Εκλογικό θρίλερ στη Σουηδία: Μπορεί να χρειαστούν μέρες για να ξεκαθαρίσει το αποτέλεσμα - Τι δείχνουν τα έως τώρα αποτελέσματα για το κόμμα που προηγείται
Με καταμετρημένο το μεγαλύτερο μέρος των ψήφων, οι εθνικές εκλογές στη Σουηδία παρέμεναν αμφίρροπες το βράδυ της Κυριακής, με τα κόμματα της Αριστεράς να διατηρούν προβάδισμα μόλις μίας έδρας, σύμφωνα με μερική καταμέτρηση της εκλογικής αρχής.
Νωρίτερα το βράδυ, τα exit polls έδειχναν ότι η Σουηδία οδεύει προς μια εντελώς νέα κυβέρνηση με αριστερή κατεύθυνση. Ωστόσο, καθώς προχωρούσε η καταμέτρηση, γινόταν σαφές ότι μπορεί να χρειαστούν ημέρες μέχρι να ξεκαθαρίσει το αποτέλεσμα. Με το 80% των ψήφων καταμετρημένο, υπήρχε μόλις μία έδρα διαφορά μεταξύ των δύο πολιτικών μπλοκ. Τα αριστερόστροφα κόμματα της αντιπολίτευσης, με επικεφαλής τη Σοσιαλδημοκράτισσα Μαγδαλένα Άντερσον, συγκέντρωναν 175 έδρες, ενώ τα δεξιά κόμματα, με επικεφαλής τον πρωθυπουργό και αρχηγό των Μετριοπαθών, Ούλφ Κρίστερσον, 174.
Στις 22.30 τοπική ώρα, η δημόσια ραδιοτηλεόραση SVT προέβλεπε ότι η διαφορά μεταξύ των δύο μπλοκ ήταν μόλις 20.000 ψήφοι. Η εκλογική αρχή ανακοίνωσε ότι η προκαταρκτική καταμέτρηση ενδέχεται να μην είναι έτοιμη πριν από την Πέμπτη.
Εκλογές στη Σουηδία: Το χειρότερο εκλογικό αποτέλεσμα των τελευταίων δεκαετιών για τους Σοσιαλδημοκράτες
Οι Σοσιαλδημοκράτες παραμένουν το μεγαλύτερο κόμμα της Σουηδίας, αλλά φαίνεται πως κατέγραψαν το χειρότερο εκλογικό αποτέλεσμα των τελευταίων δεκαετιών. Λίγο πριν από τα μεσάνυχτα τοπική ώρα, η Άντερσον απευθύνθηκε στους υποστηρικτές της, τονίζοντας ότι πρέπει να καταμετρηθεί κάθε ψήφος. «Θα πρέπει να περιμένουμε τα τελικά εκλογικά αποτελέσματα. Όμως το μήνυμά μου είναι σαφές: εμείς οι Σοσιαλδημοκράτες θα είμαστε πάντα έτοιμοι να αναλάβουμε την ευθύνη για το αποτέλεσμα. Φαίνεται ότι η μάχη θα είναι πολύ οριακή», είπε. «Αυτή τη στιγμή, όμως, προηγούμαστε. Αν αυτό παραμείνει, τότε η Σουηδία θα έχει νέα κυβέρνηση. Πρέπει όμως να περιμένουμε το τελικό αποτέλεσμα. Γι’ αυτό επιτρέψτε μου να ολοκληρώσω από εκεί που ξεκίνησα: με τη δημοκρατία, το καλύτερο πράγμα που έχουμε».
Ήταν επίσης μια δύσκολη βραδιά για τους ακροδεξιούς Σουηδούς Δημοκράτες, οι οποίοι ελπίζουν να συμμετάσχουν για πρώτη φορά στην κυβέρνηση. Το κόμμα υποχώρησε από τη δεύτερη στην τρίτη θέση μεταξύ των μεγαλύτερων κομμάτων της χώρας.
Η αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Έμπα Μπους, των Χριστιανοδημοκρατών, δήλωσε στους υποστηρικτές της ότι η Σουηδία θα «κοιμηθεί μέσα στην αβεβαιότητα» και ότι ίσως χρειαστεί να περιμένει μέχρι την Τετάρτη για το αποτέλεσμα. Παρέμεινε, ωστόσο, κατηγορηματική ότι ο κυβερνητικός συνασπισμός της δεξιάς θα πρέπει να παραμείνει στην εξουσία. «Αυτό είναι ένα πολύ σαφές μήνυμα υπέρ της μοναδικής ενωμένης κυβερνητικής εναλλακτικής σε αυτή την προεκλογική εκστρατεία», δήλωσε σε μια αισιόδοξη ομιλία. «Θα είναι πραγματικό θρίλερ. Η αβεβαιότητα μπορεί να διατηρηθεί μέχρι και την Τετάρτη».
Οι εκλογές πραγματοποιήθηκαν έπειτα από μια ασυνήθιστα έντονη και πολωμένη προεκλογική εκστρατεία, η οποία σημαδεύτηκε από προσωπικές επιθέσεις μεταξύ των πολιτικών αρχηγών, κατηγορίες για παραπληροφόρηση και διαφημίσεις εμπνευσμένες από το κίνημα MAGA. Οι δημοσκοπήσεις έδειχναν μια εξαιρετικά οριακή αναμέτρηση, με μία από αυτές να καταγράφει διαφορά μόλις 0,3 ποσοστιαίων μονάδων μεταξύ των αριστερών και δεξιών μπλοκ.
