Αυτά που πρέπει να ξέρουμε σήμερα: Διεθνή, τεχνολογία, Τεχνητή Νοημοσύνη, πολιτισμός, και ό,τι άλλο αξίζει να μπει στο ραντάρ μας
Η εβδομάδα κλείνει κληροδοτώντας μας —όχι για πρώτη φορά— ένα πρόβλημα που στη βάση του είναι μεν ενεργειακό, μα που στην ουσία συνιστά τη συγκολλητική ουσία των πάντων, καθώς το ντίζελ είναι ένα πανίσχυρο γεωπολιτικό όπλο. Την ίδια στιγμή, η Ρωσία σφυροκοπά την Ουκρανία με ακόμη ταχύτερα μη επανδρωμένα αεροσκάφη σημαδεύοντας αποκλειστικά και μόνο έμψυχους και άψυχους πολιτικούς στόχους. Ακόμη, η έκρηξη των data centers τής ΑΙ αλλάζει το αμερικανικό (και όχι μόνο) τοπίο, ενώ μια ελληνική λίμνη χάνεται από τον χάρτη λες και δεν υπήρξε ποτέ. Και, ενόψει Νοεμβρίου, αξίζει να κοιτάξουμε μια στάλα πιο μπροστά: τι θα άλλαζε πραγματικά εάν οι Δημοκρατικοί κέρδιζαν το Κογκρέσο; Απάντηση: ΠΟΛΛΑ!
Πράγματα που συμβαίνουν σήμερα, που θα συνεχίσουν να μας απασχολούν αύριο, και που θα έχουν οπωσδήποτε μεγάλες επιπτώσεις στο άμεσο μέλλον μας. Είμαστε εδώ για να τα παρακολουθούμε — και όχι μόνο.
[ ¤ ] HARD NEWS: ΤΑ 5 ΜΕΓΑΛΑ SOS
1. Ντίζελ: Το καινούργιο γεωπολιτικό πρόβλημα
Η αγορά καυσίμων έχει πλέον μετατραπεί πλήρως σε μικρογραφία της σημερινής γεωπολιτικής. Η Ρωσία παρέτεινε έως τα τέλη Οκτωβρίου την απαγόρευση εξαγωγών ντίζελ, καθώς τα καλά στοχευμένα —και σε εξαιρετικά μεγάλο βάθος— ουκρανικά πλήγματα έχουν περιορίσει δραστικά την παραγωγή των διυλιστηρίων της. Από την άλλη, η Κίνα ανέστειλε τις εξαγωγές πετρελαϊκών προϊόντων προς τις περισσότερες αγορές. Τέλος, χθες Πέμπτη έγινε γνωστό ότι η κυβέρνηση Τραμπ ζήτησε από τη Γαλλία και τη Γερμανία να χρησιμοποιήσουν τα στρατηγικά αποθέματα ντίζελ που έχουν — το Reuters μάλιστα αναφέρει ότι τέθηκε ακόμη και ενδεχόμενο περιορισμού (!) των αμερικανικών εξαγωγών σε περίπτωση που οι δύο μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες αρνηθούν. Η ήπειρός μας είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένη στο πρόβλημα, καθώς το μισό εισαγόμενο ντίζελ της προέρχεται από τις ΗΠΑ. Αν σε όλα τα παραπάνω προστεθούν και οι επιθέσεις σε τρία δεξαμενόπλοια στα Στενά του Ορμούζ αυτή την εβδομάδα, εύκολα καταλαβαίνει κανείς πόσο γρήγορα μία, έστω μικρή, έλλειψη καυσίμων μπορεί να περάσει άμεσα στις μεταφορές, ακολούθως στις τιμές όλων των προϊόντων, και τελικά στον πληθωρισμό. Με δυο λέξεις: στην τσέπη μας.
