Λουκάς Βενετούλιας: Ο Έντουαρντ Χόπερ της Θεσσαλονίκης 

Το σκρολάρισμα (αν και πιο σωστό μου ακούγεται το «κάψιμο στο ίντερνετ») με έβγαλε σε πίνακες του Λουκά Βενετούλια, με πρωταγωνιστές το Σινέ Πάνθεο και τον Βαρδάρη, αρχή της Εγνατίας. Γέννημα θρέμμα Θεσσαλονικιός ο Βενετούλιας, πέραν των άλλων που αποκόμισε από τη μαθητεία του δίπλα στον Νίκο Γαβριήλ Πενζίκη, θεωρώ πως ήταν και αυτή η αγάπη για τα νωθρά, τα ξεπλυμένα χρώματα: το ελεγειακό ροδακινί, το τεμπέλικο κεραμιδί που, ενώ μπορεί να αστράψει, δείχνει σαν να βαριέται κάπως και γι’ αυτό κάθεται στα αυγά του, κεραμιδί χλωμό όπως αυτό το τούβλινο του ΦΙΞ στα Δυτικά, συν φυσικά τα ξεπλυμένα κίτρινα. Τα ικτερικά, σαν αυτά που φωτοσκιάζουν τις διαφημίσεις του Ράδιο Αθήναι στους τοίχους της πολυκατοικίας του έργου του «Οδός Δωδεκανήσου», αφού από τα κύρια θέματα του Βενετούλια ήταν πάντα οι δρόμοι. Οι ατμόσφαιρες της πόλης, απαλλαγμένες από ανθρώπους, αφού δεσπόζουσες στην αστυγραφία του ήταν ρεκλάμες για τηλεοράσεις, ραδιόφωνα, νεωτερισμούς, κοσμηματοπωλεία, υποδηματοποία και ρολογάδικα.

Η ανθρώπινη παρουσία υποδηλωνόταν μόνο από τα ονόματα των καταστηματαρχών στην ταμπέλα, η Θεσσαλονίκη του Βενετούλια τις περισσότερες φορές είναι άδεια. Χωρίς φοιτητές και φοιτητριούλες με τα καλά τους και τις ανθοδέσμες στα χέρια να σπεύδουν στην Αίθουσα Τελετών του ΑΠΘ, συνοδεία συγγενών, για να ορκιστούν, ούτε επαρχιώτισσες που επισκέπτονταν το αλήστου μνήμης Μέντιουμ Τούλα. Με γραφεία δίπλα στο σινέ Πάνθεον, η Τούλα πρόβλεπε το μέλλον, έλυνε θέματα ερωτικής φύσης και ασκούσε μαγεία μετά χαλαρού βουντού, όπως άφηνε με πολύ υπαινικτικό τρόπο να εννοηθεί η ρεκλάμα που έβαζε η βασίλισσα των μέντιουμ, μαζί με τον κύριο Τάκη, στην εφημερίδα Μακεδονία. 

Τα πρόλαβα όλα αυτά και ίσως γι’ αυτό ο Βενετούλιας θα με συγκινεί πάντα. Σε έναν άλλο του πίνακα, κάτω από το θηριώδες outdoor Πίτσος Εμπιστοσύνη, στέκεται ένας τύπος, αλλά τρέχα γύρευε. Eίναι τσόλι που οσονούπω (ψιτ, ψιτ) θα πουλήσει αγάπη με το αζημίωτο; Μήπως τσιλιαδόρος που σαρώνει και κυαλάρει, μην και πλακώσει ο νόμος; Δεν ξέρω. Με αυτήν την καθημερινή πόλη που απαθανάτισε, χωρίς ιστορικά τοπόσημα (Πύργο Λευκό ή της ΔΕΘ, εκκλησίες, κάστρα και άλλα διάφορα) και καθόλου κοσμοσυρροή, ο Βενετούλιας χαρίζει πλούσιο υλικό για ρεμβασμούς και αναπολήσεις. Η απογευματινή «Θεσσαλονικότητά του» (τέτοια ώρα νομίζω πως φέγγει πάντα στους πίνακές του), είναι συγκινητικά λουσμένη με ένα ιδιαίτερο φως, πατενταρισμένο ορίτζιναλ, όπως το φως που χάρισε στη Νέα Υόρκη ο Χόπερ.