Τι θα μπορούσαν να εξοικονομήσουν οι ΗΠΑ από τη «μαύρη οικονομία»

Αν και τα επίσημα στοιχεία εμφανίζουν μικρότερη μαύρη αγορά στις ΗΠΑ από ό,τι στις περισσότερες δυτικές χώρες, οι παράνομες αγορές —ναρκωτικά, παράνομη πορνεία, παράνομος τζόγος, λαθρεμπόριο— αντιπροσωπεύουν το 7–10% του ΑΕΠ· ένα ποσοστό που θεωρείται χαμηλότερο από αλλού. Η αμερικανική μαύρη, γκρίζα και άτυπη οικονομία περιλαμβάνει αδήλωτη εργασία (κυρίως με παράτυπους μετανάστες, χειρώνακτες κτλ), πληρωμές κάτω από το τραπέζι, φοροδιαφυγή, υπο-αναφορά εισοδήματος (π.χ. αυτοαπασχολούμενοι, μικρές επιχειρήσεις) και ξέπλυμα χρήματος με απόκρυψη της προέλευσης παράνομων εσόδων μέσω του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Παρατηρούνται διαφορές ανάμεσα στις πολιτείες: σύμφωνα με τις πιο αξιόπιστες εκτιμήσεις, το μεγαλύτερο ποσοστό μαύρης οικονομίας (ως ποσοστό του πολιτειακού ΑΕΠ) εμφανίζεται στο Μισσισίππι —γύρω στο 9,5%— ενώ το μικρότερο στο Ντελαγουέρ, γύρω στο 7,3%. Το υψηλότερο δεκατημόριο των εισοδημάτων έχει την τάση να φοροδιαφεύγει περισσότερο και να κάνει πληρωμές σε μετρητά: το 0,1% των πλουσιοτέρων φαίνεται ότι δεν δηλώνουν το 20-25% των οφειλόμενων φόρων, ενώ εμπλέκονται σε μη φορολογούμενες δραστηριότητες.

Υπολογίζεται δαπάνη 153 δισεκατομμυρίων από παράνομα ναρκωτικά, 4 δισ. από παράνομη πορνεία, 11 δισ. από παράνομα τυχερά παιχνίδια και πάνω από 41 δισεκατομμύρια από ψηφιακά εγκλήματα σχετικά με κρυπτονομίσματα.

Άτυπη εργασία και αδήλωτες υπηρεσίες συνδέονται με οικιακή εργασία (καθαριστές, συνοδοί σκύλων κτλ), οικοδομή, μικρο-επισκευές, «θελήματα», το Darknet και ψηφιακές υπηρεσίες με πληρωμές στο εξωτερικό. Υπολογίζεται ότι συνολικά διαφεύγουν 700 δισεκατομμύρια ετησίως από τέτοιου είδους φοροδιαφυγή. Εξάλλου, στις ΗΠΑ καταγράφονται καθυστερήσεις εξόφλησης φόρων ύψους περίπου 700 δισ. ετησίως, εκ των οποίων εισπράττονται τελικά γύρω στα 606 δισ.: το ποσοστό συμμόρφωσης κυμαίνεται γύρω στο 85%.

Στον κόσμο συνολικά (158 χώρες), ο μέσος όρος της παραοικονομίας υπολογίζεται γύρω στο 31,9% του ΑΕΠ. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση εκτιμάται ότι χάνονται 89 δισ. από φοροδιαφυγή, με χειρότερη χώρα την Ελλάδα και στη συνέχεια την Ιταλία και τη Γαλλία.