- CITY GUIDE
- PODCAST
-
17°
Με τον Ενρίκο Πάτσε στο πιάνο ερμηνεύουν τις Σονάτες:
Αρ.4, έργο 23, Αρ.8-έργο 30/3, Αρ.9, έργο 47, «Κρόιτσερ»
Η σονάτα αρ. 4 γράφτηκε το 1801, στη βασιλεύουσα της μουσικής, την Βιέννη, όπου ο Μπετόβεν είχε εγκατασταθεί από το 1794, με προτροπή του Χάιντν. Είναι αφιερωμένη στον Κόμητα Μόριτς φον Φράιες, τραπεζίτη, προστάτη των τεχνών και παράγοντα της καλλιτεχνικής ζωής της πόλης. Στη σονάτα αυτή τα δυο όργανα αποκτούν μια ενδιαφέρουσα ισορροπία, το καθένα έχει το δικό του χαρακτήρα, εκφράζουν σε κάθε στιγμή τις μελωδικές και τις αρμονικές επινοήσεις του Μπετόβεν και ο διαρκής διάλογος μελωδίας και ακομπανιαμέντων δίνει στο έργο ένα σφρίγος με ηλεκτρικά γρήγορα μέρη και στοχαστικά αργά.
Αντίθετα με τις τρεις πρώτες σονάτες, η 4η κέρδισε την προσοχή και την αποδοχή των κριτικών. Και παρά τις πρωτότυπες και πειραματικές στιγμές της, πολλοί την θεώρησαν και εξακολουθούν να τη θεωρούν παράδοξη και απόμακρη, μοναχική μέσα στην οικογένεια των εννέα υπόλοιπων.
Η Σονάτα αρ.8, έργο 30/3 είναι αφιερωμένη στον Τσάρο Αλέξανδρο Α΄ της Ρωσίας, έναν «φωτισμένο δεσπότη», που ο Μπετόβεν θαύμαζε για τις μεταρρυθμίσεις του. Γράφτηκε το 1802 προς το τέλος της πρώτης ωριμότητας του συνθέτη, λίγο μετά την ακραία ρομαντική Σονάτα του Σεληνόφωτος και λίγο πριν την άγρια 2η Συμφωνία. Το 1802 ήταν η χρονιά της Heiligenstadt Testament με την οποία ο συνθέτης αποκάλυψε ότι είχε αρχίσει η απώλεια της ακοής του και δήλωσε με απελπισία, αλλά και πίστη στις δυνάμεις του, ότι «Θα είχα δώσει τέλος στη ζωή μου, μόνο η τέχνη με εμπόδισε. Ω, μου ήταν αδύνατο να εγκαταλείψω τον κόσμο πριν δημιουργήσω ό,τι ένιωθα πως είμαι προορισμένος να δημιουργήσω».
Η Σονάτα αρ.9, έργο 47 είναι μυθική, απαιτητική στα μέρη του βιολιού, μεγάλη σε διάρκεια (45΄) με τεράστια συναισθηματική γκάμα, με ένα πρώτο μέρος άγριο, ένα δεύτερο στοχαστικό και ένα τρίτο χαρμόσυνο και ενθουσιώδες.
Αρχικά ήταν αφιερωμένη στον Πολωνό και μιγάδα βιολονίστα Τζορτζ Μπριτζτάουερ (είχε Αφρικανό πατέρα), ο οποίος την ερμήνευσε, με τον ίδιο τον Μπετόβεν στο πιάνο, στην πρεμιέρα της, στις 24 Μαΐου 1803, στο Θέατρο Άουγκάρτεν της Βιέννης. Ήταν ένα ασυνήθιστο κοντσέρτο, που άρχισε στις 8 το πρωί, ο Μπριτζτάουερ την έπαιξε prima vista, δεν είχε δει το έργο πριν από τη συναυλία και δεν υπήρχε χρόνος για πρόβες.
Μετά την συναυλία οι δυο τους τα πίνανε σε κάποιο καφενείο, ο βιολονίστας μίλησε προσβλητικά για μια γυναίκα που ο Μπετόβεν αγαπούσε, ο συνθέτης εξαγριώθηκε, απέσυρε την αφιέρωση - “Sonata mulattica composta per il mulatto George Bridgetower, gran pazzo e compositore mulattico”- και χάρισε τη σονάτα του στον Ροδόλφο Κρόιτσερ, Γάλλο βιολονίστα, που εθεωρείτο ο κορυφαίος της εποχής.
