Τρεις μύθοι για τον Αύγουστο

Ο μήνας Αύγουστος, που πήρε τη σημερινή του ονομασία το 8 π.Χ. από τον Αύγουστο Καίσαρα, ήταν ο δεύτερος μήνας του αττικού ημερολογίου (υπό την ονομασία Μεταγειτνιών) και ο έκτος κατά το παλαιό ρωμαϊκό ημερολόγιο (υπό την ονομασία Sextilis). Στη λαϊκή παράδοση, οι πρώτες 12 ημέρες του Αυγούστου, γνωστές και ως «μερομήνια», παρακολουθούνταν προσεκτικά, καθώς υποτίθεται πως αντιπροσώπευαν η κάθε μία και τον αντίστοιχο μήνα του έτους. Με αυτόν τον απλό —και βέβαια τελείως επιστημονικά ανορθόδοξο— τρόπο, οι άνθρωποι προσπαθούσαν, από τα πανάρχαια χρόνια, να προβλέψουν αν θα είχαν μια καλή ή μια κακή χρονιά, όσον αφορά τον καιρό, άρα και τις σοδειές τους.

Οι πρώτες τρεις ή έξι μέρες του Αυγούστου, όπως και εκείνες του Μαρτίου, αλλά και του Μαΐου, θεωρούνταν αποφράδες ή γρουσούζικες και γι’ αυτό αποκαλούνταν και «δρίμες», που σημαίνει οξείς ή σφοδρές. Κατά τη διάρκεια αυτών των ημερών, οι γυναίκες δεν έπρεπε να πλένουν ρούχα στο ποτάμι, ενώ όλοι γενικά έπρεπε να αποφεύγουν το μπάνιο στη θάλασσα, καθώς τριγυρνούσαν υδρόφιλα δαιμονικά που κατέστρεφαν ρούχα, ξύλα και ό,τι άλλο έβρισκαν στο διάβα τους. Τα δαιμονικά αυτά υποτίθεται πως ήταν κάτι σαν νεράιδες ή ξωτικά, τα οποία αντλούσαν τη δύναμή τους από το υγρό στοιχείο.

Οι μέρες του Αυγούστου, υποτίθεται επίσης πως συνέπιπταν με την «εώα επιτολή» του Σείριου, την ανατολή δηλαδή του λαμπερότερου άστρου του νυχτερινού ουρανού, λίγο πριν την ανατολή του Ήλιου. Ο Σείριος, ένα διπλό αστέρι που βρίσκεται στον Αστερισμό του Μεγάλου Κυνός, ήταν στην ελληνική μυθολογία ο πιστός σκύλος του γίγαντα Ωρίωνα, ο οποίος με την πνοή του προκαλούσε ξηρασία. Γι’ αυτόν το λόγο, ίσως, στην αρχαιότητα, η ηλιακή ακτινοβολία του Σείριου είχε συνδεθεί με τα «κυνικά καύματα», δηλαδή τις θερμότερες μέρες του έτους. Στις περισσότερες εκδοχές του μύθου, τόσο ο Σείριος, όσο και ο Ωρίωνας, όταν πέθαναν, μεταμορφώθηκαν σε αστέρια, τα οποία εμφανίζονται δίπλα-δίπλα στον αυγουστιάτικο ουρανό.