- CITY GUIDE
- PODCAST
-
13°
Επτά πόλεμοι, τέσσερις εμφύλιοι, επτά πτωχεύσεις
Μια ήπια και ευγενική περιγραφή της εξαχρείωσης σε όλες τις βαθμίδες της παιδείας, στο βιβλίο του Γ. Β. Δερτιλή
Διαβάζω το βιβλίο του Γ. Β. Δερτιλή «Επτά πόλεμοι, τέσσερις εμφύλιοι, επτά πτωχεύσεις», που έχει ως μότο ―σε μια από τις πρώτες σελίδες, όπως συνηθίζεται― ένα σύντομο απόσπασμα από τον Θουκυδίδη· μικρή συμβολική χειρονομία που υπονοεί ότι ο Θουκυδίδης παραμερίστηκε στην ελληνική εκπαίδευση. Θα μπορούσα να αντιγράψω πλήθος σελίδων του σύντομου αυτού βιβλίου, να υπογραμμίσω και να σχολιάσω· αλλά επειδή τις τελευταίες μέρες, όπως τις περισσότερες μέρες, συζητώ περί της κατάντιας της παιδείας (από το 1974 όταν ξεκίνησε και στερεώθηκε το αριστερό Κατεστημένο: μισός αιώνας σχεδόν· προφανώς δεν μπορώ και δεν θέλω να συνηθίσω), αντιγράφω εδώ μερικές αράδες γύρω από το πώς παραμείναμε έθνος αγράμματων. Και από το πώς οι αριστερές μεταρρυθμίσεις επιδείνωσαν την ποιότητα της παιδείας και ενέτειναν τον εμφυλιοπολεμικό λόγο στα σχολεία και στα πανεπιστήμια.
Δεύτερον, το νέο σύστημα διαιώνισε τις διχαστικές συνέπειες του παλαιού, Από τους νεοεκλεγόμενους αριστερούς πανεπιστημιακούς, πολλοί δεν είχαν εγκαταλείψει την αριστερά παρά τις σταλινικές θηριωδίες και τις εξεγέρσεις στο Ανατολικό Βερολίνο, στη Βουδαπέστη, στην Πράγμα, στην Πολωνία. Είτε από καλή προαίρεση, είτε από κομματική φιλοδοξία, δικτυώθηκαν μεταξύ τους για να κατακτήσουν συστηματικά τα πανεπιστήμια. Επιπλέον, έπλασαν κι αυτοί μια νέα γενιά δασκάλων και καθηγητών που στελέχωσαν με τη σειρά τους και άλλες βαθμίδες της εκπαίδευσης, διαδίδοντας και στην επόμενη γενιά τον διχαστικό λόγο – της αριστεράς.
Εκπαίδευση, παιδεία, κουλτούρα, πολιτισμός: είναι λέξεις που αναδύονται συχνά και αναπάντεχα σε αυτό το βιβλίο. […] Για να σταματήσει η φαύλη σπείρα και να μην ξαναξεκινήσει ποτέ, η Ελλάδα χρειάζεται κάτι πολύ σημαντικότερο από οικονομικές μεταρρυθμίσεις: παιδεία. Πρέπει να ξαναδώσει στα παιδιά της την κριτική, σφαιρική και ανθρωπιστική παιδεία που χρειάζονται για να γίνουν καλοί πολίτες και δημιουργικοί άνθρωποι. Αυτό είναι δυνατό μόνο με μια συναινετική και μακρόπνοη εκπαιδευτική πολιτική· μόνο με τη στήριξη των χιλιάδων δασκάλων που λειτουργούν σαν ιεραπόστολοι· και μόνο με σκληρή προσπάθεια δύο γενεών. Έτσι μόνο ο Επιτάφιος του Θουκυδίδη θα γίνει επιτέλους το θεμέλιο της αγωγής του Έλληνα πολίτη».