Τέλος, χθες Πέμπτη έγινε γνωστό ότι η κυβέρνηση Τραμπ ζήτησε από τη Γαλλία και τη Γερμανία να χρησιμοποιήσουν τα στρατηγικά αποθέματα ντίζελ που έχουν — το Reuters μάλιστα αναφέρει ότι τέθηκε ακόμη και ενδεχόμενο περιορισμού (!) των αμερικανικών εξαγωγών σε περίπτωση που οι δύο μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες αρνηθούν
2. Ουκρανία: Πολεμώντας μόνη, στον ουρανό
Η Ρωσία χρησιμοποιεί πλέον νέα μη επανδρωμένα αεροσκάφη με κινητήρες τζετ, πολύ ταχύτερα από τα γνωστά Shahed, αλλά και με την επιπρόσθετη δυνατότητα να πετούν ακόμη ψηλότερα από εκείνα για να μην εντοπίζονται εύκολα και να μην πλήττονται από τις ουκρανικές ομάδες αεράμυνας… Σε λιγότερο από δύο ημέρες, η Ρωσία έχει πλήξει με κατευθυνόμενους πυραύλους, guided bombs και drones πάνω από είκοσι πολυκατοικίες και σπίτια, την πολυκλινική Dobrobut, την Εθνική Ακαδημία Επιστημών της Ουκρανίας, δύο νηπιαγωγεία και τρία δημοτικά σχολεία την ώρα του μαθήματος, δεκαπέντε αποθήκες, δέκα εγκαταστάσεις επικοινωνιών, ένα συνεργείο αυτοκινήτων, μία διπλωματική κατοικία, ένα αθλητικό γυμνάσιο, ένα ορφανοτροφείο, ένα πρατήριο καυσίμων, μία καφετέρια, μία αγορά τροφίμων, ένα εργοστάσιο παγωτού, μία φαρμακευτική εταιρεία, ένα επιχειρηματικό κέντρο, και ένα καταφύγιο αδέσποτων ζώων, σκοτώνοντας δεκάδες σκύλους και γάτες και καταστρέφοντας τόνους ζωοτροφών. Ουκρανικές εταιρείες, εν μέσω του πολέμου, αναπτύσσουν ήδη ταχύτερα αναχαιτιστικά drones, ορισμένα με δικούς τους κινητήρες τζετ και συστήματα καθοδήγησης με AI. Έχουμε να κάνουμε, κυριολεκτικά, με έναν θανάσιμο αγώνα ταχύτητας εδώ: κάθε αποτελεσματικό νέο όπλο δημιουργεί σχεδόν αμέσως την ανάγκη για ένα καινούργιο αντίμετρο. Η Ουκρανία δεν είναι ολομόναχη στον αγώνα της, αλλά είναι ταυτόχρονα και απελπιστικά μόνη. Και τα δύο αυτά μαζί.
