Ποια είναι τα δικαιώματά μας σε περίπτωση εισβολής στην οικία μας;

Ο ποινικός κώδικας ορίζει ότι δεν είναι άδικη η πράξη η οποία τελείται σε περίπτωση άμυνας. Άμυνα είναι η αναγκαία προσβολή του επιτιθέμενου στην οποία προβαίνει κάποιος για να υπερασπισθεί τον εαυτό του από άδικη και παρούσα επίθεση που στρέφεται εναντίον του.

Από τον ορισμό αυτό προκύπτουν κάποιες βασικές αρχές που ισχύουν στη νομική άμυνα προκειμένου αυτή να μην τιμωρηθεί. Καταρχάς θα πρέπει η εναντίον μας επίθεση να είναι άδικη και παράνομη. Επίσης θα πρέπει άμυνα και επίθεση να ταυτίζονται χρονικά ή τουλάχιστον να είναι πραγματικά πολύ κοντά. Έτσι, κάποιος που πυροβολεί αστυνομικό ο οποίος φέρει εντολή εισαγγελέα ή δικαστικό κλητήρα που έρχεται να του κατασχέσει πράγματα δεν είναι  σε άμυνα διότι οι ανωτέρω λειτουργούν στα πλαίσια του νόμου. Αναλόγως, δεν νοείται άμυνα αν ο δράστης πυροβολήσει το θύμα μια εβδομάδα μετά το συμβάν.

Η άμυνα για την οποία γίνεται λόγος οφείλει να είναι αναγκαία. Στην περίπτωση που έχουμε υπέρβαση του αναγκαίου ορίου και μέτρου η πράξη άμυνας ενδέχεται να τιμωρηθεί. Έτσι, αν κάποιος μας επιτεθεί λεκτικά, η άμυνα με πυροβολισμό θα τιμωρηθεί για ανθρωποκτονία με πρόσθεση. Κριτήρια για το αναγκαίο μέτρο της άμυνας είναι η επικινδυνότητα, το είδος, ο τρόπος και η ένταση της επίθεσης, η βλάβη που επιδίωκε ο επιτιθέμενος.

Όταν κάποιος υπερβαίνει το μέτρο της άμυνας τιμωρείται, αν η υπέρβαση έγινε με πρόθεση με ποινή ελαττωμένη, ενώ αν έγινε η υπέρβαση από αμέλεια με την ποινή που προβλέπεται για το αντίστοιχο έγκλημα εξ αμελείας. Αν η υπέρβαση οφείλεται στον φόβο ή την ταραχή που προκάλεσε ο επιτιθέμενος τότε ο αμυνόμενος θα κριθεί ατιμώρητος.

Ο αμυνόμενος μπορεί να κατηγορηθεί για παράνομη οπλοκατοχή και οπλοχρησία. Δεν συνιστούν όπλα τα μαχαίρια που προορίζονται για οικιακή χρήση. Η κατοχή όπλων είναι γενικά παράνομη, εκτός αν ο κάτοχος έχει εφοδιαστεί με ειδική άδεια. Δεν απαιτείται άδεια για κατοχή αεροβόλου ή ψαροντούφεκου.