- CITY GUIDE
- PODCAST
-
14°
Ανδρέας Εμπειρίκος: λίγο από το βλέμμα του
Μια ματιά στο φωτογραφικό πάθος του διαπρεπέστερου έλληνα υπερρεαλιστή
Ανδρέας Εμπειρίκος: Γεννημένος σαν σήμερα 2 Σεπτεμβρίου το 1901, ο ποιητής και λογοτέχνης που σφράγισε τα ελληνικά γράμματα ήταν συγχρόνως και ενθουσιώδης φωτογράφος.
Δεν έχει αποτιμηθεί ακόμη το μέγεθος της προσφοράς του Ανδρέα Εμπειρίκου στην τέχνη της φωτογραφίας – εύλογα, ενδεχομένως. Όταν τα ωραιότερα βιβλία του κόσμου σε περιμένουν να τα διαβάσεις και φέρουν την υπογραφή του, όταν η συνεισφορά του πάπα του ελληνικού υπερρεαλισμού στην πεζογραφία, την ποίηση και τη διάδοση της ψυχανάλυσης παραμένει ανεκτίμητη και η πυρακτωμένη πρόζα του εμπνέει πολλαπλές αναγνώσεις, μοιάζει λογικό να φαντάζει υποδεέστερος ένας φαινομενικά παράταιρος εκφραστικός του τομέας.
Δεν ήταν πάρεργο όμως η φωτογραφία για τον Εμπειρίκο. Φωτογράφιζε εμμονικά, αδιάκοπα, και ναι: φανταστικά. Όντας κατά σάρκα ηδονιστής και κατά πνεύμα διαμπερής, ο Εμπειρίκος αδυνατούσε να αντισταθεί στα δώρα που του προσέφερε η καθημερινότητα. «Μία φωτογραφία ζει, έχει ολόκληρη δική της δράσι, συνυφασμένη με την ζωή του θεατή, όπως ένα φλουρί, ένα κρύσταλλο, ή ένα γάντι», έλεγε ο ίδιος. Και επέμενε να κυνηγά εικόνες: «Προπολεμικές φωτογραφίες», «Ταξίδια», «Ελλάδα», «Γλυπτά», «Γυναίκες», «Πορτρέτα», «Παιδίσκες», ορισμένες από τις ενότητες που συμπεριλήφθηκαν στο λεύκωμα «Φωτοφράκτης», ενώ 240 ανδριώτικες φωτογραφίες του κυκλοφόρησαν συγκεντρωμένες στο άλμπουμ «Η Άνδρος του Ανδρέα Εμπειρίκου».
Εάν ο όγκος του υλικού εντυπωσιάζει, ας αναλογιστεί κανείς ότι υπήρξε αστείρευτα παραγωγικός: Περίπου 40.000 φωτογραφίες (αρνητικά, εκτυπώσεις και κόντακτ) βρίσκονται στο Αρχείο Εμπειρίκου που κατέχει ο Λεωνίδας Εμπειρίκος, ενώ φωτογραφίες που τραβήχτηκαν από το δημιουργό προπολεμικά βρίσκονται στο Μουσείο Μπενάκη. Όπως σχολίαζε ο φίλος και κουμπάρος του, Οδυσσέας Ελύτης, ο Ανδρέας Εμπειρίκος φωτογράφιζε «με τη δεξιοτεχνία και την επιμονή μανιακού».
Κάτοχος πλειάδας μηχανών και προφανώς φετιχιστής του σχεδιασμού τους, ο Εμπειρίκος χρησιμοποιούσε μια Leica πριν από τον πόλεμο και αργότερα μια Rolleiflex. Μεταπολεμικά προτιμούσε τις Contax. Η αγαπημένη του ωστόσο ήταν μια Contax ΙΙΙ, ενώ πιο χρηστική του φαινόταν μια Leica Μ3. Μήπως παραθυμίζουν Herni Cartier-Bresson όλα αυτά τα εξαρτήματα; Θα προχωρούσαμε ένα βήμα παραπέρα για να ισχυριστούμε ότι οι συγγένειες των δυο τους δεν εξαντλούνταν στα γκάτζετ: οι αισθητικές συγγένειες, όσο και η ίδια η προσέγγιση, η καταδίωξη του τυχαίου και η λαχτάρα της «αποφασιστικής στιγμής» ανιχνεύονται σε αμφότερους τους δημιουργούς.
Με αφορμή τη γέννησή του στις 2 Σεπτεμβρίου 1901, ας δούμε ορισμένες από τις εικόνες του Ανδρέα Εμπειρίκου, όπως παρουσιάστηκαν προ ετών στο «The Box», σε μια έκθεση με τίτλο «Ο φακός του ποιητή - Φωτογραφίες από το Αρχείο του Ανδρέα Εμπειρίκου».
