Δύο γυναίκες στη Μικρή Επίδαυρο

Η Φιλαρέτη Κομνηνού και η Ελίζα Σκολίδη πρωταγωνιστούν στα νέα αρχαιόθεμα έργα του Κύκλου Contemporary Ancients. Οι βραβευμένοι συγγραφείς Βαγγέλης Χατζηγιαννίδης και Βίβιαν Στεργίου μας συστήνουν τις ηρωίδες τους που εμπνεύστηκαν από την «Εκάβη» και την «Ιφιγένεια εν Αυλίδι» του Ευριπίδη, αντίστοιχα.

Βίβιαν Στεργίου «Ιφιγένεια / Βορά»

Είμαστε νύχτα στην Επίδαυρο και μία νέα κοπέλα, η Ίφι, κάνει βόλτα. «Θέλει να το πιάσει απ’ την αρχή. Να κάνει λίγο διαλογισμό, να κολυμπήσει. Πάνω εκεί τη βρίσκει ο χρησμός, είναι ένας σπαστικός ήχος, τα λόγια του μάντη. Το μόνο θέμα του “εγώ και η ζωή μου” μας λέει. Όλο το έργο είναι η παράθεση του λόγου του χρησμού και του μάντη. Ακούμε και λίγα λόγια της ίδιας της Ιφιγένειας. Ο χρησμός θα σας θυμίσει τον/την κακοποιητικό σας σύντροφο. Θα σας θυμίσει τις προσδοκίες του κόσμου από τις γυναίκες, λέει κάπου, για παράδειγμα, “το πρωί κάνει τη CEO και το βράδυ μπουσουλάει στα τέσσερα, μάντεψε τι γουστάρει περισσότερο”. Θα σας θυμίσει μηνύματα από stalker, κουτσομπολιά. Τέτοια ακούει η Ίφι κι όλο το έργο είναι ένα παράθεμα αυτής της ροής από σκατά –με μορφή λόγου– που έχει πέσει πάνω στο κεφάλι της, αλλά δεν μπορεί να τη συντρίψει. Η Ίφι έχει τις αντιστάσεις της. Έχει τους ποιητές της – “αυτοί μού δώσαν τη ζωή μου”. Έχει τη μαμά της, την Κλυτ, με την οποία ανταλλάσσει ηχητικά».

Το έργο λέει: είσαι κοπέλα; θα γίνεις κρέας. Θυσία για το τίποτα. «Μπες στο σκάμμα, έτσι μιλάει ο χρησμός. Η Ίφι παίρνει θέση, του απαντάει, τον δέχεται; Θα δείτε. Η σκηνοθέτις Αικατερίνη Παπαγεωργίου και η Ελίζα Σκολίδη θα θέσουν κάποια ερωτήματα στο κοινό. Σε ό,τι με αφορά, έχω βάλει το σημαδάκι της καθέτου στον τίτλο. “Ιφιγένεια/Βορά”. Δηλαδή ή Ιφιγένεια ή Βορά. Ή εσύ, όλη, αυτά που είσαι, ή η μετατροπή σου σε κάτι φαγώσιμο».

Το έργο είναι στο τώρα. Το τώρα είναι σκληρό. Μια χώρα-μηχανή γυναικοκτονιών, «γυναικοκτονίες σε υψηλή παγκόσμια ζήτηση και δύο πόλεμοι στην ευρύτερη περιοχή, πόσες αρσενικές και θηλυκές Ιφιγένειες, πόσα παιδάκια μπήκαν στην κιμαδομηχανή; Άρα: προφανώς και θα πούμε για όλα αυτά, γιατί αν δεν λέμε γι’ αυτά, δεν έχουμε λόγο να μιλάμε και γιατί αυτά μας συνδέουν άμεσα, εδώ και τώρα, με το αρχαίο δράμα που είναι ζωντανό. Θ’ ακούσετε πολλές παραλλαγές του χρησμού που χτίζουν μια ηχητική λίμνη βίας και ηθικής σαπίλας γύρω μας. Λόγια απλά καθημερινά».

Η θυσία της είναι κωμική, ελάχιστα τραγική. «Είναι Ιούλιος, ο κόσμος έχει προβλήματα, έρχεται να δει μια θεατρική παράσταση. Δεν θα του μαυρίσουμε εμείς την ψυχή. Ήθελα να φτιάξω μια νέα Ιφιγένεια τωρινή και να μπορεί να καταλάβει το έργο ο οποιοσδήποτε, ο άκυρος τύπος που θα ’ρθει γιατί τον έσυρε η παρέα του».

