Γήρανση – Μακροζωία προς αναζήτηση

Η γήρανση είναι το κοινό μας «δωμάτιο». Το πώς και πότε θα φτάσουμε εκεί αποτελεί μοναδική διαδρομή για τον καθένα μας. Κοινά χαρακτηριστικά, κοινές συνήθειες πάντα θα βρίσκουμε μεταξύ μας, κι όμως το τι κάνει κάποιους να μοιάζουν μικρότεροι από την ηλικία τους, τι κάνει κάποιους να ζουν περισσότερα χρόνια, να διανύουν τα γηρατειά χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα υγείας σε σχέση με συνομηλίκους τους παραμένει προς αναζήτηση. 

Μετά το τέλος της αναπτυξιακής μας ηλικίας, η σταδιακή παρακμή των λειτουργιών του σώματος είναι η νέα μας πραγματικότητα. Αρχίζουμε να αντιλαμβανόμαστε, καθώς μεγαλώνουμε, τον λειτουργικό σωματικό περιορισμό μας. Με δυσκολία κρατάμε συνήθειες που νεότεροι τις εκτελούσαμε σχεδόν αυτόματα. Η ταχύτητα των αντιδράσεών μας, η αντοχή μας, η δύναμή μας, η όρασή μας φθίνουν, αρρωσταίνουμε πιο εύκολα, πέφτουμε πιο εύκολα, ακόμα και το λιγοστό φαγητό που τρώμε γίνεται πιο εύκολα παραπανίσια κιλά. Η σημερινή επιστήμη εξετάζει τη γήρανση μέσα στα εργαστήριά της, σε μελέτες συνηθειών μακροζωίας, σε μηχανισμούς που έχουν να κάνουν με τη γνωστική λειτουργία, το ανοσοποιητικό σύστημα, τη μυϊκή λειτουργία και το οξειδωτικό στρες. Η βιομηχανία της μακροζωίας και της αντιγήρανσης χρηματοδοτείται με μεγάλα πόσα, με κύριο σκοπό της περισσότερα χρόνια ζωής και υγείας.

Μια σειρά αλληλεπιδράσεων των κύτταρων μας –προκαθορισμένη από τη «μοίρα» των γονιδίων μας– οι κοινωνικές μας σχέσεις, το περιβάλλον και ο τρόπος ζωής μας είναι από τα πιο βασικά χαρακτηριστικά που θα καθορίσουν τις τύχες μας. Όλοι γερνάμε, αλλά το πώς γερνάμε εξαρτάται από την κατάσταση της υγείας των κυττάρων μας. Τα τρισεκατομμύρια κύτταρα που αποτελούν τον οργανισμό μας είναι οι πηγές της ζωής μας. Λειτουργούν με απόλυτη αρμονία, διαθέτουν ταυτότητα (γονίδιωμα), με μόνο σκοπό την επιβίωση και τη συνέχιση της ύπαρξής μας.

Η καλή διατροφή, μακριά από επεξεργασμένες τροφές, ζάχαρη και αλάτι, το περιβάλλον που εξασφαλίζεται από μια καθαρή ατμόσφαιρα, η αποχή από το κάπνισμα, η περιορισμένη έκθεση στην ηλιακή ακτινοβολία τις μεσημεριανές ώρες, ο έλεγχος του άγχους καθημερινά και η φυσική δραστηριότητα είναι οι βασικότερες συνήθειες που εξασφαλίζουν την υγεία των κυττάρων μας.

Η φυσική εξασθένιση λόγω ηλικίας καταλήγει στη δυσχέρεια της κίνησης. Είναι το σημείο που διαπιστώνουμε ότι άσκηση και γήρανση είναι μέρος μιας αλληλεξαρτώμενης διαδικασίας. Η αύξηση της ηλικίας ακολουθείται από λιγότερη άσκηση. Η ελάττωση των φυσικών ικανοτήτων οδηγεί σε κοινωνικό και ψυχολογικό περιορισμό, με αποτέλεσμα την περαιτέρω μείωση της φυσικής δραστηριότητας και με επακόλουθο τη φυσική επιδείνωση.

Είναι σημαντικό να κατανοήσουμε ότι η φυσική δραστηριότητα έχει μια σημαντικά θετική επίδραση στον οργανισμό μας, δίνει τη δυνατότητα αύξησης της ροής του αίματος στην καρδιά και στον εγκέφαλό μας, συντηρεί τη μυϊκή μάζα και ενισχύει τα οστά μας. Βελτιώνει την ψυχολογία και μας απαλλάσσει από το οξειδωτικό στρες.

Στο «δωμάτιο» της γήρανσης είναι σημαντικό να φτάσουμε σωματικά και κοινωνικά δραστήριοι. Όταν καταλάβουμε ότι βρισκόμαστε στο δωμάτιο, το μόνο που έχουμε να κάνουμε είναι να απολαύσουμε τους περιορισμούς μας κινούμενοι, περπατώντας ή τρέχοντας, κολυμπώντας ή χορεύοντας και όλα αυτά με καλή παρέα και χαμογελώντας. Οι ενδείξεις δείχνουν ότι έχουμε πολλές πιθανότητες να ζήσουμε υγιέστεροι μεγαλώνοντας, και γιατί όχι και περισσότερο.