Πανεπιστήμια χωρίς ασφάλεια: η βία στα ΑΕΙ, η κατάργηση της Πανεπιστημιακής Αστυνομίας και το πολιτικό κόστος πίσω από την κρατική αδράνεια.
Μα καλά χρειάζονται τα πανεπιστήμιά μας οχύρωση; Και βέβαια χρειάζονται αν κρίνουμε από τα πρόσφατα γεγονότα που διαδραματίστηκαν στην πανεπιστημιούπολη του Ζωγράφου. Όπου 50 περίπου άτομα με ρόπαλα, τσεκούρια και μολότοφ επιτέθηκαν σε φοιτητές του Μαθηματικού τμήματος του ΕΚΠΑ την ώρα που έκαναν συνέλευση σε αμφιθέατρο της σχολής. Αποτέλεσμα, 3 τραυματίες που μεταφέρθηκαν με ασθενοφόρο του ΕΚΑΒ στο νοσοκομείο. Μια καλά σχεδιασμένη καταδρομική επίθεση που διήρκεσε 10 λεπτά και είχε στόχο φοιτητές μιας συγκεκριμένης παράταξης της εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς (ΑΡΑΣ). Επιδρομείς ως συνήθως οι γνωστοί - άγνωστοι του αναρχικού χώρου. Υπάρχει βεβαίως και προϊστορία αφού υπήρξαν και παλιότερα ανάλογες επιθέσεις στο ΕΜΠ και στο ΑΠΘ. Συλλήψεις; Καμία. Η αστυνομία ως συνήθως έφτασε κατόπιν εορτής και απλώς κατέγραψε τα γεγονότα.
Που συμβαίνουν όλα αυτά; Μα μόνο στην Ελλάδα. Τη μοναδική χώρα του κόσμου όπου πολυάνθρωποι και ευαίσθητοι χώροι, όπως τα campus των πανεπιστημίων, με σοβαρή προϊστορία βίαιων και αιματηρών γεγονότων παραμένουν χωρίς την παραμικρή προστασία. Χώροι οι οποίοι θα έπρεπε να αστυνομεύονται στοιχειωδώς λόγω και της ιστορίας τους. Και όχι μόνο για να προφυλάξουν τους φοιτητές τους από τις αψιμαχίες μεταξύ πολιτικών παρατάξεων. Αλλά και την πανεπιστημιακή περιουσία. Αν εισέλθουν κλέφτες και πάρουν όχι μόνο πορτοφόλια αλλά και πανάκριβα μηχανήματα ποιος θα τους συλλάβει; Τα ελληνικά όμως πανεπιστήμια είναι χώροι υπεράνω του νόμου. Είναι μια κακώς εννοούμενη «Ελεύθερη Ελλάδα» όπου η ανομία και η αυθαιρεσία είναι ο νόμος.
Το γεγονός αυτό ήταν μια έμμεση απάντηση στον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη ο οποίος στην πρόσφατη συνέντευξη του στη ΔΕΘ παραδέχθηκε ότι ένα σοβαρό λάθος της κυβέρνησής του ήταν η θεσμοθέτηση της Πανεπιστημιακής Αστυνομίας. Και γι’ αυτό το διόρθωσε καταργώντας την πριν καν εγκατασταθεί, όπως καυχήθηκε. Έλα όμως που το λάθος δεν ήταν η θεσμοθέτηση αλλά η κατάργηση. Εκ του αποτελέσματος πάντοτε. Αλλά δεν είναι μόνο αυτό. Σύμφωνα με το νόμο 5224/2025 τα ΑΕΙ κατάρτησαν και επικαιροποίησαν τα σχέδια ασφάλειας τους μέχρι το τέλος του 2025 για να αξιολογηθούν από το Κέντρο Μελετών Ασφαλείας του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη. 16 μήνες μετά την ψήφιση του νόμου αναμένεται η προκήρυξη του διαγωνισμού για την αγορά και εγκατάσταση συστημάτων ασφαλείας. Τα περιβόητα τουρνικέ στις εισόδους και οι κάμερες. Και η διαδικασία αναμένεται ιδιαιτέρως χρονοβόρα. Πότε θα γίνουν όλα αυτά; Ποτέ!
