Γιατί όλοι κοιτούν τώρα τους Χούθι – Το Μπαμπ ελ Μαντέμπ και η απειλή για τη ναυσιπλοΐα
Από ένα θρησκευτικό κίνημα στα ορεινά της βόρειας Υεμένης, οι Χούθιέχουν εξελιχθεί μέσα σε λιγότερο από τρεις δεκαετίες σε μια στρατιωτική δύναμη με πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς, drones και πλέον παρουσία σε ένα από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα του πλανήτη.
Η τελευταία τους προέλαση κατά μήκος της ακτής της Ερυθράς Θάλασσας τούς έφερε στις όχθες του στρατηγικού στενού Μπαμπ ελ Μαντέμπ. Την περασμένη εβδομάδα οι Χούθι κατέλαβαν τη Μόκα και στη συνέχεια παράκτιες περιοχές και νησιά, αποκτώντας θέσεις κατά μήκος του στενού, το οποίο στο στενότερο σημείο του έχει πλάτος περίπου 19 χιλιόμετρα. Η εξέλιξη ενισχύει σημαντικά τη δυνατότητά τους να απειλούν ή να διακόπτουν τη διεθνή ναυσιπλοΐα στην Ερυθρά Θάλασσα.
Ποιοι είναι οι Χούθι
Το κίνημα εμφανίστηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1990 ως κίνημα αναβίωσης του ζαϊντικού σιιτισμού στη βόρεια Υεμένη, υπό την οικογένεια Χούθι.
Ακολούθησαν έξι πόλεμοι με την κυβέρνηση της χώρας, μέσα από τους οποίους δημιουργήθηκε σταδιακά μια ισχυρή τοπική ένοπλη δύναμη.
Η κατάρρευση της κεντρικής εξουσίας μετά την Αραβική Άνοιξη του 2011 έδωσε στους Χούθι την ευκαιρία να επεκτείνουν την επιρροή τους. Παράλληλα ενίσχυσαν τις σχέσεις τους με το Ιράν και τη λιβανέζικη Χεζμπολάχ. Το 2014 κατέλαβαν την πρωτεύουσα Σαναά, ανατρέποντας την κυβέρνηση και διακόπτοντας την πολιτική μετάβαση που υποστηριζόταν από τις χώρες του Κόλπου.
Η εξέλιξη αυτή οδήγησε στην επέμβαση στρατιωτικού συνασπισμού υπό τη Σαουδική Αραβία. Ο εμφύλιος πόλεμος που ακολούθησε κατέληξε σε στρατιωτικό αδιέξοδο και σε εκεχειρία το 2022. Τις τελευταίες εβδομάδες, όμως, οι συγκρούσεις έχουν αναζωπυρωθεί σε πολλά μέτωπα της Υεμένης.
Γιατί το Μπαμπ ελ Μαντέμπ είναι τόσο σημαντικό
Το Μπαμπ ελ Μαντέμπ συνδέει την Ερυθρά Θάλασσα με τον Κόλπο του Άντεν και, μέσω αυτού, τον Ινδικό Ωκεανό.
Πρόκειται για ένα από τα βασικά σημεία διέλευσης της παγκόσμιας εμπορικής και ενεργειακής ναυσιπλοΐας. Η νέα γεωγραφική θέση των Χούθι διευκολύνει πιθανές επιθέσεις σε εμπορικά πλοία και αυξάνει την πίεση στις σαουδαραβικές εξαγωγές πετρελαίου προς την Ασία.
Η σημασία του στενού έχει αυξηθεί ακόμη περισσότερο καθώς η ευρύτερη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή έχει ήδη δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα και στο Στενό του Ορμούζ. Το Πεκίνο, σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Reuters, έχει ζητήσει ιδιωτικά από το Ιράν να χρησιμοποιήσει την επιρροή του στους Χούθι ώστε να περιοριστεί η περαιτέρω αποσταθεροποίηση των ενεργειακών διαδρομών.
