«Τίγρη», ή: Όταν οι μύθοι ξυπνάνε

Νά ένα μοντέρνο, ατμοσφαιρικό μυθιστόρημα φαντασίας για παιδιά, που όμως έχει μια πατίνα κλασικού επάνω του. Πολυβραβευμένο, γεμάτο σκοτεινές εικόνες και αρχαία μαγεία, αλλά και με έναν εσωτερικό παλμό που δεν σταματά ποτέ, το βιβλίο του SF Said —αυτή η περιπετειώδης δυστοπία— είναι μια μεταφορά για τη διαφορετικότητα, την προκατάληψη και τη μετανάστευση, για την αδικία και τη θέση του καθενός μας στον κόσμο, αλλά και για τη δύναμη της αντίληψης, της φαντασίας και της αγάπης. Η εικονογράφηση του σπουδαίου Dave McKean, που τον θαυμάζουμε απεριόριστα και που δεν παύει να μας εντυπωσιάζει με τη δουλειά του δεκαετίες τώρα, δένει άψογα με το κείμενο, και σε διάφορα σημεία πραγματικά απογειώνει το βιβλίο. Συνολικά, ένας τόμος που χαίρεσαι να κρατάς στα χέρια σου από τις Εκδόσεις Παπαδόπουλος.

«Τίγρη»: Ένα παιδικό μυθιστόρημα φαντασίας από τον SF Said

Η ιστορία διαδραματίζεται σε ένα εναλλακτικό Λονδίνο: η Μεγάλη Βρετανία εξακολουθεί να είναι μια μεγάλη και ισχυρή αυτοκρατορία, όμως εξαιτίας και μόνο αυτού του γεγονότος έχει μετατραπεί σε μια υγρή, βρόμικη, καταπιεστική χώρα, αυστηρά διαχωρισμένη σε τομείς — αλλού ζουν οι πλούσιοι, αλλού οι αριστοκράτες, αλλού οι απλοί επαγγελματίες και οι παρίες. Οι κίνδυνοι για τους ξένους είναι διαρκείς, η σκλαβιά υφίσταται ακόμη, οι κοινωνικοί κανόνες είναι κάτι παραπάνω από αυστηροί, και οι πάντες ζουν υπό καθεστώς τρόμου. Ένα πέπλο ομίχλης καλύπτει την πόλη, γεμάτο απόγνωση, μαρασμό, πίκρα και θλίψη. Όμως κάπου υπάρχει ακόμη ελπίδα, και μοσχομυρίζει αγιόκλημα…

Ο Άνταμ Αλάμπρα, ο νεαρός πρωταγωνιστής του βιβλίου, που ονειρεύεται να γίνει ζωγράφος αν και το χαρτί είναι δυσεύρετο στο Λονδίνο οπότε δεν έχει καν υλικά για να σκιτσάρει, κάνει θελήματα για τη μικρή επιχείρηση της οικογένειάς του, ένα φτωχομάγαζο που με δυσκολία τούς κρατά ζωντανούς. Σε μια από τις εξορμήσεις του, που συνοδεύεται από χίλιους κινδύνους, θα ανακαλύψει ένα θηρίο, που κρύβεται τραυματισμένο στα σκουπίδια και στο σκοτάδι: μια θηριώδη Τίγρη, που όμως έχει ανθρώπινη λαλιά και επικοινωνεί μαζί του. Μαζί με την καινούργια του φίλη, τη Ζέιντι, ο Άνταμ θα κάνει ό,τι μπορεί για να προστατεύσει και να σώσει τη μυθική Τίγρη, ξεκινώντας έναν μυστικιστικό αλλά και πραγματικό πόλεμο, απέναντι σε δυνάμεις που τα δύο παιδιά δεν θα μπορούσαν ποτέ να φανταστούν.

Σκοτεινό και ανησυχαστικό, αλλά παράλληλα αισιόδοξο και γεμάτο ελπίδα, το πολυβραβευμένο βιβλίο του Σαΐντ —που μπορεί να γίνει αιτία για πολλές συζητήσεις— δείχνει πως το φως μπορεί να βρεθεί και να λάμψει ακόμη και μέσα στο πιο βαθύ σκοτάδι.