Η ουσία είναι ότι μέχρι τις εκλογές δεν θα έχει γίνει τίποτα για την ασφάλεια των πανεπιστημίων. Παρεμπιπτόντως να αναφέρω ότι κάμερες υπήρχαν, απλώς τις κατέστρεψαν. Σε αχανή campus που δεν αστυνομεύονται και μένουν αφύλακτα ακόμα και τη νύκτα, το μόνο εύκολο είναι να καταστρέψεις μια κάμερα. Ή και να κάψεις το αυτοκίνητο ενός καθηγητή με τις επιστημονικές έρευνες του οποίου σχετικά με το «ξυλόλιο των Τεμπών» διαφωνείς. Μετά μπορείς να κάνεις ότι επιθυμείς σε ένα τελείως ανυπεράσπιστο πλην όμως ευαίσθητο και πολυδάπανο χώρο. Ατιμωρητί φυσικά. Λεφτά υπάρχουν άφθονα για να προφυλάξουν το πολιτικό κόστος της κυβερνώσας παράταξης. Όλο το κόλπο είναι να μη δημιουργηθεί αναστάτωση στους χώρους των ΑΕΙ και ειδικά παραμονές εκλογών. Διότι θα υπάρξουν αντιδράσεις από τις αριστερές παρατάξεις που θεωρούν χαφιεδισμό την ύπαρξη καμερών και «χούντα» κάθε μέτρο ασφάλειας της ζωής και της περιουσίας φοιτητών, εκπαιδευτικού και διοικητικού προσωπικού.
Αλλά και για μικρότερες παραβάσεις τις οποίες μπορούν να βεβαιώσουν οι κλητήρες και οι υπηρεσίες security που υπάρχουν, ποια πανεπιστημιακή αρχή θα τολμήσει να επιβάλει κυρώσεις; Αφού τελείως φυσιολογικά φοβούνται για την ασφάλεια και τη ζωή τους. Διότι τα γραφεία τους και τα αυτοκίνητα τους είναι τελείως ανυπεράσπιστα. Και η τύχη του πρύτανη της ΑΣΟΕΕ, Δημήτρη Μπουραντώνη θα τους στοιχειώνει όλους και για πάντα. Ή μήπως υπέστη κάποια σοβαρή συνέπεια κανείς από αυτούς που βανδάλισαν τόσο τον ίδιο και το γραφείο του; Σε δημόσια θέα μάλιστα.
Και τι θα έκαναν οι κάμερες, πριν τις σπάσουν; Θα κατέγραφαν το όποιο βίαιο γεγονός όπως αυτό στο Μαθηματικό του ΕΚΠΑ και αμέσως θα κινητοποιούνταν η Πανεπιστημιακή Αστυνομία. Δηλαδή αυτή που ήταν λάθος και καταργήθηκε. Αλλά και οι άπλοι αστυνομικοί, όσο εκπαιδευμένοι και αν είναι, Μπρους Λι δεν είναι. Οπότε πως θα σταματούσαν τους επιδρομείς που δούλευαν τουλάχιστον με τσεκούρι, στειλιάρι και βόμβες μολότοφ; Απλώς θα έτρωγαν το ξύλο της αρκούδας μέχρι να επέμβουν οι αστυνομικές μονάδες που θα ήταν ακροβολισμένες εκτός του campus ακριβώς για να προστατεύουν τους άοπλους και δύσμοιρους συναδέλφους των. Φαντάζει αστείο αλλά δεν είναι. Αυτό ήταν το σχέδιο.
Και δεν είναι αστείο διότι αυτός είναι ο λόγος που δεν εγκαταστάθηκαν άοπλοι αστυνομικοί εντός των ΑΕΙ. Υπήρξαν αντιδράσεις από την Αστυνομία, αφού θα έπρεπε επί μονίμου βάσεως να υπάρχουν κανονικοί αστυνομικοί απέξω ώστε να συνδράμουν τους άοπλους «αστυνομικούς» που θα ήταν μέσα. Ωστόσο η παρουσία τους και μόνο θα απέτρεπε τα απλά, καθημερινά φαινόμενα βίας που συμβαίνουν στα «ελεύθερα» ελληνικά πανεπιστήμια. Σε ζόρικες καταστάσεις θα αναλάμβανε το «ιππικό».
