ΣΕΑ για Αμφίπολη: Πολιτικοί – ΜΜΕ παραβιάζουν την επιστημονική δεοντολογία

Με ανακοίνωσή του, ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων τοποθετήθηκε για το θέμα της Αμφίπολης τονίζοντας ότι «Είναι η πρώτη φορά που μια ανασκαφή διεξάγεται με όρους - και χρόνους - τηλεοπτικούς και δεν μπορούμε παρά να εκφράσουμε την αγωνία μας για την τυχόν πίεση που υφίστανται οι συνάδελφοι, προσπαθώντας να διεξαγάγουν μια επιστημονικά ορθή και απολύτως τεκμηριωμένη ανασκαφή σε συνθήκες τηλεπαραθύρου». Επίσης σημειώνει ότι «ξενίζει ιδιαίτερα το γεγονός ότι πολιτικοί και ΜΜΕ τοποθετούνται με περισσή σπουδή για τον τάφο…» και προσθέτει «Με τον τρόπο αυτό παραβιάζεται κάθε επιστημονική δεοντολογία…».

Η ανακοίνωση του ΣΕΑ ως έχει:

«Ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων και ο επιστημονικός κόσμος παρακολουθούν με αμείωτο ενδιαφέρον την πορεία των ανασκαφικών ερευνών στον λόφο Καστά της Αμφίπολης καθώς και τα προκαταρκτικά συμπεράσματά τους, όπως ανακοινώνονται στα σχετικά επιστημονικά συμπόσια των τελευταίων χρόνων. Το ταφικό μνημείο που αποκαλύπτεται από τις συνεχιζόμενες από το 2012 ανασκαφές της ΚΗ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, με επικεφαλής την αρχαιολόγο Αικατερίνη Περιστέρη, επιβεβαιώνει περίτρανα την επιχειρηματολογία του ΣΕΑ ότι το υπουργείο Πολιτισμού πρέπει να αντιμετωπίζεται ως παραγωγικό υπουργείο και όχι ως επιτελική – διαχειριστική δομή, όπως υποστηρίζει το ΥΔΜΗΔ.

Η σημασία του ευρήματος είναι αδιαμφισβήτητη και θα αποτιμηθεί ουσιαστικά μόνο μετά την ολοκλήρωση της ανασκαφής και της μελέτης των ευρημάτων: από επιστημονικής λοιπόν πλευράς, ξενίζει ιδιαίτερα το γεγονός ότι πολιτικοί και ΜΜΕ τοποθετούνται με περισσή σπουδή για τον τάφο, το περιεχόμενό του, το αν είναι συλημένος ή όχι, ενώ σπεύδουν να ταυτίσουν το μνημείο με θρυλικά ιστορικά πρόσωπα. Με τον τρόπο αυτό παραβιάζεται κάθε επιστημονική δεοντολογία που υπαγορεύει, αν μη τι άλλο, τη συναγωγή συμπερασμάτων μετά το πέρας της ανασκαφής. Είναι σαφές ότι ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων δεν μπορεί παρά να κρατά αποστάσεις από κάθε απόπειρα κατασκευής νέων εφήμερων μύθων ή ενός ακόμη δομικού στοιχείου της εθνικής ταυτότητας μέσα από την πρόωρη ταύτιση του ανασκαπτόμενου ακόμα ταφικού τύμβου με συγκεκριμένα ιστορικά πρόσωπα.

Είναι η πρώτη φορά που μια ανασκαφή διεξάγεται με όρους - και χρόνους - τηλεοπτικούς και δεν μπορούμε παρά να εκφράσουμε την αγωνία μας για την τυχόν πίεση που υφίστανται οι συνάδελφοι, προσπαθώντας να διεξαγάγουν μια επιστημονικά ορθή και απολύτως τεκμηριωμένη ανασκαφή σε συνθήκες τηλεπαραθύρου. Ο πρωτόγνωρος δε επικοινωνιακός χειρισμός του ευρήματος, με έναυσμα την επίσκεψη του ίδιου του Πρωθυπουργού στην ανασκαφή, που την ακολούθησαν και άλλες επισκέψεις, πρέπει να συνδεθεί μάλλον με σχεδιασμούς που δεν έχουν να κάνουν με το ουσιαστικό ενδιαφέρον για την πολιτιστική κληρονομιά.

