Κινηματογραφος

Ανεμοδαρμένα Ύψη: Από το ομώνυμο τραγούδι της Κέιτ Μπους στη νέα ταινία της Έμεραλντ Φένελ

Οι πολλές εκδοχές ενός από τα σημαντικότερα μυθιστορήματα της γοτθικής λογοτεχνίας

giorgos-florakis.jpg
Γιώργος Φλωράκης
ΤΕΥΧΟΣ 990
2’ ΔΙΑΒΑΣΜΑ
Ανεμοδαρμένα Ύψη: Από το ομώνυμο τραγούδι της Κέιτ Μπους στη νέα ταινία της Έμεραλντ Φένελ
© Warner Bros

Ανεμοδαρμένα Ύψη: Από τη σκοτεινή φαντασίωση της Έμιλυ Μπροντέ στο ποπ παραλήρημα της Κέιτ Μπους και στη διχαστική κινηματογραφική εκδοχή της Έμεραλντ Φένελ

Η δεκαεννιάχρονη Κέιτ Μπους ανεβαίνει στο Νο1 των βρετανικών charts στις 5 Μαρτίου 1978 μ’ ένα τραγούδι ευθέως εμπνευσμένο από τα «Ανεμοδαρμένα Ύψη» της Έμιλυ Μπροντέ. Κι η Έμεραλντ Φένελ κάνει μια ταινία που μεταφέρει όσα ένιωσε ως έφηβη διαβάζοντας το ίδιο βιβλίο.

Το «Wuthering Heights» είναι το πρώτο single της Κέιτ Μπους και υπάρχει στο ντεμπούτο άλμπουμ της, «The Kick Inside». Η Μπους ως Κάθριν μοιάζει να καλεί από τον κόσμο των νεκρών τον αγαπημένο της Χίθκλιφ. Με δεδομένη την αγάπη του αγγλικού κοινού στο συγκεκριμένο βιβλίο αλλά και τη συγκίνηση που μεταφέρει το τραγούδι, η πρωτοεμφανιζόμενη τραγουδίστρια γνωρίζει μεγάλη επιτυχία σε όλον τον κόσμο.

Kate Bush - Wuthering Heights - Official Music Video - Version 1

Αλλά ας πιάσουμε τα πράγματα από την αρχή, από το βιβλίο της Έμιλυ Μπροντέ. Τα «Ανεμοδαρμένα Ύψη» εκτυλίσσονται στα άγρια τοπία του Γιόρκσιρ και επικεντρώνονται σε δύο οικογένειες: τους Έρνσο και τους Λίντον. Ο κύριος Έρνσο φέρνει στο σπίτι του –στο απομονωμένο αγρόκτημα που λέγεται Ανεμοδαρμένα Ύψη– ένα ορφανό αγόρι, τον Χίθκλιφ. Ο Χίθκλιφ μεγαλώνει μαζί με τα παιδιά της οικογένειας, την Κάθριν και τον Χίντλεϊ. Μεταξύ του Χίθκλιφ και της Κάθριν αναπτύσσεται μια βαθιά, σχεδόν μεταφυσική αγάπη. Όταν όμως πεθαίνει ο πατέρας, ο Χίντλεϊ υποβιβάζει τον Χίθκλιφ σε υπηρέτη.

Η Κάθριν, παρότι αγαπά παθιασμένα τον Χίθκλιφ, παντρεύεται, με βάση τα κριτήρια της εποχής, τον εύπορο και ευγενικό Έντγκαρ Λίντον, γεγονός που εξασφαλίζει σ’ εκείνη και στην οικογένειά της κοινωνική άνοδο. Η απόφασή της θα πληγώσει βαθιά τον Χίθκλιφ, ο οποίος θα φύγει και θα επιστρέψει για να εκδικηθεί όσους τον ταπείνωσαν.

Πρόκειται για ένα βιβλίο χαρακτηριστικό δείγμα της γοτθικής λογοτεχνίας, καθώς το σκηνικό συμβάλλει καθοριστικά στη δημιουργία απειλητικής και μελαγχολικής ατμόσφαιρας. Επιπλέον, στο έργο κυριαρχούν έντονα συναισθήματα, όπως ο απόλυτος έρωτας, το μίσος και η εκδίκηση, τα οποία οδηγούν τους χαρακτήρες σε ακραίες πράξεις. Ο Χίθκλιφ, με τη σκοτεινή και μυστηριώδη προσωπικότητά του, θυμίζει γοτθικό-βυρωνικό ήρωα, στοιχειωμένο από το παρελθόν και κυριευμένο από εμμονές.

