Ινδοί εργάτες φορούν κάμερες καταγραφής εργασίας, σε μια εργασιακή πραγματικότητα που παράγει αποτέλεσμα και ταυτόχρονα αφήνει ίχνος
Η ηχητική απόδοση είναι προϊόν AI, δημιουργία της Athens Voice
Το παρακάτω άρθρο είναι μια απόπειρα να αναπαράγει μια εικόνα που με διαπέρασε τις αστραφτερές μέρες ενός μανιάτικου Πάσχα. Ινδοί εργάτες πάνω από έναν πάγκο εργασίας φορούν στο μέτωπο κάμερες που καταγράφουν την κίνηση των χεριών τους, ώστε να την αντιγράψει η τεχνητή νοημοσύνη. Η εικόνα αυτή οδηγεί σε ένα βαθύ, σχεδόν ακατανόητο ερώτημα για την εποχή που διαμορφώνεται. Αν αυτή η πρακτική εξελιχθεί σε κανονικότητα, τότε όσοι τροφοδοτούν την τεχνητή νοημοσύνη με ή χωρίς τη συγκατάθεσή τους οφείλουν να έχουν ένα διασφαλισμένο μέλλον, ως βασική προϋπόθεση ισορροπίας. Διαφορετικά, η εικόνα μετατρέπεται σε κάτι πιο σκοτεινό: μια διαδικασία όπου ο άνθρωπος συμμετέχει στην ίδια τη μηχανική της αντικατάστασής του.
Μέσα όπως το Reuters και το Financial Times έχουν περιγράψει πιλοτικά προγράμματα, όπου εργαζόμενοι φορούν wearable κάμερες για την καταγραφή της εργασίας τους. Στόχος είναι η δημιουργία datasets που επιτρέπουν σε συστήματα τεχνητής νοημοσύνης να «μάθουν» από την ανθρώπινη κίνηση: από το πώς πιάνεται ένα αντικείμενο μέχρι το πώς ολοκληρώνεται μια σύνθετη διαδικασία συναρμολόγησης. Η Ινδία εμφανίζεται συστηματικά σε αυτή τη νέα αλυσίδα παραγωγής. Το «Rest of World» έχει αναδείξει τον ρόλο της χώρας ως κόμβου παραγωγής δεδομένων για την παγκόσμια βιομηχανία AI. Δεν πρόκειται μόνο για data labeling ή για εργασία πίσω από οθόνες. Η παραγωγή μεταφέρεται στο φυσικό περιβάλλον της εργασίας. Το σώμα γίνεται φορέας δεδομένων. Η εμπειρία μετατρέπεται σε πρώτη ύλη.
Σκέφτομαι πως το ίδιο κάνω και εγώ μόνο που αντί για κάμερα στο μέτωπο τοποθετώ έναν καταγραφέα στον εγκέφαλό μου, αφού μοιράζομαι με το ChatGPT σκέψεις που δεν θα μοιραζόμουν ούτε με την καλύτερη μου φίλη.
Το International Labour Organization έχει ήδη επισημάνει ότι η ψηφιακή οικονομία οδηγεί σε ένα νέο μοντέλο εργασίας, όπου η παρακολούθηση και η αξιολόγηση ενσωματώνονται στην ίδια τη διαδικασία παραγωγής. Σε αναλύσεις για την «platform economy» και τη «digital labour», καταγράφεται ότι οι εργαζόμενοι βρίσκονται όλο και περισσότερο μέσα σε περιβάλλοντα συνεχούς καταγραφής, όπου η απόδοση μετριέται σε πραγματικό χρόνο και μετατρέπεται σε δεδομένο.
Η εργασία, σε αυτό το περιβάλλον, αποκτά διπλή υπόσταση. Παράγει αποτέλεσμα και ταυτόχρονα αφήνει ίχνος. Το ίχνος αυτό αποθηκεύεται, αναλύεται, επαναχρησιμοποιείται. Οι κινήσεις αποκτούν διάρκεια πέρα από τη στιγμή που εκτελούνται. Ενσωματώνονται σε συστήματα που επιδιώκουν να τις αναπαράγουν. Η εμπειρία αποσπάται από τον άνθρωπο που τη φέρει και εισέρχεται σε μια νέα κυκλοφορία.
Όταν η εργασία καταγράφεται σε τέτοιο βαθμό ώστε να μπορεί να αναπαραχθεί, η αξία της μετατοπίζεται. Η γνώση παύει να είναι αποκλειστικό χαρακτηριστικό του ανθρώπου που την απέκτησε. Βυθίζω το βλέμμα μου στο εργόχειρο της μητέρας μου που έχω κρεμάσει στον τοίχο του σπιτιού που πέρασα όλα τα καλοκαίρια μου ως παιδί. Κανείς δεν πρόλαβε να αντιγράψει τις κινήσεις της. Ακόμη και τα μικρά λάθη στην σταυροβελονιά του σταμπωτού της αποκτούν ανεκτίμητη αξία. Η ανάγκη για τελειότητα ίσως σημάνει την ήττα της ανθρωπότητας.
17°
