PISA και πούπουλα

Δεν είναι περίεργο που τα αποτελέσματα της PISA δεν είναι πρώτο θέμα σε δελτία ειδήσεων, σάιτ και εφημερίδες. Ο δημοσιογραφικός κόσμος της χώρας μπορεί να συγκινηθεί από ένα οικογενειακό δράμα αλλά όχι από μια εθνική τραγωδία (ίσως επειδή υποσυνείδητα καταλαβαίνει ότι η συγκεκριμένη τραγωδία διευκολύνει επαγγελματικά τους περισσότερους δημοσιογράφους). Και άλλωστε –όπως δείχνουν τα ίδια αποτελέσματα–, η εκπαίδευση δεν είναι προτεραιότητα της ελληνικής κοινωνίας. Οπότε η μεγαλύτερη σύγχρονη ελληνική τραγωδία περνάει στα ψιλά ή στα λίγο πιο χοντρά. Αλλά περνάει χωρίς να συγκινεί ιδιαίτερα.

Αν νομίζετε ότι υπερβάλλω όταν λέω «η μεγαλύτερη σύγχρονη ελληνική τραγωδία», θα ήθελα πολύ να μου βρείτε πώς αλλιώς θα χαρακτηρίζατε το ότι οι μισοί Έλληνες μαθητές ηλικίας 15 ετών είναι λειτουργικά αναλφάβητοι. Δεν μπορούν να καταλάβουν ένα κείμενο, δεν μπορούν να κάνουν απλούς υπολογισμούς, δεν έχουν ίχνος κριτικής σκέψης, και μπορεί σε κάποιους να φαίνεται περίεργο, αλλά αυτό είναι κάπως χειρότερο από τις ανεβασμένες τιμές στις ξαπλώστρες. Πολύ περισσότερο αν σκεφτούμε ότι αυτά τα λειτουργικά αναλφάβητα παιδιά απέχουν ένα με δύο χρόνια από την ψήφο.

Και καθόλου παρήγορο δεν είναι το ότι η Ελλάδα μείωσε (λίγο, αλλά μείωσε) την απόσταση που τη χωρίζει από τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Γιατί δεν το έκανε επειδή βελτιώθηκε, αλλά γιατί πια και αλλού στην Ευρώπη η πνευματική συγκρότηση των μαθητών ακολουθεί πτωτική πορεία.

Η Δύση, παραδομένη στην ευκολία και τις ενοχές, έχει παρατήσει τα παιδιά της στη μοίρα τους. Τα μεγαλώνει στα πούπουλα και αρνείται να τα πιέσει να μάθουν προκειμένου να αντεπεξέρχονται στις δυσκολίες της ζωής, είτε αυτές είναι εκπαιδευτικές είτε κοινωνικές. Στη Δύση πια μεγαλώνουν μοσχαναθρεμμένα και κακομαθημένα μωρά που παραμένουν μωρά για πάντα. Μωρά που, χάρη στην ηλίθια χρήση της τεχνολογίας, συνηθίζουν από μικρά να χρησιμοποιούν δεκανίκια κι έτσι δεν μαθαίνουν ποτέ να περπατούν χωρίς βοήθεια.

Η τεχνολογία δεν έκανε τους μαθητές πιο έξυπνους, αλλά πιο χαζούς. Όταν μπορείς πατώντας δυο κουμπιά να δεις το αποτέλεσμα και της πιο απλής μαθηματικής πράξης, γιατί να κάτσεις να την κάνεις με το μυαλό σου; Όταν η παραμικρή σου απορία μπορεί να λυθεί πληκτρολογώντας, γιατί να κάτσεις να σκεφτείς;

Δεν φαντάζομαι κανείς να εκπλαγεί αν σας πω ότι η κατάσταση είναι διαφορετική στην ανατολική Ασία. Εκεί που η τεχνολογία δεν οδηγεί (ακόμα τουλάχιστον) στην ηλιθιοποίηση. Εκεί που τα παιδιά (ακόμα τουλάχιστον) έχουν καθοδήγηση, όρια και πειθαρχία. Και μπράβο τους.

Σχετικό Άρθρο

Ελλαδα PISA 2025: Σχεδόν 1 στους 2 μαθητές στην Ελλάδα βγαίνει απ' το σχολείο χωρίς βασικές δεξιότητες

Τόνια Ζαραβέλα 08.09.2026, 16:12

ΥΓ: Αρκετοί θα εκπλαγείτε αν σας πω ότι από τη γενική πτωτική τάση εξαιρείται η Αγγλία. Όχι το Ηνωμένο Βασίλειο. Μόνο η Αγγλία. Κι αυτό γιατί εκεί το εκπαιδευτικό σύστημα άρχισε πάλι να χρησιμοποιεί «μολύβι και χαρτί». Δηλαδή το μυαλό των μαθητών.