Σε λιγότερο από δύο ημέρες, η Ρωσία έχει πλήξει με κατευθυνόμενους πυραύλους, guided bombs και drones πάνω από είκοσι πολυκατοικίες και σπίτια, την πολυκλινική Dobrobut, την Εθνική Ακαδημία Επιστημών της Ουκρανίας, δύο νηπιαγωγεία και τρία δημοτικά σχολεία την ώρα του μαθήματος, δεκαπέντε αποθήκες, δέκα εγκαταστάσεις επικοινωνιών, ένα συνεργείο αυτοκινήτων, μία διπλωματική κατοικία, ένα αθλητικό γυμνάσιο, ένα ορφανοτροφείο, ένα πρατήριο καυσίμων, μία καφετέρια, μία αγορά τροφίμων, ένα εργοστάσιο παγωτού, μία φαρμακευτική εταιρεία, ένα επιχειρηματικό κέντρο, και ένα καταφύγιο αδέσποτων ζώων, σκοτώνοντας δεκάδες σκύλους και γάτες και καταστρέφοντας τόνους ζωοτροφών
3. ΑΙ: Αλλάζοντας τον χάρτη της Αμερικής
Η πιο καθαρή εικόνα της έκρηξης της AI δεν βρίσκεται σε κάποιο «cloud», αλλά στο έδαφος. Κυριολεκτικά. Δορυφορικές εικόνες που ανέλυσε η Washington Post δείχνουν χωράφια, δάση και ανοιχτές εκτάσεις να μετατρέπονται εν μιά νυκτί σε τεράστια συγκροτήματα data centers. Στις ΗΠΑ λειτουργούν σχεδόν 100 τέτοια υπερμεγέθη κέντρα, την ίδια στιγμή που κατασκευάζονται άλλα 120 και σχεδιάζονται ακόμη 460. Ένα data center απαιτεί τουλάχιστον 100 μεγαβάτ ηλεκτρικής ισχύος — όση δηλαδή χρειάζονται 80.000 σπίτια. Το λεγόμενο Hyperion της Meta στη Λουιζιάνα είναι ήδη μεγαλύτερο σε έκταση από το… Central Park, αλλά μέχρι το 2030 θα είναι μόλις το πέμπτο (!) μεγαλύτερο, μόνο στις ΗΠΑ. Η κούρσα της AI αποκτά μια πολύ συγκεκριμένη φυσική, χειροπιαστή υπόσταση: έχουμε πλέον να κάνουμε με τη γη, με το ηλεκτρικό δίκτυο, με το νερό, με νέους σταθμούς παραγωγής, και κατά πάσα βεβαιότητα με υψηλότερους λογαριασμούς για τις κοινότητες που φιλοξενούν τέτοιες υποδομές… Βέβαια, ήδη κερδίζουμε από την AI, άπαντες: π.χ., σχεδιάζουμε τον εαυτό μας με Lego, ή φτιάχνουμε την εικόνα αυτού εδώ του σημειώματος. Ψέματα;
Ένα data center απαιτεί τουλάχιστον 100 μεγαβάτ ηλεκτρικής ισχύος — όση δηλαδή χρειάζονται 80.000 σπίτια. Το λεγόμενο Hyperion της Meta στη Λουιζιάνα είναι ήδη μεγαλύτερο σε έκταση από το… Central Park, αλλά μέχρι το 2030 θα είναι μόλις το πέμπτο (!) μεγαλύτερο, μόνο στις ΗΠΑ
4. Midterms: Τι θα συμβεί αν κερδίσουν οι Δημοκρατικοί τον Νοέμβριο;
Οι αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές απέχουν ακόμη ένα μήνα, αλλά η πολύ καλή ανάλυση του Damian Paletta που δημοσιεύτηκε στη Wall Street Journal μάς εξηγεί τι θα γίνει ήδη από την επόμενη ημέρα έτσι και οι Δημοκρατικοί ανακτήσουν, με το καλό, τον έλεγχο του Κογκρέσου ή έστω ενός από τα δύο σώματα, τη Βουλή των Αντιπροσώπων ή τη Γερουσία. Με δυο λόγια: η δεύτερη διετία της προεδρίας Τραμπ θα ερχόταν τα πάνω κάτω. Οι Δημοκρατικοί έχουν ήδη προαναγγείλει ότι, μόλις αποκτήσουν τον έλεγχο της Βουλής ή της Γερουσίας, θα χρησιμοποιήσουν τις επιτροπές και την εξουσία κλήτευσης μαρτύρων και εγγράφων για να ερευνήσουν τις επιχειρηματικές σχέσεις της οικογένειας Τραμπ, κυβερνητικά συμβόλαια, εταιρείες που έχουν