Πρόκειται για ψηφιακές αναπαραγωγές αυθεντικών τυπωμάτων του Εμπειρίκου σε μεγέθυνση που φθάνει τα 40x60 εκ, ενώ, με παλαιότερη ένα γυμνό της δεκαετίας του 1930, οι περισσότερες φιλοξενούμενες φωτογραφίες έχουν ληφθεί μεταξύ 1952 - 1953. Ανεκτίμητη έκθεση; Ανεκτίμητες εικόνες!








ΠΡΟΣΦΑΤΑ
ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ
ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΙ ΠΑΝΤΑ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Η νέα έκδοση του ΜΙΕΤ παρουσιάζει ένα σπάνιο φωτογραφικό αρχείο που διασώθηκε από γενιά σε γενιά
Ο φωτογράφος Μπρένταν Λάρσεν εξέφρασε την απογοήτευσή του για τις κατηγορίες περί χρήσης Τεχνητής Νοημοσύνης
Μια νυχτερινή γωνιά της πόλης, γεμάτη έντονα χρώματα και φωτεινές επιγραφές
Η φωτογράφος μιλάει στην ATHENS VOICE για όσα αποκαλύπτει μια φωτογραφία όχι μόνο για τον κόσμο αλλά και για τον άνθρωπο που βρίσκεται πίσω από την κάμερα
Μια συζήτηση για το project, την αποδοχή του σώματος και την πρόληψη
Μια συζήτηση τη ζωή και τη δουλειά του στη Λήμνο, τη σειρά του για το Ελληνικό που εντάχθηκε στη συλλογή του Smithsonian, αλλά και τη συνεχή του έρευνα γύρω από την οικονομία της προσοχής
Ο Κωνσταντίνος Ρήγος ανοίγει το προσωπικό του αρχείο και μοιράζεται σπάνιες και αδημοσίευτες φωτογραφίες από τη μακρόχρονη συνεργασία του με τον Γιώργο Μαζωνάκη
Ο Ανδρέας Καμπάς εξηγεί γιατί η Gen Z επιστρέφει στο φιλμ, πώς οι 36 πόζες γίνονται πράξη κοινωνικοποίησης και γιατί τα πραγματικά μυστικά δεν σβήνουν με ένα swipe.
Ο ιδρυτής του σωματείου Σύγχρονη Ελληνική Φωτογραφία μιλάει στην ATHENS VOICE
Μιλήσαμε με τον πρόεδρο του Διοικητικού Συμβουλίου του Κέντρου Δημιουργικής Φωτογραφίας Θράκης, Δημοσθένης Καραγεωργίου
Φωτογράφοι από όλο τον κόσμο καλούνται να δώσουν τη δική τους ματιά σε έναν τόπο που αλλάζει μαζί με τις εποχές
Το πορτρέτο του Θεοδόση Τάσιου βρήκε τον δρόμο του σε μια διοργάνωση παγκόσμιας εμβέλειας, κερδίζοντας το ασημένιο βραβείο στην κατηγορία Portraiture/Personality του PX3 2026
Η φωτογράφος μιλά για τη συνεργασία της με την κεντήστρα Νανά Λαμπράκη, την έκθεση «Όσα δεν ειπώθηκαν, κεντήθηκαν» και την προίκα των γυναικών
Ένα φωτογραφικό δοκίμιο για τον Κεραμεικό, εκεί όπου το μάρμαρο γίνεται μνήμη
Με εργαλεία του τις σκιές, τα χριστιανικά μοτίβα αλλά και εσκεμμένα θολές φιγούρες, ο Έλληνας καλλιτέχνης περνά τα δικά του μηνύματα για την πίστη, τη μνήμη αλλά και το άγνωστο
Στη νέα του έκθεση «?Trees Dance!», στη Nitra Gallery, ο φωτογράφος βρίσκει ζωή εκεί όπου το βλέμμα μας πατάει γκάζι. Μια προσωπική συνάντηση με τη φύση, που αρχίζει από τη μυρωδιά του καμένου.
Ενα θαλασσοπούλι και η ορμητική βουτιά του στον ωκεανό η νικητήρια φωτογραφία
Πενήντα χρόνια μετά την έκδοση του φωτογραφικού λευκώματος του Γιάννη Δήμου, οι εικόνες ενός κόσμου που σταθερά απομακρύνεται αποκτούν νέα σημασία. Τι μπορούν να πουν σήμερα στις γενιές που δεν τον γνώρισαν ποτέ;
Άγνωστες εικόνες από τα ταξίδια του στην Ευρώπη το '50 και το '60 θα δούμε στην έκθεση «Μια άλλη Ευρώπη-Τάκης Τλούπας» στην Ελληνοαμερικάνικη Ένωση
84 στιγμές και ατμόσφαιρες δυτικής Θεσσαλονίκης
Έχετε δει 20 από 200 άρθρα.