17 Νοέμβρη: Πώς έφθασαν οι Αρχές στα ίχνη του Αλέξανδρου Γιωτόπουλου

Δύο αποδείχθηκαν τα κομβικά σημεία για την εξάρθρωση της τρομοκρατικής οργάνωσης 17 Νοέμβρη, αλλά και την αποκάλυψη της ταυτότητάς του Αλέξανδρου Γιωτόπουλου, όπως φάνηκε στο νέο επεισόδιο του ντοκιμαντέρ του Αλέξη Παπαχελά.

Πρώτον, η δολοφονία του Βρετανού ταξιάρχου Στίβεν Σόντερς από την 17 Νοέμβρη, υπόθεση η οποία έφερε στην Ελλάδα τις βρετανικές διωκτικές Αρχές, τα μέσα και οι γνώσεις των οποίων αποδείχθηκε ανώτερες από των ελληνικών.

Δεύτερον, σημαντική ήταν και η εμφάνιση του κυρίου «Χ» ή αλλιώς «Κίτσου», πηγής που επικοινώνησε με τον τότε υπουργό Προστασίας του Πολίτη, Μιχάλη Χρυσοχοϊδη, δίνοντάς του σημαντικές πληροφορίες.

Η πηγή αυτή, όπως αποτυπώθηκε στο ντοκιμαντέρ, δεν έδωσε ποτέ συγκεκριμένα ονόματα, άλλα γνώριζε πολλά για την οργάνωση.

Μιλώντας στον Αλέξη Παπαχελά, ο κ. Χρυσοχοΐδης επεσήμανε σχετικά: «Ο άνθρωπος αυτός μου άνοιξε τα μάτια. Άρχισε να με καθοδηγεί μέρα με τη μέρα. Βρισκόταν κάθε μέρα, νύχτες, βρισκόμασταν από διάφορες αποθήκες στην ύπαιθρο μέχρι και σε δωμάτιο ξενοδοχείων».

Ερωτώμενος εάν το άτομο αυτό φυλακίστηκε ποτέ, αρνήθηκε να δώσει περισσότερα στοιχεία. «Δεν θέλω να πω κάτι παραπάνω».

Όσον αφορά στον ίδιο τον Γιωτόπουλο, φαίνεται ότι το όνομά του ακουγόταν στους διαδρόμους των υπηρεσιών ασφαλείας για πολλά χρόνια, αλλά δεν υπήρχαν απτά στοιχεία. Στα χέρια των γαλλικών Αρχών, ωστόσο, περιήλθε μία φωτογραφία με τον ίδιο, που αποτέλεσε κλειδί στην λύση της υπόθεσης.

Τότε, οι ελληνικές Αρχές ενημερώθηκαν πως ο Γιωτόπουλος είχε εκπαιδευτεί στην Κούβα. Από εκεί, ξεκίνησε μία δαιδαλώδης έρευνα σε Αθήνα και Αβάνα.

«Καναμε ένα παιχνίδι», δήλωσε ο Φώτης Νασιάκος, τότε αρχηγός της ΕΛΑΣ, αναφερόμενος σε μια συνάντηση στο υπουργείο, παρουσία του Μ.Χρυσοχοϊδη και στελέχους των βρετανικών υπηρεσιών. Ήταν παραμονές Χριστουγέννων του 2001 και εκείνος προκάλεσε τον Βρετανό να γράψουν σε χαρτί το όνομα του ανθρώπου που θεωρούσαν αρχηγό της 17 Νοέμβρη. Ο ένας έγραψε Αλέξανδρος Γιωτόπουλος, ο άλλος έγραψε ο αρχηγός της ΛΕΑ (οργάνωσης που είχε δράσει στα χρόνια της χούντας).

Ήταν ο ίδιος άνθρωπος. Και ήταν η περίοδος που οι γαλλικές Αρχές είχαν εντοπίσει μία φωτογραφία του Αλ. Γιωτόπουλου. Οι ελληνικές υπηρεσίες πληροφοριών έμαθαν ότι ο Γιωτόπουλος είχε εκπαιδευτεί στην Κούβα.