οικονομικές σχέσεις με την κυβέρνηση, και πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων. Ορισμένες επιχειρήσεις προετοιμάζονται ήδη για έναν τέτοιο έλεγχο, και πολύ καλά κάνουν: πολλοί άνθρωποι θα βρεθούν εκτεθειμένοι — έχουμε να δούμε και να μάθουμε πολλά για τις δουλειές που έγιναν όλον αυτό τον καιρό… Τέλος, μια Δημοκρατική Βουλή θα μπορούσε να μπλοκάρει μέγα μέρος της εσωτερικής νομοθετικής ατζέντας του Τραμπ, μεταφέροντας το κέντρο βάρους της Προεδρίας ακόμη περισσότερο στα εκτελεστικά διατάγματα και στις εξουσίες του Λευκού Οίκου. Θυμίζουμε πως, όποτε ο Πρόεδρος δεν μπορεί να περάσει νόμους από το Κογκρέσο επειδή η Βουλή ελέγχεται από την αντιπολίτευση, παρακάμπτει τη νομοθετική διαδικασία και κυβερνά χρησιμοποιώντας τις προσωπικές του συνταγματικές εξουσίες — αντί για ψηφισμένους νόμους, βασίζεται σε προεδρικά διατάγματα και διοικητικές αποφάσεις, που δεν απαιτούν την έγκριση των βουλευτών. Η διακυβέρνηση όμως μέσω προεδρικών διαταγμάτων καθιστά τις πολιτικές της κυβέρνησης πολύ πιο εύθραυστες και πρόσκαιρες, καθώς μπορούν να ακυρωθούν άμεσα από έναν επόμενο Πρόεδρο. Παράλληλα, τις εκθέτει σε συνεχείς δικαστικές προσφυγές που συχνά τις μπλοκάρουν. Το βλέπουμε ήδη αυτό στις ΗΠΑ. Επιπλέον, επειδή ο Πρόεδρος δεν μπορεί να εγκρίνει νέες δαπάνες ή φόρους χωρίς το Κογκρέσο, το εύρος των «μεταρρυθμίσεών» του περιορίζεται δραστικά. Οπότε: σταυρώνουμε τα δάχτυλά μας μέχρι τις 3 Νοεμβρίου.
Οι Δημοκρατικοί έχουν ήδη προαναγγείλει ότι, μόλις αποκτήσουν τον έλεγχο της Βουλής ή της Γερουσίας, θα χρησιμοποιήσουν τις επιτροπές και την εξουσία κλήτευσης μαρτύρων και εγγράφων για να ερευνήσουν τις επιχειρηματικές σχέσεις της οικογένειας Τραμπ, κυβερνητικά συμβόλαια, εταιρείες που έχουν οικονομικές σχέσεις με την κυβέρνηση, και πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων
5. Κορώνεια: Η λίμνη που εξαφανίζεται μπροστά στα μάτια μας
Η λίμνη Κορώνεια έχει περιοριστεί σήμερα σε λιγότερο από το ένα δέκατο της παλιάς της έκτασης, σύμφωνα με στοιχεία του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών που αναδημοσιεύει και το Reuters. Εκεί όπου υπήρχε ένας από τους σημαντικότερους υγροτόπους της Βόρειας Ελλάδας, με χιλιάδες μεταναστευτικά και υδρόβια πουλιά να αναπαύονται στις όχθες της Κορώνειας και να ψαρεύουν στα νερά της, έχουν απομείνει μόνο μερικές μικρές λασπώδεις συγκεντρώσεις νερού και μεγάλες εκτάσεις ξεραμένου πυθμένα. Η παρατεταμένη μείωση των βροχοπτώσεων και η άνοδος της θερμοκρασίας συναντούν εδώ ένα παλιότερο ελληνικό πρόβλημα: την υπεράντληση νερού για άρδευση, κάτι που όλοι μας έχουμε ακούσει και ξανακούσει πολλές φορές στη ζωή μας. Η πολύπαθη λίμνη Κορώνεια συνιστά ένα εξαιρετικά συγκεκριμένο παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο η κλιματική καταστροφή, από τη μία, και η διαχείριση των υδάτινων πόρων, από την άλλη, λειτουργούν από κοινού. Και βρίσκεται ουσιαστικά στην αυλή της Θεσσαλονίκης.
