Το μεταγραφικό παζάρι της Αντιπολίτευσης: Η αποχή ως παράγοντας πολιτικών εξελίξεων και οι θεσμικές προκλήσεις ενόψει των εκλογών
Ένα από τα –διακομματικά– στοιχήματα των επόμενων εθνικών εκλογών είναι η αφύπνιση των ψηφοφόρων που πυκνώνουν κατά χιλιάδες τα τελευταία χρόνια τους καναπέδες τους, απογοητευμένοι από την πολιτική και τους πολιτικούς, από τους οποίους δεν προσδοκούν καμιά αλλαγή στη ζωή τους προς το καλύτερο. Τα «οράματα» έχουν εξαϋλωθεί, ενώ τα προεκλογικά προγράμματα πέφτουν στο κενό της κομματικής αναξιοπιστίας. Η συνεχώς αυξανόμενη αποχή καθορίζει ολοένα και περισσότερο τις πολιτικές εξελίξεις και τη μελλοντική πορεία της χώρας.
Η Νέα Δημοκρατία δεν φαίνεται να ανησυχεί ιδιαίτερα, αφού προηγείται σταθερά στις δημοσκοπήσεις και η αποχή μειώνει τον αριθμό των ψηφοφόρων που απαιτούνται ώστε να κυβερνήσει ξανά αυτοδύναμη, ακόμα και με το 20% του συνολικού εκλογικού σώματος, ενώ, αντίθετα, τα κόμματα της Αντιπολίτευσης και ειδικά της Κεντροαριστεράς υπολογίζουν στην αύξηση της συμμετοχής, αφού, με τα σημερινά δεδομένα, το πολιτικό σκηνικό δεν φαίνεται να μεταβάλλεται έτσι ώστε να γίνεται ρεαλιστικός ο στόχος της πολιτικής ανατροπής.
Καθώς το ποσοστό της αποχής δεν μπορεί να προβλεφθεί δημοσκοπικά –στις έρευνες απαντούν κατά βάση όσοι πρόκειται να πάνε να ψηφίσουν– τα κόμματα της Κεντροαριστεράς και της Αριστεράς στρέφονται αποκλειστικά στη μεταξύ τους αντιπαράθεση, προκειμένου να προσελκύσουν τους ψηφοφόρους του χώρου. Άλλωστε, η πολυδιάσπαση του ΣΥΡΙΖΑ έδωσε το έναυσμα της σύγκρουσης για τον διαμοιρασμό των εκλογικών ιματίων του, για τα οποία ερίζουν κυρίως η διάδοχη ΕΛΑΣ και το ΠΑΣΟΚ. Στον ανταγωνισμό αυτό, οι μεταγραφές στελεχών και ιδιαίτερα βουλευτών φαίνεται να αποκτούν την απόλυτη επικοινωνιακή προτεραιότητα.
Γινόμαστε καθημερινά μάρτυρες ενός πρωτοφανούς μεταγραφικού παζαριού, εικόνα που απαξιώνει ακόμα περισσότερο την εκλογική διαδικασία στα μάτια των πολιτών
Από την άποψη αυτή, γινόμαστε καθημερινά μάρτυρες ενός πρωτοφανούς μεταγραφικού παζαριού, αφού, για πρώτη φορά στα κοινοβουλευτικά χρονικά, το 20% περίπου των εκλεγμένων με κομματικά ψηφοδέλτια βουλευτών –κυρίως από τα κεντροαριστερά έδρανα– έχουν ανεξαρτητοποιηθεί, αναζητώντας νέα κομματική, βλέπε εκλογική, στέγη. Η εικόνα αυτή απαξιώνει ακόμα περισσότερο την εκλογική διαδικασία στα μάτια των πολιτών, οι οποίοι οδηγούνται ακόμα περισσότερο στη μαζική αποχή. Τι έννοια έχει να ψηφίζεις έναν υποψήφιο όταν δεν ξέρεις πού θα καταλήξει κομματικά μέχρι τις επόμενες εκλογές;
Οι ηγεσίες των κομμάτων δεν δείχνουν να ενοχλούνται από το αποκαρδιωτικό για τον κοινοβουλευτισμό φαινόμενο να μεταβάλλονται ακόμα και οι κομματικοί συσχετισμοί ανάμεσα σε δύο εκλογικές αναμετρήσεις, παραχαράσσοντας ουσιαστικά τη λαϊκή εντολή, στην οποία όλοι ομνύουν πίστη προεκλογικά. Αντίθετα, προχωρούν σε κινήσεις που συμβάλλουν στη διόγκωση του φαινομένου. Οι αποχωρούντες προς άλλες κομματικές στέγες χαρακτηρίζονται «προδότες» και «γενίτσαροι», ενώ οι προσχωρούντες «ενώνουν δυνάμεις» και «συμβάλλουν στην κοινή μας προσπάθεια».
Στις αντικοινοβουλευτικές αυτές συμπεριφορές προστέθηκαν το τελευταίο διάστημα, με την ίδρυση της ΕΛΑΣ από τον Αλέξη Τσίπρα, και νέες, ακόμα πιο προσβλητικές πρακτικές για τη Βουλή, τα κόμματα, τους βουλευτές και, κυρίως, τους πολίτες. Ο πρώην πρωθυπουργός των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ απαίτησε την παραίτηση από το αξίωμά τους όσων βουλευτών θα ήθελαν να ενταχθούν στο κόμμα του, χωρίς εγγυήσεις για την αποδοχή της συμμετοχής τους στα δικά του ψηφοδέλτια. Κι αυτό ενώ έχουν εκλεγεί με τον ίδιο στην ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ. Ταυτόχρονα, τη συνεργασία των δυνάμεων της Κεντροαριστεράς τη βλέπει να υλοποιείται με ατομικές προσχωρήσεις στο κόμμα του.
Το κοινοβουλευτικό αυτό κατάντημα δεν μπορεί να συνεχιστεί. Όχι μόνο γιατί σπρώχνει καθημερινά τους πολίτες στην αποστασιοποίηση και στην αποχή, αλλά και γιατί αποτελεί σοβαρό θεσμικό ολίσθημα. Και επίσης γιατί γίνεται βούτυρο στο ψωμί του ακραίου λαϊκισμού, που βλέπει την επιρροή του να μεγαλώνει. Σε μια στιγμή που τα «αντισυστημικά» κόμματα απειλούν τη συστημική ομαλότητα και ο νεοναζισμός αποφυλακίζεται, σηκώνοντας προκλητικά το κεφάλι του, η αποφασιστική –και συναινετική– αντιμετώπιση των φαινομένων ποδοσφαιροποίησης της πολιτικής αποκτά την απόλυτη προτεραιότητα έναντι των όποιων κομματικών σκοπιμοτήτων.
Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ δείχνουν σχεδόν ίδιο πληθωρισμό για τα φτωχότερα και τα πλουσιότερα νοικοκυριά, αλλά διαφορετικές πηγές πίεσης και πολύ άνισα περιθώρια αντοχής
18°