Η πολιτική διάσταση του θέματος αφορά καθαρά την κυβέρνηση. Και ιδιαίτερα τις φοβίες της. Πιο βαθιά, την ψυχή της καρδερίνας. Η οποία επέλεξε και μάλιστα στρατηγικά στη δεύτερη τετραετία της να μην κάνει καμιά σοβαρή επέμβαση στο χώρο όχι μόνο της ανώτατης, αλλά της εκπαίδευσης γενικώς. Ούτε ο νόμος 4009/2011, ο περίφημος νόμος Διαμαντοπούλου, για τη δομή και λειτουργία των ΑΕΙ, επανήλθε παρά τις παλαιότερες εξαγγελίες της κυβερνώσας παράταξης. Ούτε αναιρέθηκε με κάποιο τρόπο η μετατροπή των ΑΤΕΙ σε ΑΕΙ που σήμανε την καταστροφή της τεχνολογικής εκπαίδευσης. Ούτε η αξιολόγηση σχολικών μονάδων και εκπαιδευτικών απέκτησε ποτέ σοβαρό και ουσιαστικό χαρακτήρα. Ούτε φυσικά προχώρησε η υπόθεση του Εθνικού Απολυτηρίου που αποτελούσε προγραμματική δέσμευση της τρέχουσας κυβέρνησης. Για να μην σχολιάσουμε ότι τα απολυτήρια είναι όλα Λίαν Καλώς και Άριστα και οι μετεξεταστέοι «καταργήθηκαν».
Το μόνο που ευτυχώς έγινε ήταν η έκδοση των νέων σχολικών βιβλίων για την εφαρμογή των νέων προγραμμάτων σπουδών στη σχολική εκπαίδευση. Και μάλιστα όχι όλων, αφού προς το παρόν λείπουν αυτά της Β´ και Γ´ Λυκείου. Τα οποία νέα προγράμματα θα εφαρμόσει η επόμενη κυβέρνηση αφού τα βιβλία θα φτάσουν στα σχολεία το Σεπτέμβριο του 2027 και αν… Με άγνωστη κυβέρνηση και άγνωστο υπουργό Παιδείας. Με δυο λόγια, η κυβέρνηση της ΝΔ απέφυγε οποιαδήποτε μεταρρύθμιση στην Εκπαίδευση, οπότε είναι τελείως λογικό που απέφυγε να προστατεύσει τα ΑΕΙ από τους παντός είδους βάνδαλους.
Και η αιτία είναι φυσικά το πολιτικό κόστος. Δεν ήθελε να προκαλέσει αντιδράσεις τόσο των άμεσα ενδιαφερομένων, μαθητών, φοιτητών και γονέων όσο και των κομμάτων της αντιπολίτευσης. Και αφού οι όποιες αλλαγές δεν έγιναν τους πρώτους 6 μήνες της κάθε θητείας δεν πρόκειται να γίνουν ποτέ. Διότι ειδικά στην εκπαίδευση η παραμικρή αλλαγή φέρνει δυσανάλογες αντιδράσεις. Πόσο μάλλον κάποια μέτρα που θα αφορούσαν την ασφάλεια των ΑΕΙ. Και η περίπτωσης της «στραβής», στοίχειωνε τη βάρδια κάθε υπουργού.
Διότι για όλη την αριστερή αντιπολίτευση κάθε απόπειρα επιτήρησης, ελέγχου και αποτροπής της παραβατικότητας είναι αιτία πολέμου. Είναι «χούντα και φασισμός». Διότι το δόγμα είναι σαφές. Προοδευτικό, άρα κόκκινο πανεπιστήμιο είναι μόνο το πανεπιστήμιο που καίγεται. Και για να μην φτάσουμε σε γεγονότα τα οποία η κυβέρνηση δεν θα μπορούσε να διαχειριστεί πολιτικά και όχι αστυνομικά, δεν ξεκινήσαμε να πάμε πουθενά. Είναι και αυτός ένας «δρόμος». «Οι δρόμοι του πουθενά» που τραγούδησε κάποτε ο πραγματικά μεγάλος, Γιώργος Μαργαρίτης.
12°