Εκεί όπου υπήρχε ένας από τους σημαντικότερους υγροτόπους της Βόρειας Ελλάδας, με χιλιάδες μεταναστευτικά και υδρόβια πουλιά να αναπαύονται στις όχθες της Κορώνειας και να ψαρεύουν στα νερά της, έχουν απομείνει μόνο μερικές μικρές λασπώδεις συγκεντρώσεις νερού και μεγάλες εκτάσεις ξεραμένου πυθμένα
[ ¤ ] SOFT AND FUTURE SCIENCE
1. Ένας αέριος γίγαντας κάνει τους αστρονόμους να ξύνουν το κεφάλι τους: Το James Webb βρήκε στον HATS-6 b νερό, μεθάνιο, διοξείδιο του άνθρακα αλλά και αμμωνία, ουσία που σπανιότατα ανιχνεύεται σε ατμόσφαιρες εξωπλανητών. Επιπλέον, ο γιγάντιος αυτός εξωπλανήτης αφενός μεν φαίνεται πολύ ψυχρότερος από όσο προέβλεπαν όλα τα μοντέλα μας, αφετέρου δε περιφέρεται γύρω από ένα άστρο που θεωρητικά δυσκολεύεται να κατασκευάσει τέτοιους γίγαντες. Τι συμβαίνει εδώ; Για την ώρα, δεν έχουμε την παραμικρή ιδέα. Απλώς θαυμάζουμε.
2. Μία θεραπεία CRISPR έναν χρόνο μετά: Σε μια μικρή δοκιμή με μόλις 15 ασθενείς, μία εφάπαξ πειραματική θεραπεία γονιδιακής επεξεργασίας στο DNA πέτυχε —στην υψηλότερη δόση της— σταθερή μείωση της LDL χοληστερόλης κατά 52,5%, και αντίστοιχη μείωση των τριγλυκεριδίων κατά 47,8% έπειτα από δώδεκα μήνες. Εκπληκτικό! Η ασφάλεια της θεραπείας θα εκτιμηθεί, προφανώς, με διαρκή και στενή παρακολούθηση από τους επιστήμονες (αν και ήδη τη θέλουμε κι εμείς: προσφερόμαστε). Η θεραπεία CRISPR είναι μια τεχνολογία γονιδιακής επεξεργασίας που επιτρέπει στους επιστήμονες να τροποποιούν το DNA ενός οργανισμού με εξαιρετική ακρίβεια. Λειτουργεί σαν «μοριακό ψαλίδι»: εντοπίζει το συγκεκριμένο σημείο του DNA που προκαλεί μια βλάβη ή ασθένεια, το κόβει, και στη συνέχεια είτε απενεργοποιεί το προβληματικό γονίδιο είτε το αντικαθιστά με το σωστό.
3. Ένας καινούργιος πιγκουίνος — που όμως ήταν πάντα εκεί, και μας περίμενε: Η υπέροχη γενετική —ο κλάδος της βιολογίας που μελετά τα γονίδια, την κληρονομικότητα και τη βιολογική ποικιλομορφία στους ζωντανούς οργανισμούς, ερευνώντας πώς μεταβιβάζονται τα χαρακτηριστικά από τους γονείς στους απογόνους μέσω του DNA, αλλά και πώς οι μικρές αλλαγές στο γενετικό υλικό δημιουργούν διαφορετικά είδη— αποκάλυψε ότι οι πιγκουίνοι gentoo, που θεωρούσαμε ένα και μοναδικό είδος, χωρίζονται στην πραγματικότητα σε τέσσερα διαφορετικά. Ανάμεσά τους βρίσκεται ο μέχρι σήμερα άγνωστος Pygoscelis kerguelensis των απομονωμένων νήσων Κεργκελέν, το πρώτο νέο είδος πιγκουίνου που αναγνωρίζεται εδώ και περισσότερο από έναν αιώνα. Να σημειωθεί ότι αγαπάμε με πάθος τους πιγκουίνους, παλαιούς των ημερών και μειράκια.
