Μαρία Γιαννακάκη: «Η ομορφιά για μένα έχει και εσωτερικά χαρακτηριστικά

Αντικείμενα με ιστορίες φερμένα από την Κίνα, μπλεγμένα με άνθη και ανθρώπινες φιγούρες συνθέτουν μια ενότητα πολύχρωμων έργων με σκοπό να ξορκίσει το κακό των καιρών που ζούμε. Η Μαρία Γιαννακάκη στην τρίτη ατομική της έκθεση στην Γκαλερί Σκουφά στο Κολωνάκι, με τίτλο «Beauty», μας συστήνει τον δικό της ορισμό της ομορφιάς, που ακροβατεί ανάμεσα στο όνειρο και την πραγματικότητα, και συνθέτει ένα κόσμο αναμνήσεων. Παρουσιάζει, με άλλα λόγια, μια νέα σειρά έργων βαθιά ριζωμένη σε προσωπικά βιώματα και μνήμες από την ενδελεχή μαθητεία της στην κινεζική τέχνη. Αυτή τη φορά η τεχνογνωσία της συναντά εύθυμους τόπους, όπου μπορεί κανείς να περιπλανηθεί στη ομορφιά που κρύβεται ακόμα και στα πιο μικρά πράγματα. 

Όπως αναφέρει άλλωστε ο Ιστορικός Τέχνης και επιμελητής της έκθεσης, Γιώργος Μυλωνάς, «Η γυναικεία φιγούρα στη ζωγραφική της Μαρίας Γιαννακάκη μοιάζει να ατενίζει τον κόσμο μέσα από τα μάτια της διαίσθησης. Όμως, αρθρώνεται από αντικείμενα που είναι πέρα για πέρα αληθινά. Η σύνδεση με τον κόσμο των βιβλίων, με τα ζώα και τα άνθη που μας κρατούν συντροφιά, με τα πολύτιμα αντικείμενα που σώζουμε σαν «φυλαχτό», ορίζουν αντιθέτως ξεκάθαρα αυτό που η ζωγράφος εννοεί “ομορφιά“».

Μαρία Γιαννακάκη: Συνέντευξη για την έκθεση «Beauty» στην Γκαλερί Σκουφά

— Χρησιμοποιείτε έντονα, ζωηρά χρώματα στα έργα σας. Τι συμβολίζουν αυτά τα χρώματα και γιατί τα επιλέξατε;

Στην καινούργια ενότητα της δουλειάς μου που παρουσιάζω στην γκαλερί Σκουφά, χρησιμοποιώ πιο ζωηρά χρώματα και για να δείξω χαρά και ομορφιά ενάντια στην δυστοπία των καιρών που ζούμε.

— Πώς λειτουργεί για εσάς η δημιουργική διαδικασία, περισσότερο μέσω της φαντασίας ή με εικόνες εμπνευσμένες από παρατήρηση;

Εικόνες από παρατήρηση και σχέδια εκ του φυσικού μαζι με φαντασία, όλα αυτά μαζί. Είναι διαδρομές που ξετυλίγονται στην επιφάνεια του χαρτιού ή του μεταξιού ή του καμβά. Ποτέ δεν κάνω προσχέδια. Έχω την αγωνία για το πως θα εξελιχτεί κάθε έργο, γι΄αυτό και τα καταστρέφω συχνά.

— Χρησιμοποιείτε στοιχεία της καλλιγραφίας δουλεύοντας με μεγάλα πινέλα, αφήνοντας μεγάλες κηλίδες και αξιοποιώντας το κενό στη σύνθεση, ένα κινεζικό δίδαγμα που ονομάζεται «κομπάι». Πώς συνεισφέρει αυτή η τεχνική στην καλλιτεχνική σας έκφραση;

«Gongbai» σημαίνει σε ελεύθερη μετάφραση το λευκό κενό. Είναι μέρος της Κινεζικής φιλοσοφίας που διαπερνά τα πάντα, οπότε και την παραδοσιακή ζωγραφική και καλλιγραφία. Στην ουσία ειναι η πρόθεση ισορροπίας μεταξύ της μαύρης κηλίδας και του λευκού χώρου. Με εκφράζει και προσπαθώ να το περνάω μέσα στα έργα μου προσθέτοντας ελληνικά ή δυτικά στοιχεια. 