Το γεγονός ότι η αρχαιολογική υπηρεσία, η παλαιότερη υπηρεσία του ελληνικού κράτους, βρίσκεται ακόμη μία φορά τα τελευταία χρόνια - στο επίκεντρο της δημοσιότητας, μας επιβάλλει να υπενθυμίσουμε:

- τα σοβαρά ζητήματα της ακραίας υποχρηματοδότησης και υποστελέχωσης που ταλανίζουν τις Εφορείες Αρχαιοτήτων, πλήττοντας κατά κύριο λόγο τα μνημεία, τους αρχαιολογικούς χώρους και τα Μουσεία που δεν έχουν την τύχη να συνδέονται με λαμπρές ιστορικές προσωπικότητες ή περιόδους αλλά που εξακολουθούν να χρειάζονται συντήρηση, αναστήλωση, προστασία, φύλαξη και ανάδειξη,

- τον νέο οργανισμό του ΥΠΠΟΑ που μόλις δημοσιεύτηκε σε ΦΕΚ, με τον οποίο, αντί να διατυπώνονται σύγχρονες αρμοδιότητες, συρρικνώνεται η υπηρεσιακή δομή και καταργούνται μονάδες («downsizing»), χωρίς καν να υπάρχει κάποιο δημοσιονομικό όφελος, προετοιμάζοντας την εκχώρηση της προβολής και της διαχείρισης της πολιτιστικής κληρονομιάς εκτός Αρχαιολογικής Υπηρεσίας («outsourcing»), ενώ παράλληλα υποβαθμίζεται ο επιστημονικός χαρακτήρας της Υπηρεσίας. Την ίδια στιγμή είναι βέβαιο ότι θα προκληθεί τεράστια αναστάτωση στα εκατοντάδες έργα ΕΣΠΑ που εκτελεί ή στα οποία εμπλέκεται το Υπουργείο αυτή την περίοδο,

- το πλήγμα που επέφεραν οι εφεδρείες και οι διαθεσιμότητες, εξαιτίας των οποίων στερηθήκαμε εκατοντάδες συναδέλφους αρχαιολόγους, μηχανικούς, σχεδιαστές και εργάτες κ.ά., καθώς και το φάσμα της απόλυσης που αντιμετωπίζουν εκατοντάδες ακόμα συνάδελφοι με τον επιχειρούμενο επανακαθορισμό των κριτηρίων της μετατροπής των συμβάσεών τους σε αορίστου χρόνου,

- την εκποίηση της ακίνητης υπηρεσίας του Υπουργείου, αρχής γενομένης με την πώληση και επανα-ενοικίαση («sale and lease back») του κτηρίου της Κεντρικής Υπηρεσίας και τη μεταβίβαση στο ΤΑΙΠΕΔ των ακινήτων της Πλάκας.

Ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων καλεί όλους, πολιτικούς όλου του φάσματος και δημοσιογράφους, να αφήσουν την αρχαιολογική έρευνα να διεξαχθεί σύμφωνα με την επιστημονική δεοντολογία, και στη συνέχεια το σημαντικό αυτό μνημείο να συντηρηθεί και να αναδειχθεί, αξιοποιώντας την πολύτιμη εμπειρία και τεχνογνωσία των Υπηρεσιών του ΥΠΠΟΑ.

Καλεί επίσης την πολιτική ηγεσία να αυξήσει άμεσα τον προϋπολογισμό του Υπουργείου και να προβεί στις αναγκαίες προσλήψεις προσωπικού, προκειμένου να απολαύσουν τα μνημεία και οι αρχαιολογικοί χώροι σε ολόκληρη την Επικράτεια την αντιμετώπιση που - σωστά - έχει το ταφικό μνημείο της Αμφίπολης».