Πρόκειται για μια ήπια και ευγενική περιγραφή της εξαχρείωσης σε όλες τις βαθμίδες της παιδείας. Η μοναδική επιφύλαξη που έχω αφορά το ότι ο κ. Δερτιλής μοιάζει να υπαινίσσεται ότι κάποτε υπήρχε «παιδεία» και κριτικό πνεύμα: πράγματι, υπήρχε η θεσμική βάση της παιδείας, ένα είδος ηθικού προτύπου· έλειπε όμως η σύνδεση με τον σύγχρονο κόσμο. Στα περισσότερα δημόσια σχολεία και σε πολλά ιδιωτικά η παιδεία ήταν ελληνορθόδοξη· κάθε άλλο παρά secular: Πατρίς, Θρησκεία, Οικογένεια· πολύ μακριά από την ευρωπαϊκή παράδοση και το πνεύμα του Διαφωτισμού. Όσο για τη διδακτική των μαθημάτων ήταν σχολαστική και στείρα· κάπως έτσι τα παιδιά απέτυχαν να θαυμάσουν τον Θουκυδίδη, μίσησαν τα μαθηματικά, περιφρόνησαν τα λατινικά –τη «νεκρή» γλώσσα– και έγιναν βολεψάκηδες με παράδοξη αυτοπεποίθηση βασισμένη στο τίποτα. Το πέρασμα από το δεξιό στο αριστερό κατεστημένο κατέστρεψε τη θεσμική βάση, διέλυσε τα ηθικά πρότυπα, ανέδειξε τον μαθητή-βάνδαλο, καταληψία και σκράπα. Η φαυλοκρατία της πολιτικής ζωής κατέκλυσε την παιδεία, όχι μόνο επειδή κάτι τέτοιο είναι εκ των πραγμάτων αναπόφευκτο, αλλά επειδή η παιδεία υπερ-πολιτικοποιήθηκε, αριστεροποιήθηκε· έγινε το βήμα της ηγεμονικής ιδεολογίας και αποθέωσε τη μετριότητα. Οι σκράπες κατέλαβαν την εξουσία.
Συνεχίζει ο κ. Δερτιλής με πολύ ηπιότερο τρόπο από τον δικό μου: «Κάπου εκεί μετά την πτώση της δικτατορίας, η Ελλάδα έχασε την τελευταία ευκαιρία να κλείσει τον Εμφύλιο με μια πραγματική, βαθιά συμφιλίωση. Γιατί αυτό δεν ήθελε δημαγωγούς στην πολιτική· απαιτούσε ηγέτες· δεν ήθελε ιεροκήρυκες στα σχολεία και στα πανεπιστήμια· ήθελε δασκάλους της κριτικής σκέψης και των ιδεών του Διαφωτισμού και του ανθρωπισμού – ιδίως σήμερα, με τη μισή ανθρωπότητα να κυνηγά και να σκοτώνει τον Διαφωτισμό και τον ανθρωπισμό όπου ακόμα αντιστέκεται».
ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ
ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΙ ΠΑΝΤΑ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Με αφορμή όσα είπε ο πρώην επικεφαλής της αποστολής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα
Στοχευμένες τροποποιήσεις με ψηφιοποίηση, κάμερες 360° και ευφυή συστήματα μεταφορών
Τι αποκαλύπτει σύγκριση 20 προϊόντων καθημερινής χρήσης από το PosoKanei
Μήνυμα με ορίζοντα τις εκλογές του 2027 - Μέτρα για την ακρίβεια και στήριξη σε συνταξιούχους
Πώς φτάνει ο σχεδιασμός στη γειτονιά
Ο υφυπουργός επανήλθε και στον χαρακτηρισμό κτιρίων ως «κόκκινων»
Το χρονοδιάγραμμα για μισθωτούς, συνταξιούχους και επαγγελματίες
Το κόμμα του Αλέξη Τσίπρα επικαλέστηκε την πρόταση που είχε διατυπώσει το ΠΑΣΟΚ το 2008
Έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην ικανότητα των νέων στελεχών να υπερασπίζονται δημόσια το κυβερνητικό έργο
Ο πρωθυπουργός επισκέφθηκε την έκθεση στο Metropolitan Expo
Μήνυμα εθνικής ομοψυχίας από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας για τη γιορτή των Ενόπλων Δυνάμεων
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επισκέφθηκε το Πάρκο Καινοτομίας JOIST και παρουσίασε το αναπτυξιακό του σχέδιο
Ανάρτηση του υπουργού Επικρατείας - Οι 10 παρεμβάσεις που συνέβαλαν στην πρόοδο
Το μήνυμα του πρωθυπουργού για την Ημέρα των Ενόπλων Δυνάμεων
Οι νέες εκτιμήσεις της Κομισιόν και του υπουργείου Οικονομικών δείχνουν ταχύτερη αποκλιμάκωση
Εγκύκλιος της ΑΑΔΕ ενεργοποιεί το νέο πλαίσιο με μείωση ορίου, περισσότερες δόσεις και δεύτερη ευκαιρία
Οι δύο πρωτεύουσες ενώνουν δυνάμεις για ενεργειακή αυτάρκεια και κοινωνική προστασία
Το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας και οι προκλήσεις για την ελληνική εξωτερική πολιτική
Θα καταβληθούν περισσότερα από 2,5 δισ. ευρώ
Η περιοδεία του πρωθυπουργού στην Ηλιούπολη
Έχετε δει 20 από 200 άρθρα.