Σαν σήμερα 9 Μαρτίου: Τα διαστημικά ταξίδια του Ivan Ivanovich - Το Σοβιετικό ομοίωμα που άνοιξε το δρόμο για την πρώτη επανδρωμένη αποστολή του Γιούρι Γκαγκάριν
Οι αποστολές στο διάστημα πάντα συνοδευόνται από μια αίσθηση εντυπωσιασμού για τον τρόπο που εκτελούνται και τις εικόνες που φέρνουν στην επιφάνεια της Γης. Άλλωστε αυτό αποτελεί το παιδικό όνειρo των μικρών παιδιών στην ερώτηση «τι θέλεις να γίνεις όταν μεγαλώσεις;». Ερωτηματικά υπήρχαν γύρω από ανεξερεύνητο σύνορο της ανθρωπότητας πριν την μεγάλη πρόοδο της τεχνολογίας και μερικές από τις απαντήσεις τις έφερε μια κούκλα ονόματι «Ivan Ivanovich». Το ανδρείκελο των Σοβιετικών σαν σήμερα 9 Μαρτίου έκανε το διαστημικό του ταξίδι και έδειξε τον δρόμο στον Γιούρι Γκαγκάριν για την πρώτη αποστολή σε τροχιά γύρω από τη Γη.
Ποιος ήταν αυτός ο μυστηριώδης διαστημικός ταξιδιώτης;
Η «μάχη» ΗΠΑ και Σοβιετικής Ένωσης για το διάστημα
Η πρώτη επανδρωμένη διαστημική πτήση από τους Σοβιετικούς και τον Γιούρι Γκαγκάριν το 1961, εγκαινίασε την κούρσα του Διαστήματος πριν την πρώτη αποστολή Apollo των ΗΠΑ και τον Νιλ Άρμστρονγκ στη Σελήνη, κάτι που απέδειξε πως η πρώην ΕΣΣΔ είχε τα τεχνολογικά ηνία της εποχής.
Το έναυσμα για τη διαστημική κούρσα έδωσε η αντιπαράθεση μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων του Ψυχρού Πολέμου, με την έρευνα να εστιάζεται σε αμυντικές εφαρμογές. Ο πύραυλος που μετέφερε άλλωστε τον Γκαγκάριν σε τροχιά ήταν σχεδιασμένος για να μεταφέρει κατασκοπευτικές φωτογραφικές μηχανές μεγάλης ευκρίνειας. Σε αυτό έρχεται να προστεθεί και η έντονη μυστικοπάθεια του ρωσικού Τύπου γύρω από τις αποστολές Sputnik που, ενίσχυσαν τις θεωρίες συνωμοσίας των «χαμένων κοσμοναυτών». Σε αυτή την «μάχη» δεν ήταν μόνο το ποιος θα έβγαινε πρώτος από τη γήινη ατμόσφαιρα, αλλά και ποιος θα μπορούσε να επιστρέψει με ασφάλεια στη Γη.
Το σοβιετικό πρόγραμμα φημιζόταν για τη μυστικότητά του. Οι πληροφορίες για τις πτήσεις ελέγχονταν προσεκτικά. Από τη μία πλευρά, αυτό σήμαινε ότι οι Σοβιετικοί ήταν σε θέση να χρησιμοποιήσουν αυτόν τον «μανδύα» μυστηρίου για να φαίνονται ένα βήμα μπροστά.Το Korabl-Sputnik ήταν μέρος μιας κολοσσιαίας, εντατικής προσπάθειας για την προετοιμασία της πρώτης επανδρωμένης πτήσης του Vostok.
Στις 25 Μαρτίου 1961, στην αρχαία πόλη Περμ, στην καρδιά της Σοβιετικής Ρωσίας, ένα εκτινασσόμενο κάθισμα έπεσε με αλεξίπτωτο από μια διαστημική κάψουλα. Ένα πλήρωμα περισυλλογής, με τη βοήθεια ντόπιων χωρικών, εντόπισε τελικά το σημείο συντριβής του σκάφους στο χιόνι και τον επιβάτη του. Πολλοί αναρωτήθηκαν ποιος ήταν μιας και κανένας άνθρωπος δεν είχε πετάξει στο διάστημα μέχρι εκείνη την ημερομηνία.
