Τα «Γυναικεία επαγγέλματα» της Βιρτζίνια Γουλφ

Ένα σύντομο μανιφέστο της Βιρτζίνια Γουλφ γύρω από το πώς οι γυναίκες μπορούν να απελευθερωθούν από τους ρόλους της βικτοριανής εποχής και τίτλο «Γυναικεία επαγγέλματα» κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κοβάλτιο σε μετάφραση Λαμπριάνας Οικονόμου. Πρόκειται για το κείμενο μιας ομιλίας της Αγγλίδας συγγραφέως (1882-1941) σε ομάδα γυναικών του Λονδίνου, στην οποία τις συμβούλευε να αποκτήσουν «ένα δικό τους δωμάτιο» με τους δικούς τους όρους. Η Βιρτζίνια Γουλφ έθιγε το ζήτημα της πατριαρχίας αλλά και επιμέρους ζητήματα όπως η απουσία ιδιωτικού χώρου για τις γυναίκες – ένα πρόβλημα που βιώνουν ακόμα πολλές σύγχρονες γυναίκες χωρίς να το συνειδητοποιούν και χωρίς να διεκδικούν την privacy που δικαιούνται. Όπως επεσήμαινε η Γουλφ το 1931, στα περισσότερα σπίτια υπάρχει κάποιος χώρος που ο σύζυγος-πατέρας θεωρεί «δικό του», αλλά, αν η σύζυγος-μητέρα έχει «δικό της» χώρο, αυτός είναι συνήθως η κουζίνα. Εξάλλου, οι ιδιότητες και τα καθήκοντα των γυναικών μέσα στο σπίτι αντικατοπτρίζονται και στον επαγγελματικό κόσμο όπου οι γυναίκες γίνονται νοσοκόμες και δασκάλες, όπου προσανατολίζονται στα επαγγέλματα της «φροντίδας».

«Η πρώτη δουλειά που έχει να κάνει μια γυναίκα στον δρόμο για οικονομική ανεξαρτησία και κοινωνική χειραφέτηση είναι να σκοτώσει τον Άγγελο του Σπιτιού», γράφει η Βιρτζίνια Γουλφ που με το βιβλίο της «Ένα δικό σου δωμάτιο» μίλησε για τη γυναικεία κατάσταση στη δεκαετία του 1930, καθώς και για τις προϋποθέσεις που είναι απαραίτητες για να γίνει μια γυναίκα συγγραφέας. «Ο άγγελος του σπιτιού» ήταν ο χαρακτηρισμός των «καλών» γυναικών που κοσμούσαν το σπίτι με τη νοικοκυροσύνη τους, την υπομονή τους, τη σταθερά ευχάριστη διάθεσή τους και τον ρόλο τους ως νοσοκόμες, τροφοί και νταντάδες. «Αυτό το φάντασμα που της επιβάλλει να είναι μονάχα αφοσιωμένη σύζυγος και μητέρα», γράφει η Γουλφ, «καταπιέζει τις προσωπικές της ανάγκες και επιθυμίες και την αναγκάζει να υπακούει στην πατριαρχική συμβατικότητα». 

Η Βιρτζίνια Γουλφ θεωρείται, μαζί με τον Τζέιμς Τζόις και τον Μαρσέλ Προυστ, εκπρόσωπος του μοντερνισμού. Επηρέασε τη λογοτεχνική κοινωνία του Λονδίνου ως μέλος της περίφημης Ομάδας Μπλούμσμπερυ. Όλα της τα έργα έχουν μεταφραστεί στα ελληνικά: μεταξύ αυτών είναι «Η κυρία Ντάλογουεϊ» (1925), «Στον Φάρο» (1927), «Ορλάντο» (1928).