Ο πρέσβης Αποστολίδης (τότε επικεφαλής της ΕΥΠ) πήγε στην Αβάνα και το στέλεχος της Αντιτρομοκρατικής Φώτης Παπαγεωργίου ανέλαβε να ψάξει για την οικογένεια του Γιωτόπουλου. Βρήκε την αδελφή του, αλλά κανένας δεν ήθελε να μιλήσει. «Φτάσαμε να παρακολουθούμε και όλα τα περίπτερα που πουλούσαν γαλλικές εφημερίδες. Αλλά και πάλι, δεν πήγαινε εκεί, πήγαινε στον Ελευθερουδάκη…», σημείωσε ο Φ. Παπαγεωργίου.

Το δεύτερο όνομα που ήρθε στην επιφάνεια ήταν αυτό του Βασίλη Τζωρτζάτου. Είχε συλληφθεί και προσαχθεί στην Αντιτρομοκρατική για απόπειρα εναντίον Αμερικανού. «Όταν προσήχθη ο Τζωρτζάτος», θυμήθηκε ο κ. Χρυσοχοϊδης, «άρχισαν οι φωνές για σκευωρίες, τον άφησε ελεύθερο η ΕΛΑΣ».

Ο Μ. Χρυσοχοϊδης δεν θέλησε να πει οτιδήποτε για την ταυτότητα του ανθρώπου, που μετά τη δολοφονία Σόντερς εμφανίστηκε με κρίσιμες πληροφορίες του. Οι συζητήσεις ήταν πολλές και με τον μετέπειτα αρχηγό της ΕΛΑΣ Φώτη Νασιάκο, που τον αποκαλούσε «Κίτσο».

Αμερικανός πράκτορας ήρθε σε επαφή με παλιούς συντρόφους του Γιωτόπουλου στη Γαλλία και βρήκε τον Βίκτωρα Αναγνωστόπουλο. «Άρχισε να μου μιλάει για τον αρχηγό της 17 Ν. Άρχισε να λέει στοιχεία, για τον πατέρα του, που ήταν ιστορικό στέλεχος της “ανορθόδοξης” Αριστεράς. Κατάλαβα ότι μιλούσε για τον Αλέξανδρο Γιωτόπουλο».

Αλλά η δολοφονία Σόντερς είχε βάλει στις έρευνες τους Βρετανούς. Οι Βρετανοί διαπίστωσαν τα λάθη που έκαναν οι ελληνικές διωκτικές Αρχές. Ήταν χαρακτηριστικό ότι μόνο όταν το αυτοκίνητο μέσα στο οποίο δολοφονήθηκε ο Σόντερς μεταφέρθηκε στην αυλή του υπουργείου Προστασίας του Πολίτη διαπιστώθηκε μια οπή που είχε γίνει από πολεμικό τυφέκιο: οι τρομοκράτες το χρησιμοποίησαν θεωρώντας ότι το αυτοκίνητο ήταν θωρακισμένο.

Μία εβδομάδα μετά τη δολοφονία Σόντερς, οι Βρετανοί ζήτησαν από τους οδηγούς που καθημερινά έκαναν το ίδιο δρομολόγιο στην Κηφισίας να θυμηθούν έστω και μικρές λεπτομέρειες, μοίρασαν φυλλάδια. «Τα μοίρασε αξιωματικός της Σκότλαντ Γιαρντ».

Οι Βρετανοί κινητοποίησαν και την Εκκλησία, με τον μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Χριστόδουλο να είναι παρών σε τελετή σε ορθόδοξη εκκλησία και έξι μήνες μετά τη δολοφονία να κάνει λειτουργία στη Μητρόπολη για όλα τα θύματα της τρομοκρατίας.

Ο Χρυσοχοϊδης ζήτησε να αποτυπωθεί όλη η γνώση για τους τρομοκράτες σε μια έκθεση- την περίφημη έκθεση Νασιάκου. Τμήμα αυτής τη έκθεσης δημοσιοποιήθηκε με στόχο να αυξηθεί η πίεση στους τρομοκράτες «και να κάνουν ένα λάθος».

Το βράδυ της 29ης Ιουνίου του 2002, έγινε η έκρηξη στον Πειραιά.