Ο Κρόιτσερ δεν την έπαιξε ποτέ, τη θεωρούσε «σκανδαλωδώς ακατάληπτη» και άλλωστε, δεν έδειχνε κανένα ενδιαφέρον για τη μουσική του Μπετόβεν. Πίστευε ότι ο συνθέτης δεν ήξερε να γράφει για το βιολί. Συναντήθηκαν μόνο μια φορά, για λίγο, όταν ο Κρόιτσερ επισκέφθηκε το 1798 την Βιέννη.
Το 1889 ο Λέων Τολστόι δημοσίευσε την νουβέλα του «Η Σονάτα του Κρόιτσερ» εμπνευσμένη από το έργο του Μπετόβεν και το 1923 ο Λέος Γιανάτσεκ, με έμπνευση από την νουβέλα του Τολστόι, έγραψε το πρώτο του κουαρτέτο εγχόρδων με τον ίδιο τίτλο. Από το 1911 μέχρι το 2008 η Σονάτα του Κρόιτσερ έγινε επτά φορές ταινία, διασκευάστηκε τέσσερις φορές για το θέατρο και έδωσε τον τίτλο στη συλλογή ποιημάτων της μαύρης Αμερικανίδας ποιήτριας, Ρίτα Νταβ.
Σάββατο 21 Απριλίου, 20:30, Αίθουσα Χρήστος Λαμπράκης, € 15, 27, 38, 55 (Διακεκριμένη Ζώνη), 8 (Φ/ Nέοι/ Άνεργοι/ ΑΜΕΑ), 10,00 (65+/ Πολύτεκνοι)
Πληροφορίες: 210 7282.333, www.megaron.gr
ΠΡΟΣΦΑΤΑ
ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ
ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΙ ΠΑΝΤΑ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Συνομιλίες με ενδιαφέροντες ανθρώπους για ενδιαφέροντα πράγματα, εντός κι εκτός επικαιρότητας - πάντα με βλέμμα λοξό
Μια μουσική εμπειρία που κινείται ανάμεσα στη μνήμη, το συναίσθημα και την ελπίδα, υπό τη μουσική διεύθυνση του Μίλτου Λογιάδη
Το αυτοβιογραφικό έργο της νομπελίστριας μεταφέρεται από την ομάδα ETÚTI στο Blue Box Creative Studio
Το video game του κλιπ θα το δούμε live τη βραδιά της Eurovision
Η νέα έκθεση, σε επιμέλεια της Εβίτας Τσοκάντα, εγκαινιάζεται στις 25 Απριλίου και θα διαρκέσει για έναν χρόνο
Ο «πιο κουλ χώρος στο Παρίσι» έρχεται στη Θεσσαλονίκη για ένα ιδιαίτερο pop-up event
Το ντοκιμαντέρ παρουσιάζεται για πρώτη φορά στη Ρώμη, έναν χρόνο μετά τον θάνατο του ποντίφικα
Ο συγγραφέας, τινάζοντας τη σκόνη του χρόνου, μας δείχνει την ιστορία του διαβόητου πιστολά από την αρχή
Η Αθήνα θυμάται και γιορτάζει τους κουίρ αγώνες
Η εκδήλωση συγκέντρωσε διακεκριμένους ανθρώπους των γραμμάτων και των τεχνών από την Ελλάδα και το εξωτερικό
Το Διεθνές Φεστιβάλ Φιλοσοφικού Κινηματογράφου του Ηρακλείου επιστρέφει για δεύτερη χρονιά
Ο έμπειρος ηθοποιός αναμένεται να πλαισιώσει τους Ρόμπερτ Πάτινσον και Σεμπάστιαν Σταν
Πρωτότυπα κόμικς από σημαντικούς Έλληνες δημιουργούς, στην παράδοση ιστορικών ελληνικών περιοδικών
Η ποπ σταρ πέρασε στην πρώτη δεκάδα των πιο κερδοφόρων περιοδειών από γυναίκα καλλιτέχνιδα στην ιστορία της μουσικής
Η Μαρία Ναυπλιώτου ως Άτοσσα, ο Δημήτρης Καταλειφός ως Δαρείος, ο Αναστάσης Ροϊλός ως Ξέρξης και ο Σταύρος Σβήγκος ως Αγγελιοφόρος
Η Λίνα Μενδώνη παρέλαβε τα σπάνια αντικείμενα μετά την οικειοθελή παράδοση της οικογένειας Γκρέι
Ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Φεστιβάλ της Αβινιόν έρχεται για λίγες μέρες στην Αθήνα
Πολιτική, χρήμα, εξουσία και η κορυφαία ποδοσφαιρική διοργάνωση
Το φινάλε του CineDoc προβλέπεται άχαστο
Η γλώσσα ως εργαλείο εξουσίας και χειραγώγησης στην εποχή των Ναζί αλλά και σήμερα
Έχετε δει 20 από 200 άρθρα.