H ταυτότητα της παράστασης
Σκηνοθεσία Αικατερίνη Παπαγεωργίου
Σκηνικά – Κοστούμια Μυρτώ Σταμπούλου
Μουσική Διαμαντής Αδαμαντίδης
Κίνηση Χρυσηίς Λιατζιβίρη
Σχεδιασμός φωτισμού Αλέκος Αναστασίου
Βοηθός σκηνοθέτη Αλέξανδρος Βάρθης
Σχεδιασμός 3D projection mapping Envitec
Φωτογραφίες Ελίνα Γιουνανλή
Εκτέλεση παραγωγής The Young Quill / Φάνης Μιλλεούνης

Βαγγέλης Χατζηγιαννίδης «Εγώ, μία δούλα»

Πρωταγωνίστρια σε αυτό το έργο δεν είναι η Εκάβη. Είναι μια πιστή δούλα της «και μάλιστα η πιο κοντινή της, όπως δηλώνει αυτάρεσκα η ίδια. Ήρθε, όμως, η ώρα να λάμψει στη σκηνή κι αυτή, να ξεφύγει για πρώτη φορά από την ανωνυμία της και τη σκιά της μυθικής κυράς της, της Εκάβης».

Βγαίνει στο φως, λοιπόν, για να μιλήσει, αιώνες μετά, να πει τη δική της αλήθεια «και να υπερασπιστεί τον εαυτό της, καθώς αναγκάζεται να λογοδοτήσει (εμπρός σε ένα αόρατο δικαστήριο) για την ασεβή της συμπεριφορά. Ασεβή απέναντι στη μυθική βασίλισσα της Τροίας. Σχεδόν αδιανόητο. Της μίλησε με πρωτοφανή απρέπεια, κοινώς τη σκυλόβρισε, την έφτυσε κατάμουτρα. Αν το μετάνιωσε; Ούτε κατά διάνοια. Της άξιζε και με το παραπάνω. Μοιάζει να έχει πολλά ράμματα για τη γούνα της μεγαλειοτάτης, τα οποία εκθέτει αναλυτικά στη δικαστική επιτροπή και στο κοινό. Σκατόγρια την ανεβάζει, σκρόφα την κατεβάζει».

Τα στοιχεία μάλιστα που παραθέτει για τη σκρόφα την Εκάβη, συντριπτικά πράγματι, «δεν τα σκαρφίστηκε η ίδια, δεν τα έβγαλε από το κεφάλι της: υπάρχουν καταγεγραμμένα με το νι και με το σίγμα στην ομώνυμη τραγωδία του Ευριπίδη. Και τότε πώς δεν τα έχουμε δει όλοι εμείς ως τώρα; – θα αναρωτηθεί κανείς. Μα τα έχουμε δει, είναι η απάντηση. Τα ξέρουμε. Και δεν είναι τίποτε άλλο από τις αποτρόπαιες πράξεις αυτοδικίας που σχεδιάζει και εκτελεί με απόλυτη ψυχραιμία στο δεύτερο μέρος της τραγωδίας η Εκάβη εναντίον του δολοφόνου του παιδιού της, τον βασιλιά της Θράκης Πολυμήστορα. Όχι μόνο τον τυφλώνει, αλλά δολοφονεί και τα δύο παντελώς αθώα μικρά παιδιά του, τα σφάζει σε ένα λουτρό αίματος».

Αλλά όπως ίσχυε ανέκαθεν, τα πάντα είναι ζήτημα οπτικής. «Από ποια μεριά κοιτάς. Με τι κριτήρια αξιολογείς. Και σε ποια εποχή ζεις φυσικά. Οι αντιλήψεις αλλάζουν, ιδίως αυτές περί δικαίου και αδίκου. Η δούλα μας έχει μια αποκρυσταλλωμένη αντίληψη περί δικαιοσύνης και θα την υπερασπιστεί με σθένος μπροστά στα μέλη της επιτροπής. Αυτά θα την ακούσουν προσεχτικά, θα θέσουν τις ερωτήσεις τους και στο τέλος θα αποφανθούν. Μένει τώρα και η απόφανση του κοινού. Ετούτη θα δοθεί στις στο μικρό θέατρο της Αρχαίας Επιδαύρου».

H ταυτότητα της παράστασης
Σκηνοθεσία Νίκος Χατζόπουλος
Σκηνικός χώρος – Κοστούμι Ιωάννα Τσάμη
Σχεδιασμός φωτισμού Αλέκος Αναστασίου
Ερμηνεύει η Φιλαρέτη Κομνηνού
Ηχητική διάδραση Jan Van Angelopoulos
Φωτογραφίες Ελπίδα Μουμουλίδου
Οργάνωση παραγωγής Κατερίνα Κούρτη
Εκτέλεση παραγωγής Apparat Athen / Νικόλας Χανακούλας

INFO
Μικρό Θέατρο
Αρχαίας Επιδαύρου
5 & 6 Ιουλίου στις 21:30