Πέθανε ο Ρίτσαρντ Πόσνερ: Γιατί επηρέασε την αμερικανική Δικαιοσύνη χωρίς να φτάσει στο Ανώτατο Δικαστήριο
Ο Ρίτσαρντ Πόσνερ,ένας από τους επιδραστικότερους Αμερικανούς δικαστές εκτός του Ανώτατου Δικαστηρίου και ο νομικός μελετητής με τις περισσότερες παραπομπές στο έργο του στις ΗΠΑ τον περασμένο αιώνα, πέθανε την Τρίτη σε ηλικία 87 ετών.
Τον θάνατό του ανακοίνωσε η Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου του Σικάγου, όπου δίδασκε επί σειρά ετών. Ο Πόσνερ υπηρέτησε για 36 χρόνια στο ομοσπονδιακό Εφετείο της 7ης Περιφέρειας, με έδρα το Σικάγο, έως τη συνταξιοδότησή του το 2017.
Η σημασία του ξεπερνούσε τις περισσότερες από 3.000 δικαστικές γνώμες που συνέταξε. Με περισσότερα από 500 άρθρα και 50 βιβλία, επηρέασε τον τρόπο με τον οποίο νομικοί και δικαστές εξετάζουν τις συνέπειες των κανόνων δικαίου: ποια κίνητρα δημιουργούν, πόσο αποτελεσματικοί είναι και τι αποτελέσματα έχουν στην πραγματική ζωή.
Έφερε την οικονομική σκέψη στο δίκαιο
Ο Πόσνερ υπήρξε πρωτοπόρος του πεδίου «δίκαιο και οικονομία», το οποίο μελετά τους νομικούς κανόνες μέσα από την οικονομική αποτελεσματικότητα και τα κίνητρα που διαμορφώνουν.
Το βιβλίο του «Οικονομική Ανάλυση του Δικαίου», που κυκλοφόρησε το 1973, συνέβαλε καθοριστικά στη διαμόρφωση αυτού του επιστημονικού κλάδου.
Ο ίδιος αυτοπροσδιοριζόταν συχνά ως πραγματιστής. Στο επίκεντρο της προσέγγισής του έθετε τις πρακτικές επιπτώσεις μιας απόφασης, αντί της προσήλωσης σε άκαμπτα δόγματα και δικαστικά προηγούμενα. Υποστήριζε ότι οι δικαστικές γνώμες πρέπει να χαρακτηρίζονται από συντομία, ειλικρίνεια και αναζήτηση ενός λογικού αποτελέσματος.
Το εύρος των ενδιαφερόντων του ήταν ασυνήθιστα μεγάλο: έγραψε για το δίκαιο του ανταγωνισμού, την επανακαταμέτρηση στις προεδρικές εκλογές του 2000 και τα συνταγματικά ζητήματα που προέκυψαν μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001.
Ο συντηρητικός που συγκρούστηκε με τον Σκαλία
Αν και διορίστηκε στο Εφετείο το 1981 από τον Ρεπουμπλικανό πρόεδρο Ρόναλντ Ρίγκαν και θεωρούνταν επί χρόνια συντηρητικός, εξελίχθηκε σε σφοδρό επικριτή του «οριτζιναλισμού»: της προσέγγισης που ερμηνεύει το αμερικανικό Σύνταγμα βάσει της αρχικής δημόσιας σημασίας του, όταν συντάχθηκε.
Το 1990 χαρακτήρισε αυτή τη φιλοσοφία «θαυμάσια μεταμφίεση», υποστηρίζοντας ότι επιτρέπει σε έναν δικαστή να λαμβάνει ιδιαίτερα τολμηρές αποφάσεις ενώ εμφανίζεται ως απλός εκφραστής των ιδρυτών των ΗΠΑ.
Η αντιπαράθεσή του με τον Άντονιν Σκαλία, κορυφαίο εκπρόσωπο αυτής της σχολής στο Ανώτατο Δικαστήριο, έγινε δημόσια και προσωπικά αιχμηρή.
Το 2012, ο Πόσνερ κατηγόρησε τον Σκαλία για ασυνέπεια στη μεθοδολογία του, αναφερόμενος στην απόφαση του 2008 που ακύρωσε την απαγόρευση κατοχής πιστολιών στην Περιφέρεια της Κολούμπια. Ο Σκαλία απέρριψε την κριτική, χαρακτηρίζοντας ψευδή τον ισχυρισμό ότι είχε χρησιμοποιήσει τη νομοθετική ιστορία.
Η παρέμβαση για τον γάμο ομόφυλων ζευγαριών
Στα τελευταία χρόνια της δικαστικής του πορείας, αποφάσεις του για τις αμβλώσεις και τα ΛΟΑΤΚΙ δικαιώματα χαιρετίστηκαν από φιλελεύθερους υποστηρικτές.
Το 2014 απέρριψε ως εντελώς αβάσιμα τα επιχειρήματα του Ουισκόνσιν και της Ιντιάνα υπέρ της απαγόρευσης γάμου μεταξύ ατόμων του ίδιου φύλου. Στο σκεπτικό του ανέδειξε την αντίφαση να επιτρέπεται ο γάμος σε ετερόφυλα ζευγάρια που αποκτούν ανεπιθύμητα παιδιά, ενώ στερείται από ομόφυλα ζευγάρια που δεν αντιμετωπίζουν αυτό το ενδεχόμενο. Το Ανώτατο Δικαστήριο αναγνώρισε τον γάμο ομόφυλων ζευγαριών την επόμενη χρονιά.
Η αποχώρηση από την έδρα
Γεννημένος στη Νέα Υόρκη από Εβραίους γονείς με ακροαριστερές πεποιθήσεις, ο Πόσνερ μπήκε στο Γέιλ στα 16 του και αποφοίτησε πρώτος από τη Νομική Σχολή του Χάρβαρντ στα 23. Αποχώρησε αιφνιδιαστικά από το Εφετείο τον Σεπτέμβριο του 2017. Είχε δηλώσει ότι διαφωνούσε με συναδέλφους του για τη μεταχείριση διαδίκων που εμφανίζονταν χωρίς δικηγόρο. Οι δικηγόροι του γνωστοποίησαν αργότερα ότι διαγνώστηκε με νόσο Αλτσχάιμερ περίπου έξι μήνες μετά την αποχώρησή του.
Αφήνει τη σύζυγό του, Σαρλίν Χορν, και τους δύο γιους τους, Κένεθ και Έρικ, ο οποίος είναι επίσης γνωστός καθηγητής Νομικής.
21°
