«Μαγικές Εικόνες» στην Ταινιοθήκη της Ελλάδας

Πολλές φορές είχα πάει στην Ταινιοθήκη της Ελλάδας για προβολές και εκδηλώσεις, αλλά μόνο πρόσφατα μπήκα στον προθάλαμο της έκθεσης που θα γίνει Μουσείο Κινηματογράφου – δεν ήξερα καν ότι υπήρχε, και είναι κρίμα. Κρίμα γιατί θα την είχα ξετινάξει την έκθεση, γιατί ψοφάω για κινηματογράφο όπως και για οτιδήποτε έχει σχέση με κινηματογράφο, διαβάζω σενάρια για πλάκα και βλέπω ταινίες από τεσσάρων χρονών, όταν αγόρασαν οι γονείς μας μηχανή προβολής με ροδέλες φιλμ και μανιβέλα. Με αυτήν την παραδοσιακή μηχανή (ακόμα θυμάμαι την μυρωδιά του φιλμ όταν έμενε λίγο παραπάνω στο φακό και άρπαζε…) βλέπαμε τις βουβές ασπρόμαυρες ταινιούλες της Ντίσνευ - Τσιπ και Ντέηλ, Ντόναλντ και Ντάφυ Ντακ.  Στην δεκαετία του 1960. Μιλάμε, πολύ πίσω. Στην έκθεση βέβαια είδα ότι το σινεμά πάει ακόμα πιο πολύ πίσω – στα 1800 και βάλε.  

Μια ταινιοθήκη πρέπει κανονικά να λειτουργεί σαν ψηφιακή βάση δεδομένων ΚΑΙ σαν μουσείο κινηματογράφου, και η Μαρία Κομνηνού, πρόεδρος του ΔΣ της Ταινιοθήκης, παλεύει χρόνια, τόσο για το ένα όσο και για το άλλο. Η γνωστή γλύπτρια (και αντιπρόεδρος της Ταινιοθήκης) Αφροδίτη Λίτη είναι αυτή που έστησε την μόνιμη έκθεση, επιμελήθηκε τα εκθέματα, την διαμόρφωση του (όχι μεγάλου) χώρου και την έκδοση του οδηγού-προγράμματος.

Διαβάζω στο πολύ χρήσιμο βιβλιαράκι-οδηγό της Ταινιοθήκης ότι η Αγλαΐα Μητροπούλου (1929-1991), μεγάλη μορφή των Ελληνικών γραμμάτων και Τεχνών, «υπήρξε πρωτεργάτρια της αναζήτησης, διάσωσης και αποκατάστασης ταινιών του πρώιμου βωβού ελληνικού κινηματογράφου, καθώς και της συγκρότησης μιας συλλογής προκινηματογραφικών και κινηματογραφικών μηχανισμών, από την Ελλάδα και το εξωτερικό». Η Μητροπούλου εκτός των άλλων ήταν συλλέκτρια κινηματογραφικών ταινιών, φιλμ, μηχανών προβολής, κινηματογράφησης και φωτογραφίας. Ίδρυσε την Κινηματογραφική Λέσχη Αθηνών το 1950, την Ταινιοθήκη (Αρχεία Ταινιών Ελλάδος) το 1963, όπως και το πρώτο Μουσείο Κινηματογράφου, το 1990, στο ιστορικό κτίριο της Ταινιοθήκης της Ελλάδας στην Κανάρη, στο Κολωνάκι. Ήταν σπουδαία γυναίκα και επίσης ήταν η μητέρα της Μαρίας Κομνηνού, στην οποία άφησε κληρονομιά την αγάπη για το σινεμά.

Τέλος πάντων η έκθεση είναι γεμάτο με πράγματα που τα κοιτάς με ανοιχτό στόμα, κάνοντας μάλιστα «ααα!» και «ωωω!», ακόμα κι αν δεν έχεις καμία σχέση με κινηματογράφο. Υπάρχουν viewmaster, ή αλλιώς στερεοσκόπια, πραξινοσκόπια, ζωοτρόπια, στροβοσκόπια, φαινακιστοσκόπια, θαυματοτρόπια, μαγικοί φανοί, εργαλεία και μηχανήματα από τον 18ο αιώνα, μηχανές προβολής από τις αρχές του 1900, μηχανικό θέατρο, γκραβούρες και φωτογραφίες από την Ιστορία του κινηματογράφου. Η Μητροπούλου είχε στενές επαφές με διεθνή κινηματογραφικά μουσεία και συλλογές, με άλλους συλλέκτες διαφόρων εθνικοτήτων, με δημιουργούς, κινηματογραφιστές, καλλιτέχνες, επιστήμονες του κινηματογράφου και παραγωγούς. Τα περισσότερα από τα εκθέματα προέρχονται από τις δικές της συλλογές, κάποια από δωρεές Ελλήνων και ξένων, και είναι εντυπωσιακά όλα τα εκθέματα της συλλογής «Μαγικές Εικόνες». Η οποία είναι προάγγελος του Μουσείου Κινηματογράφου της Ταινιοθήκης, στο κτίριο του «Λαίς». Σίγουρα θα είναι ακόμα πιο πλούσιο σε εκθέματα και μεγαλύτερο το Μουσείο, και θα ξετρελάνει τους σπουδαστές στις σχολές κινηματογράφου. Ή και τους απλούς κινηματογραφόφιλους. 

«Μαγικές εικόνες», Από τη Συλλογή του Μουσείου Κινηματογράφου της Ταινιοθήκης της Ελλάδας, Ιερά Οδός 48 & Μεγ. Αλεξάνδρου, (Μετρό Κεραμεικός) τηλ. 210-3612046. 

Η έκθεση είναι επισκέψιμη κατά τη διάρκεια ειδικών εκδηλώσεων της Ταινιοθήκης, ενώ πραγματοποιούνται εκπαιδευτικές επισκέψεις (για όλα τα επίπεδα της Εκπαίδευσης) σε συνεννόηση με την Ταινιοθήκη.