Οι πύραυλοι και τα drones που άλλαξαν τις ισορροπίες
Έχουν επίσης πραγματοποιήσει επανειλημμένα επιθέσεις σε σαουδαραβικές πόλεις και υποδομές, ενώ πύραυλοι και drones έχουν χρησιμοποιηθεί εναντίον πλοίων στην Ερυθρά Θάλασσα. Τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη χρησιμοποιούνται πλέον όλο και περισσότερο και στις χερσαίες μάχες στην Υεμένη.
Βίντεο που έχουν δημοσιοποιήσει οι ίδιοι οι Χούθι τις τελευταίες εβδομάδες εμφανίζουν drones να ρίχνουν εκρηκτικά σε οχήματα και θέσεις αντιπάλων, καθώς και επιθέσεις ακριβείας σε κτίρια και στρατιωτικούς στόχους. Το Reuters επισημαίνει ότι ορισμένα από αυτά τα πλάνα προέρχονται από τους ίδιους τους Χούθι και δεν αποτελούν ανεξάρτητη επιβεβαίωση όλων των ισχυρισμών τους.
Πόσο εξαρτώνται από το Ιράν
Το ζήτημα της ιρανικής υποστήριξης βρίσκεται εδώ και χρόνια στο επίκεντρο.
Έκθεση ειδικών του ΟΗΕ του 2025 ανέφερε ότι οι Χούθι ανέπτυξαν τεχνολογίες πυραύλων και drones μέσα από συνδυασμό τεχνικής βοήθειας και εγχώριας παραγωγής. Η ίδια έκθεση κατέγραφε εκτεταμένη παράνομη διακίνηση οπλικών συστημάτων, εξαρτημάτων drones και πυραύλων παρά το εμπάργκο όπλων.
Ιρανικές πηγές έχουν αναφέρει ότι η Τεχεράνη έχει προμηθεύσει τους Χούθι με όπλα και τεχνικούς συμβούλους. Η ιρανική κυβέρνηση, ωστόσο, αρνείται επισήμως ότι παραβιάζει το εμπάργκο του ΟΗΕ προμηθεύοντάς τους όπλα.
Αξιολόγηση του International Institute for Strategic Studies το 2025 κατέληξε ότι οι Χούθι έχουν σημειώσει πρόοδο στην εγχώρια παραγωγή οπλικών συστημάτων, εξακολουθούν όμως να εξαρτώνται από το Ιράν για κρίσιμες τεχνολογίες και προηγμένες δυνατότητες.
Οι ειδικοί του ΟΗΕ εκτίμησαν το 2025 ότι οι Χούθι διέθεταν περίπου 350.000 μαχητές, αναφέροντας παράλληλα στρατολόγηση και ατόμων κάτω των 18 ετών. Οι τακτικές τους περιλαμβάνουν διεισδύσεις, χρήση drones, πυροβολικό, νάρκες και άλλους εκρηκτικούς μηχανισμούς.
Αναλυτές της Υεμένης θεωρούν ότι η εκπαίδευση από το Ιράν και τη Χεζμπολάχ συνέβαλε σημαντικά στη μετάβαση από μια σχετικά ανοργάνωτη πολιτοφυλακή σε μια πιο συγκροτημένη στρατιωτική δύναμη. Ειδικοί του ΟΗΕ ανέφεραν επίσης παρουσία στελεχών πυραυλικών και μη επανδρωμένων συστημάτων της Χεζμπολάχ στην Υεμένη το 2025.
Η μεταμόρφωση αυτή εξηγεί γιατί μια σύγκρουση που κάποτε φαινόταν κυρίως εσωτερική υπόθεση της Υεμένης έχει πλέον διεθνείς συνέπειες.
Με τις θέσεις τους γύρω από το Μπαμπ ελ Μαντέμπ, τους πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς και τα drones, οι Χούθι μπορούν πλέον να επηρεάζουν όχι μόνο τις ισορροπίες στην Υεμένη αλλά και τη ροή πετρελαίου και εμπορευμάτων σε μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες αρτηρίες του κόσμου.
27°