ΔΥΟ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΛΟΚΗ: Βρισκόμαστε στο Λονδίνο του 2021, αλλά η Βρετανική Αυτοκρατορία δεν έχει διαλυθεί και η δουλεία δεν έχει καταργηθεί — είναι ένας κόσμος γεμάτος τρόμο και καταπίεση. Ο νεαρός Άνταμ ζει στο γκέτο του Σόχο και μια μέρα βρίσκει κάτι απίστευτο σε έναν σκουπιδότοπο στο Λονδίνο. Ένα μυστηριώδες, μυθικό, μαγικό ζώο: ΜΙΑ ΤΙΓΡΗ. Και η Τίγρη κινδυνεύει. Ο Άνταμ και η φίλη του, Ζέιντι, είναι αποφασισμένοι να βοηθήσουν. Θα μπορέσουν να χρησιμοποιήσουν τις δυνάμεις τους πριν να είναι πολύ αργά;

ΔΥΟ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ: Ο SF Said γεννήθηκε στον Λίβανο το 1967, αλλά ζει στο Λονδίνο από τα δύο του χρόνια. Ολοκλήρωσε το πρώτο του μυθιστόρημα, «Varjak Paw», το 2003, όσο εργαζόταν μεταξύ άλλων ως συντάκτης ομιλιών για τον πρίγκιπα διάδοχο της Ιορδανίας και ως δημοσιογράφος καλλιτεχνικής ύλης. Το ντεμπούτο του έχει πλέον μεταφραστεί σε 14 γλώσσες, έχει διασκευαστεί σε θεατρικό έργο και σε όπερα, ενώ η κινηματογραφική του μεταφορά βρίσκεται ήδη στα σκαριά. Ακολούθησαν τα «The Outlaw Varjak Paw» (2005) και «Phoenix» (2013), το καθένα συνοδευόμενο από διακρίσεις και βραβεία. Ο ίδιος έχει χαρακτηρίσει το τελευταίο του μυθιστόρημα, την «Τίγρη», ως το καλύτερο βιβλίο του μέχρι στιγμής. Οι κριτικοί φαίνεται να συμφωνούν και να επαυξάνουν, αφού οι Guardian, Times και Sunday Times το ξεχώρισαν ως βιβλίο της χρονιάς για το 2022.

ΔΥΟ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΟ: Ο Dave McKean γεννήθηκε στο Berkshire το 1963. Σπούδασε Art and Design και, πριν ακόμα αποφοιτήσει, ξεκίνησε να εργάζεται ως εικονογράφος. Είναι mixed media καλλιτέχνης, καθώς ελίσσεται μεταξύ ζωγραφικής, φωτογραφίας, κολάζ, found objects και ψηφιακής τέχνης. To 1986 γνωρίστηκε με τον συγγραφέα Neil Gaiman και έκτοτε έχουν συνεργαστεί αρκετές φορές, με σημαντικότερη δουλειά τους τη σειρά graphic novel «Sandman».

ΜΕΡΙΚΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ ΤΗΣ «ΤΙΓΡΗΣ»:

• British Book Award for Children’s Fiction 2023​
• The Week’s Junior’s Award for Older Children’s Fiction
• Foyles’ Children’s Book of the Year​
• The Time’s Books of the Year 2022​
• The Guardian’s Best Books of the Year 2022​
• The Reading Agency’s Books of the Year 2022​
• Waterstones’ Best Children’s Books of 2022​
• Books for Keeps Must Reads of 2022​
• Book of the Week των εφημερίδων The Times, The Sun και The Week Junior​
• Editor’s Choice στο The Bookseller previews​

* * *

Η «Τίγρη» είναι βέβαια εμπνευσμένη από το ομώνυμο, σκοτεινό αλλά συναρπαστικό, ποίημα του Γουίλιαμ Μπλέικ. Αναδημοσιεύουμε εδώ τους πρώτους στίχους του ποιήματος, όπως το μετέφρασε ο Δημήτρης Κοσμόπουλος:

Τίγρη! Ω Τίγρη ! Φλογισμένη

στης νυχτός τ’ άγρια ρουμάνια

ποιο αμάραντο χέρι την σπάνια

φρικτή σου συμμετρία έχει πλασμένη;

Ποια μάτια ουράνια;