Από το νευρικό κούνημα των ποδιών μέχρι το ανέβασμα της σκάλας, οι μικρές κινήσεις της καθημερινότητας μπορούν να ενισχύσουν την υγεία και να μειώσουν τους καρδιαγγειακούς κινδύνους
Είναι εύκολο να περάσει κανείς ολόκληρη την ημέρα καθισμένος: πρώτα στο γραφείο, μετά στο αυτοκίνητο και τέλος στον καναπέ. Πριν το καταλάβετε, έχει βραδιάσει και συνειδητοποιείτε ότι δεν έχετε ασκηθεί καθόλου όλη την ημέρα.
Πολλές μελέτες έχουν δείξει ότι ο καθιστικός τρόπος ζωής μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο εμφάνισης σοβαρών προβλημάτων υγείας. Επομένως, οτιδήποτε κάνουμε για να μειώσουμε τον χρόνο που περνάμε καθιστοί ωφελεί τη συνολική μας υγεία. Ωστόσο, το να βρούμε τον απαραίτητο χρόνο άσκησης μπορεί να αποδειχτεί ιδιαίτερα δύσκολο.
Εδώ έρχεται η «συμπτωματική» άσκηση (incidental exercise). Πρόκειται για καθημερινές ασκήσεις που πραγματοποιούμε εκτός μιας «κανονικής» προπόνησης. Είναι επίσης γνωστή ως «θερμογένεση δραστηριότητας μη σχετιζόμενης με την άσκηση» (Non-Exercise Activity Thermogenesis – NEAT). Ο όρος αυτός αναφέρεται σε κάθε μορφή ενέργειας που καταναλώνουμε για κίνηση –εξαιρουμένου του ύπνου, της διατροφής και της σκόπιμης άσκησης– εξηγεί ο Anantha Narayanan, ερευνητής στο Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο του Όκλαντ, στη Νέα Ζηλανδία.
«Η συμπτωματική άσκηση μπορεί να είναι κάτι τόσο απλό όσο το να κουνάτε ρυθμικά το πόδι σας ενώ κάθεστε ή να πλένετε τα πιάτα. Μικρότερες κινήσεις, όπως η αλλαγή στάσης σώματος, οι κυκλικές κινήσεις των ώμων ή η κάμψη των πελμάτων, μετράνε επίσης», λέει ο Narayanan.
Η «συμπτωματική» σωματική δραστηριότητα αναδεικνύεται σε ένα εκπληκτικά ισχυρό εργαλείο για την προστασία της υγείας μας, καθώς μας βοηθά να καίμε περισσότερες θερμίδες, να μειώνουμε τον κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων, ακόμη και να περιορίζουμε τον κίνδυνο θανάτου.
Μόλις συνειδητοποιήσουμε την ύπαρξη αυτής της «συμπτωματικής δραστηριότητας», μπορούμε να την εντάξουμε περισσότερο στην καθημερινότητά μας, κάνοντας μερικές απλές αλλαγές στον τρόπο ζωής μας:
Πάρτε, για παράδειγμα, το νευρικό κούνημα των ποδιών (fidgeting). Καθώς μεγαλώνουμε, μας ενθαρρύνουν να μην κάνουμε τέτοιες κινήσεις, καθώς συχνά εκλαμβάνονται ως ένδειξη βαριεστημάρας ή έλλειψης προσοχής. Ωστόσο, υπάρχουν πολλοί λόγοι για να αγνοήσετε αυτή τη συμβουλή.
«Όταν καθόμαστε για μεγάλα χρονικά διαστήματα, οι μύες στα πόδια μας παραμένουν σχετικά αδρανείς. Αυτό περιορίζει τις τακτικές μυϊκές συσπάσεις που βοηθούν στην απομάκρυνση της γλυκόζης από την κυκλοφορία του αίματος και υποστηρίζουν την υγιή κυκλοφορία του αίματος», εξηγεί ο Narayanan.
Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη, οι νευρικές κινήσεις αυξάνουν τη μυϊκή δραστηριότητα, βοηθώντας μας έτσι να καίμε περισσότερες θερμίδες σε σύγκριση με το να καθόμαστε εντελώς ακίνητοι.
«Ορισμένες παλαιότερες έρευνες υποδεικνύουν ότι η ανήσυχη κίνηση των ποδιών μπορεί να συμβάλει στη διατήρηση της λειτουργίας των αιμοφόρων αγγείων και στη βελτίωση του ελέγχου του σακχάρου στο αίμα», αναφέρει ο Narayanan.
Αντίστοιχα, μια άλλη μελέτη διαπίστωσε ότι το συστηματικό κούνημα των ποδιών οδηγεί σε καύση περίπου 16% περισσότερης ενέργειας σε σχέση με το να κάθεται κανείς ακίνητος.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι υψηλότερα επίπεδα περιστασιακής σωματικής δραστηριότητας θα μπορούσαν να αντισταθμίσουν τους κινδύνους που συνδέονται με την καθιστική στάση για περισσότερες από 11 ώρες την ημέρα.
Κινηθείτε συχνά
Δεν χρειάζεται να αφιερώνουμε ώρες «στο πόδι» για να αποκομίσουμε οφέλη για την υγεία μας. Σύμφωνα με μια εκτενή μελέτη του 2024, αρκούν μόλις τέσσερα λεπτά την ημέρα —κατανεμημένα σε σύντομες εκρήξεις δραστηριότητας διάρκειας μικρότερης του ενός λεπτού— για να αντισταθμιστεί ο αυξημένος κίνδυνος καρδιαγγειακών παθήσεων που συνδέεται με την καθιστική ζωή.
Στο πλαίσιο της μελέτης, οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από περισσότερους από 22.000 συμμετέχοντες στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι οποίοι φορούσαν συσκευές καταγραφής που παρακολουθούσαν το επίπεδο κίνησής τους καθ' όλη τη διάρκεια της ημέρας. Το δείγμα περιορίστηκε σε άτομα που δεν συμμετείχαν τακτικά σε συστηματική σωματική άσκηση.
Ο Nicholas Koemel, ανώτερος ερευνητής στο Πανεπιστήμιο Monash της Αυστραλίας, ο οποίος ηγήθηκε της έρευνας, αναφέρει ότι στις δραστηριότητες αυτές μπορούν να περιληφθούν το ανέβασμα σκαλοπατιών, η μεταφορά βαριών τσαντών με ψώνια, το παιχνίδι με παιδιά, το περπάτημα με ταχύτερο από τον συνηθισμένο ή τη στάθμευση του οχήματος σε μεγαλύτερη απόσταση από τα καταστήματα. Όταν βρίσκεστε στο κατάστημα, προτιμήστε ένα καλάθι χειρός αντί για καρότσι.
Όσο περισσότερη συμπτωματική άσκηση εντάσσετε στην καθημερινότητά σας, τόσο πιο συνειδητή μπορεί να γίνει με την πάροδο του χρόνου. Αυτό μπορεί να λειτουργήσει ως κίνητρο, επισημαίνει ο Koemel. «Όταν κάτι ενσωματώνεται στην καθημερινότητά σας, έστω και περιστασιακά, τότε γίνεται και μέρος του τρόπου ζωής σας».
Δύο γιατροί του Λαϊκού, η Σμαράγδη Μαρινάκη και ο Γιώργος Κατσάνος, περιγράφουν στην ATHENS VOICE τον αγώνα δρόμου για τέσσερις μεταμοσχεύσεις νεφρού μέσα σε μία ημέρα
20°