Ο δυνατός θόρυβος που προανήγγειλε την επανείσοδο του σκάφους ακούστηκε σαν αντιαεροπορικός πύραυλος αναφέρουν οι αυτόπτες μάρτυρες στην περιοχή.
Όταν οι διασώστες έφτασαν τελικά στο εκτινασσόμενο κάθισμα, αντίκρισαν το ανδρείκελο με την παράξενη στολή πτήσης. Και εκεί καθόταν ο Ivan Ivanovich (το ρωσικό ισοδύναμο του John Doe). Στον Ivan ήταν κολλημένη μια πινακίδα με μια μόνο λέξη: MAKET (μοντέλο). Ένας κινηματογραφιστής που είχε προσληφθεί για να καταγράψει την πτήση θυμήθηκε την απογοήτευση των εθελοντών διασωστών όταν ανακάλυψαν ότι είχαν καταβάλει όλη αυτή την προσπάθεια για ένα ομοίωμα.
Ο Ivan Ivanovich πέταξε με το Korabl Sputnik 4 μέρος ενός δοκιμαστικού προγράμματος που είχε σχεδιαστεί για να ανοίξει το δρόμο για το πρόγραμμα Vostok (που σημαίνει Ανατολή) της Σοβιετικής Ένωσης, την επανδρωμένη προσπάθεια που ήλπιζαν ότι θα νικούσε τους Αμερικανούς εκτοξεύοντας τον πρώτο άνθρωπο στο διάστημα. Αυτή ήταν η δεύτερη πτήση ενός ομοιώματος δοκιμών πτήσης.Ο Ivan πέταξε για πρώτη φορά στο διάστημα στις 9 Μαρτίου 1961, συνοδευόμενος από έναν σκύλο ονόματι Chernushka, διάφορα ερπετά και 80 ποντίκια και ινδικά χοιρίδια, μερικά από τα οποία είχαν τοποθετηθεί μέσα στο σώμα του, δείγματα ανθρώπινου αίματος, καρκινικά κύτταρα, ιούς και βακτήρια.
Το ανδρείκελο ήταν κατασκευασμένο από μέταλλο, με εύκαμπτες αρθρώσεις, την ώρα που η «επιδερμίδα» του ήταν καμωμένη από συνθετικό δέρμα. Επιστρατεύτηκαν επιστήμονες του μοσχοβίτικου Ινστιτούτου Προσθετικής, οι οποίοι έκαναν τα πάντα για να του δώσουν ανθρώπινη όψη ώστε οι συνθήκες να είναι όσο πιο κοντά στην πραγματικότητα.
Το πρώτο τεστ για επανδρωμένη αποστολή από τον... Ivan Ivanovich
Οι επιστήμονες που «έπλασαν» το ανδρείκελο μάλιστα έδωσαν και φωνή στην κούκλα στην προσπάθειά τους ελέγχουν τον επικοινωνιακό εξοπλισμό του Sputnik και τις δυνατότητες συνομιλίας από τη βάση της Σοβιετικής Ένωσης. Το ηχογραφημένο μήνυμα που προστέθηκε στον Ivan αποτελούταν από χορωδία, την ίδια στιγμή που μια ανθρώπινη φωνή εκφωνούσε τη συνταγή για τη σούπα μπορς. Σκοπός ήταν τα μηνύματα που θα έστελνε από το διάστημα να μην πέσουν στα χέρια της Δύσης.
Η δεύτερη διαστημική πτήση του Ivan Ivanovich με το Korabl-Sputnik 5, στις 26 Μαρτίου 1961, ήταν παρόμοια - τον συνόδευε και πάλι ένας σκύλος, ο Zvyozdochka, και άλλα ζώα, ενώ είχε ενσωματωθεί πάλι μια ηχογράφηση μιας χορωδίας. Οι δύο διαστημικές πτήσεις του Ivan πήγαν εξαιρετικά. Διήρκεσαν 1 ώρα και 40 λεπτά έκαστος, με το διαστημόπλοιο να τίθεται σε τροχιά και να κάνει μια πλήρη περιστροφή γύρω από τη Γη.
Αυτές οι πτήσεις άνοιξαν το δρόμο για το Vostok 1, την πρώτη επανδρωμένη πτήση στο διάστημα στις 12 Απριλίου 1961, του Γιούρι Γκαγκάριν.
17°
