African beat

Χωρίς την παραμικρή ιδέα από χορό αλλά με την αυτοπεποίθηση ενός γνήσιου party animal πήγα πέρσι να δοκιμάσω την τύχη μου σε κάτι αφρικάνικους χορούς που μου είχε προτείνει μια φίλη. Με μοναδική εμπειρία λίγο αερόμπικ, λίγο Tae Kwon Do, άντε και λίγο γυμναστήριο πριν καλοκαιριάσει, δεν θα έλεγες ότι ήμουν και η καλύτερη μαθήτρια.

Μπαίνοντας μου φαίνονταν όλα ξένα και περίεργα. «Djembe; Τι είναι αυτό;» ψέλλισα. Η δασκάλα, Άννα Καραμήτσου, απτόητη. Συνεχώς χαμογελαστή και με αφρικανική αύρα παρότι ελληνικής καταγωγής. Από τα πιο βασικά που μας έμαθε είναι ότι στην αφρικανική παράδοση η μουσική και ο χορός είναι ένα, δύο έννοιες απόλυτα συνυφασμένες που συνυπάρχουν συνεχώς. Δεν υπάρχει μουσική χωρίς χορό και χορός χωρίς μουσική.

Στην τεχνική του ο αφρικανικός χορός χρησιμοποιεί γυμνά πέλματα, τη λεκάνη και την περιοχή του στέρνου. Κινώντας το στέρνο ξεμπλοκάρουμε τα συσσωρευμένα συναισθήματα, αποβάλλουμε το άγχος και νιώθουμε ευφορία. Τα θέματα των χορών αντλούνται από την καθημερινή ζωή. Δηλαδή υπάρχουν χοροί που μιλούν για τη σοδειά, για την καλλιέργεια της γης, για το γάμο, την ενηλικίωση, τον έρωτα. Επιπλέον, πρόκειται για παραδοσιακό χορό, που σημαίνει ότι είναι προσαρμοσμένος για κάθε σώμα και μπορεί να τον χορέψει ο καθένας. Κοινώς δεν θα κάνεις κωλοτούμπες και κατακόρυφους και τίποτα που μπορεί να σε κάνει να αισθανθείς άβολα.

Ακολουθεί ένας μικρός οδηγός με ομάδες χορού και μουσικής, καθώς και συγκροτήματα που ασχολούνται με την αφρικανική παράδοση. Ίσως κάπου να τα έχει πάρει το μάτι σου. Ιδιαίτερα στην περιοχή του Μεταξουργείου, όπου γίνεται θραύση με τα αφρικανικά.

Studio Seli Kanou

Φωτό: Γιώργος Πάντης

Με μεγάλη εμπειρία στον κλασικό χορό και έχοντας τελειώσει την Κρατική Σχολή Χορού Ορχηστικής Τέχνης, η δασκάλα μου, Άννα Καραμήτσου φεύγει με υποτροφία για το Παρίσι όπου γνωρίζει τον αφρικανικό χορό. Το 2004 δημιουργεί σε συνεργασία με το μουσικό Αντώνη Παπαδόπουλο την ομάδα Seli Kanou, που σημαίνει γιορτή ή προσευχή αγάπης στα Bambara, βασική διάλεκτο της Δυτικής Αφρικής. Το 2007 ιδρύει την πρώτη σχολή αφρικανικού χορού και κρουστών στην Ελλάδα, το Studio Seli Kanou. Με πολλές δυσκολίες στην αρχή και αρκετή δυσπιστία από τον κόσμο ο αφρικανικός χορός σιγά-σιγά άρχισε να εξαπλώνεται, φτάνοντας μέχρι σήμερα που έχει γίνει κάτι σαν τάση. Η ίδια διδάσκει αφρικάνικο χορό από τη Δυτική Αφρική (Μάλι, Γουινέα, Μπουρκίνα Φάσο) δίνοντας μεγάλη βάση στην τεχνική και στη σωστή τοποθέτηση του σώματoς. Την ώρα του μαθήματος υπάρχει συνοδεία live μουσική κρουστών από τον Αντώνη Παπαδόπουλο, που είναι και ο δάσκαλος των αφρικανικών κρουστών στη σχολή (djembe και doundoun). Η ομάδα Seli Kanou πραγματοποιεί συχνά live και παραστάσεις. Αχιλλέως 53, Μεταξουργείο, www.selikanou.com

