Θα σταματήσουμε ν’ ακούμε Παύλο Τσίμα;

Η επίδειξη χυδαιότητας από τον -επιλεγέντα από την παραγωγή του «παιχνιδιού»- παίκτη του Big Brother δεν έπεσε βέβαια ως κεραυνός εν αιθρία στον κόσμο της τηλεοπτικής πραγματικότητας. Η έκρηξη όμως της δικαιολογημένης οργής που ξέσπασε, ήρθε μάλλον μεταχρονολογημένα. Ο ακραίος λαϊκισμός κάθε χρώματος έχει εκπαιδεύσει συστηματικά την κοινωνία μας στην αποδοχή τέτοιων «προϊόντων». Ο μεγαλύτερος κίνδυνος που υπάρχει τώρα είναι η οργή αυτή να εκτονωθεί χωρίς ωστόσο, να προκύψει κάποια ουσιαστική αλλαγή στη διαμόρφωση του τηλεοπτικού τοπίου.

Το πρόγραμμα του κάθε καναλιού δεν είναι το πρόβλημα της χώρας. Αυτό δεν είναι παρά το αποτέλεσμα του πραγματικού προβλήματος που αρνούμαστε επί δεκαετίες να αποδεχθούμε και να αντιμετωπίσουμε, κυρίως λόγω των ιδεοληψιών περί «ανάδελφου λαού» ή «ρετσινιάς της αριστείας» που ικανοποιούν δυστυχώς τα «εθνικά» ή τα «ταξικά» κριτήρια της πλειοψηφίας. Διαχρονικά η χαμηλή ποιότητα της παρεχόμενης παιδείας αποτελεί πραγματικότητα. Η έλλειψη πολύπλευρης μόρφωσης γίνεται ολοένα και πιο αισθητή και διαπερνά ευρύτερα κοινωνικά στρώματα.

Η απάντηση στο έλλειμμα της παιδείας δεν είναι δουλειά της τηλεόρασης. Τα κανάλια ακολουθώντας πολλές φορές τις απαιτήσεις της αγοράς θέτουν ως στόχο την προσέλκυση κοινού ώστε εκείνο να προσελκύσει, με τη σειρά του, όσο γίνεται περισσότερους χορηγούς. Ανάλογα, διαμορφώνουν τα ενημερωτικά και ψυχαγωγικά προϊόντα - και υποπροϊόντα - τους ώστε να ανταποκρίνονται στον μέσο όρο του μορφωτικού επιπέδου των τηλεθεατών. Η αναγκαία, άμεση και αυστηρή σε πολλές περιπτώσεις παρέμβαση του ΕΣΡ, όπως ορίζει ο ρόλος του, δεν μπορεί να υποκαταστήσει την εκπαιδευτική αποστολή της πολιτείας.

Πολλές οργισμένες ιδέες έπεσαν στο τραπέζι της δημόσιας συζήτησης αυτές τις μέρες που αποτελούσαν, κυρίως, διέξοδο για τον θυμό μας. Οι τιμωρητικές επιλογές βρίσκονται όλες μπροστά μας. Να πετάξουμε τα χαζοκούτια για να ησυχάσουμε. Να τα πούμε - κι εμείς - «βοθροκάναλα» και να τελειώνουμε μαζί τους. Να βγάλουμε από το τηλεκοντρόλ τα κανάλια των «μεγάλων αδελφών». Να σαμποτάρουμε τους χορηγούς των προγραμμάτων αυτών για να τους πλήξουμε οικονομικά.

Τέτοιες προτάσεις, μαζί με άλλες, ακόμα πιο «επαναστατικές», μπορεί να δείχνουν ότι λειτουργούν εκτονωτικά αλλά παράλληλα γεννούν μερικά σοβαρά ερωτήματα. Θα προχωρήσουμε στην απόλυτη ισοπέδωση των τηλεοπτικών προϊόντων; Θα εξομοιώσουμε τις αξιόλογες παραγωγές με τα «σκουπίδια» της υποκουλτούρας; Θα σταματήσουμε ν’ ακούμε τον Παύλο Τσίμα και όσους εξαιρετικούς δημοσιογράφους συνδυάζουν καθημερινά την προσωπική τους αξιοπρέπεια με την εγκυρότητα της ενημέρωσης;

Ας μην διαλέξουμε, ακόμα μια φορά, την εύκολη λύση. Τα άσπρο-μαύρο το πληρώσαμε πολύ ακριβά στην πορεία μας. Ας κρατήσουμε στα χέρια μας το δικαίωμα της επιλογής. Το δικαίωμα να στηρίξουμε ενεργητικά, όχι τα κανάλια αλλά τις εκπομπές που πιστεύουμε ότι προάγουν την ενημέρωση και τον πολιτισμό. Ας επιλέξουμε τα προϊόντα που νιώθουμε ότι μειώνουν, έστω και λίγο, το μεγάλο έλλειμμα παιδείας που έχει η κοινωνία μας.