Η γήρανση του εγκεφάλου επιβραδύνεται πάνω από 2 χρόνια με τη συγκεκριμένη διατροφή - Τι λένε ειδικοί
Η κατανάλωση ενός συνδυασμού δύο βραβευμένων διατροφικών προτύπων μπορεί να επιβραδύνει τη γήρανση βασικών δομών του εγκεφάλου κατά περισσότερο από δύο χρόνια, σύμφωνα με νέα μελέτη.
Το διατροφικό πρόγραμμα που επικεντρώνεται στην υγεία του εγκεφάλου ονομάζεται δίαιτα MIND και συνδυάζει τα πιο ωφέλιμα στοιχεία της μεσογειακής διατροφής και της δίαιτας DASH (Διατροφικές Προσεγγίσεις για τη Διακοπή της Υπέρτασης), η οποία είναι γνωστή για την προστασία της καρδιάς και τον περιορισμό της κατανάλωσης αλατιού.
Παρότι βασίζονται κυρίως σε φυτικές τροφές και παρουσιάζουν σημαντικές ομοιότητες, η MIND δίνει ιδιαίτερη έμφαση σε συγκεκριμένα τρόφιμα που θεωρείται ότι μειώνουν τον κίνδυνο άνοιας, όπως τα μούρα, τα όσπρια, τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, τα ψάρια, τα πουλερικά, τα δημητριακά ολικής άλεσης, το ελαιόλαδο και οι ξηροί καρποί, ενώ περιορίζει αυστηρά τρόφιμα πλούσια σε κορεσμένα λιπαρά, όπως το τυρί, το βούτυρο, το κόκκινο κρέας και τα τηγανητά.
Επιβράδυνση της εγκεφαλικής γήρανσης
«Άτομα που ακολουθούσαν πιο πιστά τη δίαιτα MIND φάνηκε να παρουσιάζουν πιο αργή δομική γήρανση του εγκεφάλου σε διάστημα περίπου 12 ετών», δήλωσε ο Changzheng Yuan, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Zhejiang στην Κίνα, προσθέτοντας ότι εμφάνιζαν πιο αργή απώλεια φαιάς ουσίας, δηλαδή του τμήματος του εγκεφάλου που περιέχει πολλά από τα νευρικά κύτταρα που σχετίζονται με τη μνήμη, τη σκέψη και τη λήψη αποφάσεων. Σύμφωνα με τα ευρήματα, κάθε αύξηση κατά τρεις μονάδες στη συμμόρφωση με τη δίαιτα συνδέθηκε με 20% μικρότερη συρρίκνωση της φαιάς ουσίας, γεγονός που αντιστοιχεί σε καθυστέρηση της εγκεφαλικής γήρανσης κατά περίπου 2,5 χρόνια.
Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο Journal of Neurology, Neurosurgery & Psychiatry, ανέλυσε δεδομένα από περισσότερους από 1.600 ενήλικες που συμμετείχαν σε τμήμα της Framingham Heart Study, μιας μακροχρόνιας μελέτης που εξετάζει τους παράγοντες που συμβάλλουν στα καρδιαγγειακά νοσήματα. Οι συμμετέχοντες, με μέση ηλικία περίπου τα 60 έτη και χωρίς ενδείξεις άνοιας ή εγκεφαλικού επεισοδίου στην αρχή της μελέτης, παρακολουθήθηκαν για περίπου 12 χρόνια, κατά τη διάρκεια των οποίων συμπλήρωναν διατροφικά ερωτηματολόγια, υποβάλλονταν σε τακτικούς ιατρικούς ελέγχους και πραγματοποίησαν τουλάχιστον δύο μαγνητικές τομογραφίες εγκεφάλου.