4. Η ξηρασία έγινε αρχαιολόγος: Το εξαιρετικά θερμό και ξηρό φετινό ελβετικό καλοκαίρι —θα ακολουθήσουν πολλά τέτοια ακόμη…— άφησε αποτυπώματα στη βλάστηση, καθώς κάποιες επί αιώνες θαμμένες κατασκευές επηρέασαν την υγρασία του εδάφους. Έτσι, ήρθαν στο φως άγνωστα λουτρά, σπίτια, δρόμοι και πιθανώς ένας ναός στην αρχαία πόλη Aventicum. Τα ευρήματα αυτά αναγκάζουν πλέον τους αρχαιολόγους να σχεδιάσουν από την αρχή τμήματα του χάρτη της ρωμαϊκής Ελβετίας. Τι άλλο μένει να βρούμε; Και πώς;
5. Η Ευρώπη θέλει τα διαστημικά της δεδομένα σε ευρωπαϊκό έδαφος: Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος (European Space Agency) ανέθεσε στις ευρωπαϊκές εταιρείες OVHcloud και CGI την κατασκευή της πλατφόρμας Digital EO. Η νέα αυτή κυρίαρχη υποδομή θα αποθηκεύει, θα επεξεργάζεται και θα παρέχει εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης για έναν τεράστιο όγκο δορυφορικών παρατηρήσεων της Γης. Μάλιστα, ο όγκος αυτός αναμένεται να ξεπεράσει τα 500 petabytes έως το 2035 — τα 500 εκατομμύρια gigabytes είναι πολλά gigabytes… Και η απόσταση από τρίτες χώρες που θα μπορούσαν να «βοηθήσουν» εδώ ακόμη μεγαλύτερη.
6. Κβαντική συμπλοκή και στα βαριά μποζόνια: Τα πειράματα ATLAS και CMS του CERN εντόπισαν ισχυρές ενδείξεις ότι ζεύγη μποζονίων Z μπορούν να βρίσκονται σε κβαντική συμπλοκή. Το φαινόμενο αυτό συνδέει ακαριαία την κατάσταση δύο σωματιδίων, ανεξάρτητα από τη μεταξύ τους απόσταση. Η παρατήρησή του στα μποζόνια Z επεκτείνει μία από τις πιο παράδοξες ιδιότητες της κβαντομηχανικής σε πολύ υψηλότερες ενεργειακές κλίμακες. Βέβαια, είναι νωρίς ακόμα να πούμε, «Beam me up, Scotty». Στην κβαντική συμπλοκή (quantum entanglement) δεν μεταφέρεται ύλη, αντικείμενα ή πληροφορία από το ένα σημείο στο άλλο. Αυτό που συμβαίνει είναι ότι δύο σωματίδια μοιράζονται μία κοινή κβαντική κατάσταση. Όταν μετράς την ιδιότητα του ενός (π.χ. το φορτίο ή το σπιν), γνωρίζεις ακαριαία την αντίστοιχη ιδιότητα του άλλου, όσο μακριά κι αν βρίσκονται, χωρίς όμως να ταξιδεύει κάποιο σήμα ανάμεσά τους. Αλλά πού θα πάει…
Εικαστική απεικόνιση της κβαντικής συμπλοκής μεταξύ δύο μποζονίων Z (Εικόνα: Daniel Dominguez/CERN)
7. Ένα μουσείο σε δώδεκα πίνακες: Δώδεκα αριστουργήματα των Βίνσεντ βαν Γκογκ, Πολ Σεζάν και Κλοντ Μονέ βγαίνουν σε δημοπρασία από τον οίκο Sotheby's στη Νέα Υόρκη τον Νοέμβριο. Τα περισσότερα από αυτά τα έργα παρέμεναν αθέατα για το κοινό για πάνω από μισό αιώνα τώρα, καθώς ανήκαν σε ιδιωτική συλλογή. Η συνολική τους αξία εκτιμάται στα 450 εκατομμύρια δολάρια, καθιστώντας τη δημοπρασία μία από τις πιο ακριβές στην ιστορία της τέχνης.