Παράλληλα, τα υπερφυσικά στοιχεία, όπως η παρουσία του φαντάσματος της Κάθριν, ενισχύουν το αίσθημα τρόμου και μεταφυσικής αγωνίας. Τέλος, η ατμόσφαιρα παρακμής, ο θάνατος και η ψυχική οδύνη διαποτίζουν την αφήγηση, δημιουργώντας ένα έργο όπου το πάθος και το σκοτάδι συνυπάρχουν. Έτσι, τα «Ανεμοδαρμένα Ύψη» αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα γοτθικά μυθιστορήματα του 19ου αιώνα.

Υπάρχουν πολλές κινηματογραφικές διασκευές και μεταφορές του κλασικού βιβλίου της Έμιλυ Μπροντέ. Η πιο γνωστή κινηματογραφική εκδοχή έρχεται από το 1939, σε σκηνοθεσία Ουίλιαμ Γουάιλερ, με τους Λόρενς Ολίβιε και Μερλ Όμπερον στους βασικούς ρόλους, μια ταινία που σήμερα θεωρείται κλασική. Μια αρκετά ρομαντική και δραματική προσέγγιση είναι αυτή του Ρόμπερτ Φουέστ, με τους Τίμοθι Ντάλτον και Άννα Καλντερ-Μάρσαλ. Το 1992 έρχεται η ταινία του Πίτερ Κοσμίνσκι, με τους Ρέιφ Φάινς και Ζιλιέτ Μπινός, που αποτελεί άλλη μια δημοφιλή μεταφορά. Μια πιο σύγχρονη εκδοχή έρχεται το 2011 από την Άντρια Άρνολντ, προσέγγιση αρκετά ατμοσφαιρική αλλά και «ωμή», θα έλεγε κανείς. Υπάρχουν επίσης αρκετές άλλες λιγότερο γνωστές εκδοχές και τηλεοπτικές μεταφορές, τουλάχιστον δύο από το BBC και μία από το ITV, με τον Τομ Χάρντι.

ΑΝΕΜΟΔΑΡΜΕΝΑ ΥΨΗ | OFFICIAL TRAILER

Τον προηγούμενο μήνα βγήκε στις αίθουσες μια νέα μεγάλη κινηματογραφική μεταφορά, σε σκηνοθεσία Έμεραλντ Φένελ, με πρωταγωνιστές τη Μάργκοτ Ρόμπι και τον Τζέικομπ Ελρόντι. Η κριτική για την ταινία είναι βαθιά διχασμένη: πολλοί κριτικοί επαινούν την τολμηρή, σεξουαλική και στιλιστικά δυναμική προσέγγιση της Φένελ κι άλλοι χαρακτηρίζουν την ταινία κενή, αφελή, χωρίς ίχνος συναισθηματικού βάθους και σχέσης με το πνεύμα του βιβλίου της Μπροντέ. Κάποιοι χαρακτήρες λείπουν και η πλοκή δεν παρουσιάζεται ολόκληρη, όπως αρκετοί κριτικοί επισημαίνουν στα κείμενά τους.

Καθώς δεν διεκδικώ τις δάφνες σοβαρού κριτικού κινηματογράφου, κατανοώ την κατακραυγή της πιστής στη βρετανική παράδοση κριτικής, όμως από την άλλη πλευρά εκτιμώ την αγάπη του νεανικού κοινού στη Φένελ – ειδικά στον βαθμό που η ίδια δείχνει το θάρρος να παρουσιάσει την προσωπική και εν πολλοίς εφηβική οπτική της πάνω στο βιβλίο. Όπως είπε σε μια από τις πολλές τηλεοπτικές της συνεντεύξεις, πρόκειται για μια συναισθηματική ερμηνεία του βιβλίου. Εκείνο που θέλησε να αποτυπώσει ήταν το πάθος, η ένταση και η αδυσώπητη φύση του έρωτα όπως την ένιωσε στην εφηβική της ηλικία. Νομίζω ότι, αφού ξανακούσω την Κέιτ Μπους στο «Wuthering Heights», θα δώσω μια ευκαιρία στη Φένελ…

ΕΓΓΡΑΦΕΙΤΕ ΣΤΟ NEWSLETTER ΜΑΣ

Tα καλύτερα άρθρα της ημέρας έρχονται στο mail σου

ΠΡΟΣΦΑΤΑ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ

ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΙ ΠΑΝΤΑ

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Deep Thought | Κυριάκος Αθανασιάδης - Σαπφώ Καρδιακού
Podcast Deep Thought | Τα κινηματογραφικά ριμέικ και η λογοτεχνία στο σινεμά

Ένα podcast που δεν έχει συγκεκριμένο αντικείμενο, γιατί το θέμα του το διαμορφώνουν κάθε φορά οι ακροατές του, στέλνοντας τις (επί παντός επιστητού) ερωτήσεις τους στους συντελεστές

Έχετε δει 20 από 200 άρθρα.

// EMPTY