Εκτός από τη μικρότερη απώλεια φαιάς ουσίας, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι όσοι ακολουθούσαν πιο πιστά τη δίαιτα MIND παρουσίαζαν και πιο αργή διόγκωση των κοιλιών του εγκεφάλου, δηλαδή των περιοχών που είναι γεμάτες υγρό και τείνουν να μεγαλώνουν όσο συρρικνώνεται ο εγκεφαλικός ιστός με την ηλικία. Για κάθε αύξηση κατά τρεις μονάδες στη συμμόρφωση με τη δίαιτα, η ανάπτυξη των κοιλιών μειωνόταν κατά 8%, γεγονός που αντιστοιχεί σε καθυστέρηση της εγκεφαλικής γήρανσης κατά περίπου ένα έτος. Η διόγκωση των κοιλιών αποτελεί ένδειξη αυξημένης εγκεφαλικής ατροφίας και συνδέεται με την εμφάνιση άνοιας και γνωστικής έκπτωσης.
Ωστόσο, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η μελέτη είναι παρατηρησιακή και δεν μπορεί να αποδείξει σχέση αιτίας-αποτελέσματος. Ο David Katz, ειδικός στην προληπτική ιατρική, τόνισε ότι δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο της αντίστροφης αιτιότητας, δηλαδή άτομα με πιο υγιή εγκεφαλική λειτουργία να έκαναν καλύτερες διατροφικές επιλογές. Παρ’ όλα αυτά, υπογράμμισε ότι η πιο λογική εξήγηση παραμένει πως η υγιεινή διατροφή συμβάλλει θετικά στη δομή και τη λειτουργία του εγκεφάλου.
Η ανάλυση των επιμέρους τροφίμων έδειξε ότι τα μούρα και τα πουλερικά είχαν τη μεγαλύτερη συμβολή στην επιβράδυνση της εγκεφαλικής γήρανσης, με τα μούρα να μειώνουν τον ρυθμό διόγκωσης των κοιλιών και τα πουλερικά να επιβραδύνουν τόσο τη μείωση της φαιάς ουσίας όσο και τη διόγκωση των κοιλιών. Η πρώτη συγγραφέας της μελέτης, Hui Chen, εξήγησε ότι τα μούρα είναι πλούσια σε αντιοξειδωτικά και άλλες βιοδραστικές ενώσεις, ενώ τα πουλερικά παρέχουν πρωτεΐνη υψηλής ποιότητας στο πλαίσιο μιας ισορροπημένης διατροφής. Αντίθετα, η αυξημένη κατανάλωση γλυκών και τηγανητών τροφίμων συνδέθηκε με ταχύτερη γήρανση του εγκεφάλου, καθώς σχετίστηκε με ταχύτερη διόγκωση των κοιλιών, ενώ τα γλυκά ειδικότερα συνδέθηκαν και με μεγαλύτερη φθορά στον ιππόκαμπο, την περιοχή του εγκεφάλου που σχετίζεται άμεσα με τη μνήμη.
Τα απρόσμενα ευρήματα
Η μελέτη κατέγραψε και ορισμένα απροσδόκητα ευρήματα, όπως το ότι η κατανάλωση τυριού φάνηκε να έχει προστατευτική επίδραση στον εγκέφαλο, ενώ η υψηλότερη κατανάλωση δημητριακών ολικής άλεσης συνδέθηκε με ταχύτερη μείωση της φαιάς ουσίας. Ωστόσο, οι ερευνητές προειδοποιούν ότι τα αποτελέσματα αυτά δεν πρέπει να ερμηνευθούν μεμονωμένα, καθώς το τυρί καταναλώνεται σε πολύ περιορισμένες ποσότητες στη δίαιτα MIND και τα «δημητριακά ολικής άλεσης» της δεκαετίας του 1990 ενδέχεται να μην ανταποκρίνονται στα σημερινά διατροφικά πρότυπα.
Τελικά, οι ειδικοί καταλήγουν ότι το πιο σημαντικό δεν είναι η κατανάλωση μεμονωμένων τροφίμων, αλλά το συνολικό διατροφικό πρότυπο. Όπως τονίζει η Chen, τα τρόφιμα καταναλώνονται σε συνδυασμό και οι συνολικές τους επιδράσεις στον οργανισμό είναι πιο σημαντικές από τη συμβολή οποιουδήποτε μεμονωμένου συστατικού.
Επειδή στα πρώτα στάδιά του είναι εντελώς ασυμπτωματικό, κρίνεται εξαιρετικά σημαντικός ένας προληπτικός οφθαλμολογικός έλεγχος (checkup) με απαραίτητη την εξέταση της τονομέτρησης
17°