— Η έκθεση αφορά την ευρύτερη έννοια της «ομορφιάς». Γιατί έχετε επιλέξει τη συγκεκριμένη θεματική;

Βιωματικό είναι ό,τι ζωγραφίζουμε. Έχω κίνητρα, αλλά το σημαντικό είναι πώς θα καταφέρω να επιβιώσει το κίνητρο που έχω. Ξανακοιτώντας μικρά αγαπημένα ενθύμια απ' την Κίνα, ήθελα να ζωγραφίσω την ομορφιά τους, την ομορφιά της παιώνιας, την ομορφιά των φυτών τους. Έτσι προέκυψαν 5 οριζόντια έργα, όπου μετά εμπλουτίστηκαν με πορτρέτα γυναικών, με βιβλία, με αγαλματίδια από κινεζικές φιγούρες. Έτσι κάπως προέκυψε και ο τίτλος της έκθεσης.

— Φαίνεται ότι σας απασχολούν πολύ οι πορσελάνες, πώς μεταφράζονται στην τέχνη σας;

Ανθρωποκεντρική είναι η ζωγραφική μου και βασικά είναι αυτό που συνδέει όλες μου τις εκθέσεις. Με τα πορσελάνινα βάζα ασχολήθηκα και στην τελευταία μου έκθεση. Μέσω αυτών εκφράζω και την εσωτερική ομορφιά.

— Ποια σημεία της ανθρώπινης ψυχής αλλά και της κοινωνίας θέλετε να φωτίσετε στα έργα σας;

Την ομορφιά της ψυχής θέλω να φωτίσω, την αγάπη, τον έρωτα, μέσα από πρόσωπα και καταστάσεις.

— Τι σας οδήγησε να πλάσετε ένα «κόσμο ομορφιάς» και πώς μεταφράζεται αυτός στους πίνακές σας; Πόσο έντονο είναι το προσωπικό στοιχείο στην παρούσα έκθεση;

Η ομορφιά για μένα έχει και εσωτερικά χαρακτηριστικά. Δεν γίνεται κάτι αν δεν υπάρχει το προσωπικό στοιχείο. Μια σκέψη μου που γίνεται ιδέα, ήταν σαν να ξανακοιτούσα πίσω στις εικόνες μου που είχα ζήσει, με αφορμή τα μικρά ενθύμια.

— Σπουδάσατε και ζήσατε πολλά χρόνια στην Κίνα, πόσο σας επηρέασε αυτό ζωγραφικά; Πώς συνδυάζετε στα έργα σας τις δύο κουλτούρες, την Ελληνική και την Ασιατική;

Ναι, φυσικά με επηρέασε, μου άνοιξε καινούριους κόσμους τότε, σαν άνθρωπο της Δύσης, με αξίες και από φιλοσοφική πλευρά και από τεχνικές. Συνεχίζω να εφαρμόζω κινεζικές τεχνικές, αλλά φυσικά έχω το προσωπικό μου ύφος γραφής

— Αν κάποιος σας ζητούσε να συστηθείτε μέσα από ένα έργο σας, ποιο θα ήταν αυτό και γιατί;

Για να συστηθώ, θα διάλεγα ένα έργο μου που το λέω «Ξενοδοχείο τα Δελφίνια». Ανύπαρκτο είναι, αλλά έχει να κάνει με το καλοκαίρι και με κόσμο που πάει προς τη θάλασσα. Στο έργο αυτό σημασία έχει το «προς»! Το μπροστά, το θετικό.

— Τελικά είχε δίκιο ο Ντοστογιέφσκι που έλεγε ότι «η ομορφιά θα σώσει τον κόσμο» και τι μήνυμα θέλετε να περάσετε μέσα από την έκθεση αυτή; Ποιος είναι ο τρόπος που βλέπετε την τέχνη και τον ρόλο της;

Θέλω να πιστεύω ότι η ομορφιά θα σώσει τον κόσμο, όπως και η τέχνη. Η τέχνη είναι πολιτισμός. Θα ήθελα να μάθει ο κόσμος να βλέπει τέχνη, ανοίγουν όλοι οι νευρώνες του μυαλού και της ψυχής. Λέω όχι στη μαυρίλα την ψυχική και πνευματική.

— Από την «Άνοιξη τον Χειμώνα» στην «Ομορφιά»... Και μετά; Τα επόμενα βήματά σας σε τι κόσμους θα σας οδηγήσουν;

Το σίγουρο είναι ότι θα συνεχίσω να καταθέτω τις παρατηρήσεις μου, τις σκέψεις και ιδέες μου μέσα απ' τη ζωγραφική.

Δείτε περισσότερες πληροφορίες για την έκθεση στο City Guide της Athens Voice