8. Το μεγαλύτερο επιστημονικό εργοτάξιο βρίσκεται 100 μέτρα κάτω από τη Γη: Στο CERN βρίσκεται σε εξέλιξη η τετραετής αναβάθμιση του Μεγάλου Επιταχυντή Αδρονίων στον νέο High-Luminosity LHC. Περισσότερα από 1,2 χιλιόμετρα υφιστάμενων εγκαταστάσεων αποσυναρμολογούνται και αντικαθίστανται με εξαρτήματα προηγμένης τεχνολογίας. Η παρέμβαση αυτή θα αυξήσει κατακόρυφα τη συχνότητα των συγκρούσεων σωματιδίων, προσφέροντας στους επιστήμονες εξαπλάσια (!) δεδομένα μετά την επανεκκίνηση της μηχανής. Η δουλειά που κάνουν οι άνθρωποι εκεί κάτω κείται πέραν τού θαυμαστού.
9. Δύο καινούργιες «αράχνες» της θάλασσας: Ερευνητές στη Θάλασσα Σάλις του Καναδά περιέγραψαν δύο νέα είδη θαλάσσιων αραχνών. Πρόκειται για μικρά θαλάσσια αρθρόποδα με ιδιαίτερες συνήθειες, καθώς τρέφονται ρουφώντας τα υγρά αρθρόποδων και μεδουσών. Το ένα από τα δύο είδη διαθέτει κόκκινα μάτια και μαλλιαρά πόδια, ενώ το δεύτερο φέρει επάνω του μικροοργανισμούς, δημιουργώντας ένα ολόκληρο μικρο-οικοσύστημα. Είναι κάπως ανατριχιαστικά πλάσματα του Θεού, αλλά είναι καινούργια (για εμάς), και τα καλωσορίζουμε.
10. Οι γάτες στον αγώνα για τη θεραπεία του καρκίνου: Ερευνητές χαρτογράφησαν το γονιδίωμα σχεδόν 500 όγκων σε οικόσιτες γάτες, αποκαλύπτοντας κοινές μεταλλάξεις με τον ανθρώπινο καρκίνο, όπως στο γονίδιο FBXW7 στον επιθετικό καρκίνο του μαστού, που εμφανίζει βλάβες σε ποσοστό άνω του 50% και στα δύο είδη. Επειδή οι γάτες μοιράζονται το ίδιο περιβάλλον με τους ανθρώπους, η μελέτη των ασθενειών τους προσφέρει ένα φυσικό μοντέλο για την ανάπτυξη ακριβέστερων αντικαρκινικών θεραπειών. Και δεν μιλάμε για πειραματόζωα εδώ. Η συγκεκριμένη προσέγγιση βασίζεται αποκλειστικά στη συγκριτική ογκολογία (comparative oncology) και σε κλινικές μελέτες σε κατοικίδια που νοσούν ήδη. Με άλλα λόγια, ΔΕΝ προκαλούνται τεχνητά όγκοι σε υγιή ζώα στο εργαστήριο. Αντίθετα, οι επιστήμονες συλλέγουν δείγματα ιστών από γάτες συντροφιάς που διαγιγνώσκονται με καρκίνο και που υποβάλλονται ήδη σε θεραπεία σε κτηνιατρικές κλινικές. Η ανάλυση του DNA αυτών των όγκων βοηθά ταυτόχρονα στη βελτίωση της κτηνιατρικής φροντίδας των ίδιων των ζώων και στην εξαγωγή συμπερασμάτων για την ανθρώπινη ιατρική.
