόνος ηγέτης της ΕΕ που καταδίκασε τα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα. «Απορρίπτουμε τη μονομερή στρατιωτική δράση των ΗΠΑ και του Ισραήλ», είπε. Καταδίκασε επίσης τα ιρανικά αντίποινα: «Δεν μπορούμε να αντέξουμε έναν ακόμη παρατεταμένο και καταστροφικό πόλεμο στη Μέση Ανατολή».
Ιταλία Η πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι και η κυβέρνησή της απέφυγαν να καταδικάσουν ή να επικροτήσουν τα πλήγματα, επικεντρώνοντας σε επιχειρησιακά μέτρα όπως η οργάνωση Task Force στον Κόλπο και οι επαφές με Ομάν και Κατάρ.
Κροατία Ο υπουργός Εξωτερικών Γκόρνταν Γκρλίτς Ράντμαν τόνισε την ανάγκη αποκλιμάκωσης και επιστροφής στη διπλωματία μετά τον θάνατο του Χαμενεΐ. Το υπουργείο Εξωτερικών κατηγόρησε την Τεχεράνη για «αδιαλλαξία και έλλειψη αξιοπιστίας». Καταδίκασε επίσης τα ιρανικά αντίποινα.
Κύπρος Ο πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης καταδίκασε τις ιρανικές αντεπιθέσεις κατά χωρών του Κόλπου και υπογράμμισε την ανάγκη αποκλιμάκωσης και διπλωματίας. Ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας εξέδωσε δήλωση σχετικά με την πτώση drone στη Βρετανική Αεροπορική Βάση Ακρωτηρίου στη Λεμεσό, διευκρινίζοντας ότι η Κύπρος «δεν μετέχει με οιονδήποτε τρόπο και ούτε προτίθεται να αποτελέσει μέρος οποιασδήποτε στρατιωτικής επιχείρησης».
Λετονία Η υπουργός Εξωτερικών Μπάιμπα Μπράζε δήλωσε: «Ο κόσμος δεν θα θρηνήσει για τον θάνατο του δολοφόνου Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ». Τόνισε ότι οι Ιρανοί αξίζουν μέλλον χωρίς βία και καταπίεση.
Λιθουανία Ο υπουργός Εξωτερικών Κεστούτις Μπουντρίς χαιρέτισε τον θάνατο του Χαμενεΐ, λέγοντας ότι «η ελπίδα για καλύτερο μέλλον για τους Ιρανούς, αλλά και για τους Ισραηλινούς και όλη τη Μέση Ανατολή, φαίνεται πιο κοντά».
Λουξεμβούργο Ο πρωθυπουργός Λικ Φρίντεν είπε ότι στηρίζει τον ιρανικό λαό και ότι πρέπει να του επιτραπεί «να αποφασίσει το μέλλον του, ελεύθερος από βία και καταπίεση».
Μάλτα Ο αντιπρόεδρος Ίαν Μποργκ καταδίκασε τις ιρανικές αντεπιθέσεις και εξέφρασε αλληλεγγύη προς το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Ολλανδία Ο πρωθυπουργός Ρομπ Γέτεν είπε ότι οι επιθέσεις του Ιράν πρέπει να σταματήσουν και ότι η ολλανδική κυβέρνηση ανησυχεί για την περιφερειακή σύγκρουση. Τόνισε τις σοβαρές ανησυχίες για το ιρανικό καθεστώς και την καταστολή του.
Ουγγαρία Ο πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν είπε ότι η Ουγγαρία αυξάνει το επίπεδο αντιτρομοκρατικής ετοιμότητας και αναφέρθηκε στον αγωγό Ντρούζμπα, τον οποίο –όπως ισχυρίστηκε– η Ουκρανία κρατά κλειστό σκόπιμα.
Πολωνία Ο πρόεδρος Κάρολ Ναβρότσκι είπε ότι η Πολωνία είχε εκ των προτέρων γνώση της επίθεσης ΗΠΑ–Ισραήλ, ενώ ο πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ τόνισε την ασφάλεια των Πολωνών πολιτών στη Μέση Ανατολή.
Πορτογαλία Ο πρωθυπουργός Λουίς Μοντενέγκρο καταδίκασε τις ιρανικές επιθέσεις σε κράτη του Κόλπου και ζήτησε αυτοσυγκράτηση. Τόνισε την ανάγκη σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο Ιράν.
Ρουμανία Ο πρόεδρος Νίκουσορ Νταν επικεντρώθηκε στην ασφάλεια των Ρουμάνων πολιτών, ενώ η υπουργός Εξωτερικών Τόιου Οάνα είπε ότι ο θάνατος του Χαμενεΐ «είναι καμπή», επισημαίνοντας τις βίαιες πρακτικές του καθεστώτος και τη στήριξή του στη ρωσική πολεμική προσπάθεια.
Σλοβακία Ο πρόεδρος Ρόμπερτ Φίτσο είπε ότι τα αντίποινα ήταν αναμενόμενα και εξέφρασε αλληλεγγύη προς τις πληγείσες χώρες, ιδιαίτερα τα ΗΑΕ.
Σλοβενία Η κυβέρνηση της Λιουμπλιάνα είπε ότι «παρακολουθεί με ανησυχία» τις εξελίξεις και ζήτησε αποκλιμάκωση, προειδοποιώντας ότι περαιτέρω ένταση θα έχει σοβαρές συνέπειες για την περιφερειακή και διεθνή ασφάλεια.
Σουηδία Ο πρωθυπουργός Ουλφ Κρίστερσον καταδίκασε τις ιρανικές αντεπιθέσεις και επέκρινε την καταπίεση του καθεστώτος. Είπε ότι το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και η στήριξή του σε τρομοκρατικές ομάδες αποτελούν εδώ και καιρό αποσταθεροποιητικό παράγοντα.
17°