Τα Κρουστά της Τάκη

Με μεγάλη πείρα και αγάπη τόσο στα αφρικανικά όσο και στα παραδοσιακά ελληνικά κρουστά (νταούλι, τουμπελέκι) και πνευστά (τσαμπούνα και γκάιντα), ο Λευτέρης Γρηγορίου διδάσκει κρουστά στη σχολή του. Όταν πρωτοξεκίνησε η σχολή βρισκόταν στου Ψυρρή, στην οδό Τάκη. Εξού και το όνομα, το οποίο συνεχίζει να χρησιμοποιείται μέχρι σήμερα που η σχολή έχει μεταφερθεί στο Μεταξουργείο. Θεωρείται από τους παλαιότερους στην πιάτσα των κρουστών και πρόσφατα κυκλοφόρησε ένα βιβλίο για το djembe, την ιστορία του και οδηγίες για το πώς χρησιμοποιείται. Στη σχολή υπάρχει και τμήμα αφρικάνικου χορού με καθηγήτριες την Κατερίνα Καραζή και την Παρασκευή Κάππα. Με την ομάδα τους συμμετέχουν σε διάφορα lives, παραστάσεις, και πραγματοποιούν σεμινάρια χορού και κρουστών σε όλη την Ελλάδα. Πλαταιών 10, Μεταξουργείο, www.djembe.gr

Anasa Cultural Center

Το 2012 ο Μιχάλης Αφολάνιο και η Δάφνη Ασημακοπούλου ιδρύουν το πολιτιστικό Κέντρο Anasa που στοχεύει στο διαπολιτιστικό διάλογο της αφρικανικής κουλτούρας μέσω της αφρικανικής τέχνης. Μη σας ξεγελά το όνομα, δεν σημαίνει τίποτα σχετικό με το «μου κόβεται η ανάσα από τον πολύ χορό»… Στην πραγματικότητα «Anasa» σημαίνει «η χαρά της ζωής» στα σουαχίλι. Και εδώ θα βρείτε αφρικανικά κρουστά και αφρικανικό χορό από τη Δυτική Αφρική. Πραγματοποιούνται ακόμα εργαστήρια και δράσεις με χρήση μάσκας και αφηγήσεις μύθων. Σφακτηρίας 24, Κεραμεικός 

Afrodyssey Orchestra

Αφρικανική Οδύσσεια προτείνουν οι Afrodyssey Orchestra, που από τον Μάρτιο του 2013 που δημιουργήθηκαν παντρεύουν με τρόπο μοναδικό την παραδοσιακή αφρικανική μουσική των κρουστών της Δυτικής Αφρικής με την jazz, τη funk, την ψυχεδέλεια και την ελληνική μουσική. Το ρεπερτόριό τους περιλαμβάνει και πρωτότυπες διασκευές γνωστών κομματιών της αφρικανικής ηπείρου, από την Burkina Fasso μέχρι την Αιθιοπία, ενώ ταυτόχρονα ενσωματώνει και στοιχεία από τη μικρασιάτικη μουσική παράδοση. Παρά το «νεαρό της ηλικίας τους» έχουν ήδη αρχίσει να γίνονται γνωστοί, ιδιαίτερα στην περιοχή του Μεταξουργείου, κάτι σαν το σπίτι τους. Με συναυλίες σε διάφορους χώρους της Αθήνας (Bios, Faust, Kεραμείο) και την πρώτη τους απόπειρα εκτός συνόρων σε μια περιοδεία στη Γερμανία τον περασμένο Φεβρουάριο, μας διαβεβαιώνουν πως η μουσική τους Οδύσσεια μόλις ξεκίνησε.

Froots Salad

Φωτό: Γιώργος Γιαννακόπουλος

Στα ίδια περίπου χνάρια και οι Froots Salad, που τιμούν με τη μουσική τους τις ρίζες (F-roots) από τα μοντέρνα στιλ της Δύσης και τη λατρευτική μουσική της Μαύρης Ηπείρου. Η πρώτη τους εμφάνιση έγινε τον Σεπτέμβρη του 2012 μετά από πρωτοβουλία του μουσικού Πέτρου Βάρη και από τότε κερδίζουν συνεχώς έδαφος. Στις συναυλίες τους γίνεται το αδιαχώρητο, κυρίως λόγω του όμορφου κιθαρίστα που κλέβει καρδιές και είναι αυτό που λέμε η μασκότ του συγκροτήματος, Ορέστη Ατσαλάκη. Κατά καιρούς συνεργάζονται με Αφρικανούς μουσικούς από τη Νιγηρία, τη Σιέρα Λεόνε και τη Σενεγάλη και εμπλουτίζουν συνεχώς το ρεπερτόριο του αφρο-αμερικανικού ήχου τους. Αυτή την περίοδο ετοιμάζουν την πρώτη δισκογραφική τους δουλειά με την ηχογράφηση δικών τους συνθέσεων καθώς και διασκευών κομματιών.