Τα εκλογικά τμήματα σε ολόκληρη τη χώρα άνοιξαν στις 08.00 τοπική ώρα (07.00 ώρα Βρετανίας). Η συμμετοχή και το ενδιαφέρον των ψηφοφόρων φάνηκαν υψηλά. Ρεκόρ 3,6 εκατομμυρίων ψηφοφόρων συμμετείχαν στην πρόωρη ψηφοφορία, ενώ υπήρξαν αναφορές για μεγάλες ουρές σε ορισμένα εκλογικά τμήματα. Όποιο κι αν είναι το αποτέλεσμα, οι διαπραγματεύσεις για τον σχηματισμό κυβερνητικού συνασπισμού αναμένεται να διαρκέσουν εβδομάδες ή ακόμη και μήνες. Το δεξιό μπλοκ, το οποίο αποτελείται από τα λεγόμενα κόμματα του Τίντο, βρίσκεται στην εξουσία εδώ και τέσσερα χρόνια. Αποτελείται από τους Μετριοπαθείς, τους Χριστιανοδημοκράτες και τους Φιλελεύθερους, με τους Σουηδούς Δημοκράτες να έχουν υποστηρικτικό ρόλο ως το δεύτερο μεγαλύτερο κόμμα της χώρας. Το αριστερόστροφο μπλοκ της αντιπολίτευσης αποτελείται από το μεγαλύτερο κόμμα της Σουηδίας, τους Σοσιαλδημοκράτες, καθώς και το Κόμμα του Κέντρου, το Κόμμα των Πρασίνων και το Αριστερό Κόμμα.
Ο δεξιός κυβερνητικός συνασπισμός έσπασε ένα μακροχρόνιο ταμπού το 2022, όταν προχώρησε σε συνεργασία με τους Σουηδούς Δημοκράτες, ένα κόμμα με νεοναζιστικές ρίζες. Οι Σουηδοί Δημοκράτες έχουν επιχειρήσει να γίνουν πιο αποδεκτοί στο πολιτικό mainstream, περιορίζοντας την ανοιχτά ρατσιστική ρητορική τους, ενώ υποστηρίζουν ότι η μετανάστευση ευθύνεται για τα προβλήματα εγκληματικότητας στη Σουηδία. Έπειτα από τέσσερα χρόνια σε υποστηρικτικό ρόλο προς την κυβέρνηση συνασπισμού υπό τους Μετριοπαθείς, κατά τη διάρκεια των οποίων το κόμμα έχει μετατοπίσει μεγάλο μέρος του σουηδικού πολιτικού κατεστημένου προς τα δεξιά και έχει ασκήσει ισχυρή επιρροή στις κυβερνητικές πολιτικές, η προεκλογική του εκστρατεία ήταν πιο επιθετική. Εάν ο δεξιός συνασπισμός κερδίσει, στο κόμμα έχει υποσχεθεί εξέχων ρόλος στην κυβέρνηση, συμπεριλαμβανομένων σημαντικών υπουργικών θέσεων.
Το προεκλογικό σύνθημα των Σουηδών Δημοκρατών, «Κάντε τη Σουηδία ξανά Σουηδία», θύμιζε το σύνθημα του Ντόναλντ Τραμπ «Κάντε την Αμερική ξανά μεγάλη». Οι αμφιλεγόμενες διαφημίσεις του κόμματος σε λεωφορεία – με μηνύματα όπως «Σας λείπει το Μογκαντίσου; Η επιχορήγηση επαναπατρισμού θα σας βοηθήσει να επιστρέψετε στην πατρίδα σας» – αποσύρθηκαν, αφού οδηγοί αρνήθηκαν να εργαστούν σε οχήματα που έφεραν τις συγκεκριμένες διαφημίσεις. Ο αρχηγός του κόμματος, Τζίμι Άκεσον, κατηγορήθηκε για σεξισμό, αφού κατά τη διάρκεια τηλεοπτικής αντιπαράθεσης ρώτησε την αρχηγό των Σοσιαλδημοκρατών γιατί ήταν τόσο θυμωμένη.
Ένα ακόμη κορυφαίο στέλεχος των Σουηδών Δημοκρατών, ο Γκούσταβ Γκέλερμπραντ, βρέθηκε στο επίκεντρο της εθνικής προσοχής μετά από έρευνα του περιοδικού Expo, η οποία συνέδεσε τη σύντροφό του με Ρώσους κρατικούς παράγοντες και τη διάδοση ρωσικής προπαγάνδας. Η σύντροφός του, η οποία είναι Ρωσίδα, εργάζεται ως δημόσια υπάλληλος για τους Σουηδούς Δημοκράτες στο κοινοβούλιο. Ο Γκέλερμπραντ απάντησε ότι επρόκειτο για «μεμονωμένες πληροφορίες» που είχαν στόχο να δημιουργήσουν υποψίες σχετικά με τη ρωσική καταγωγή της και έκτοτε έχει λάβει άδεια από τα καθήκοντά του.
Η Άντερσον, η οποία ψήφισε το πρωί της Κυριακής στο προάστιο Νάκα της Στοκχόλμης, δήλωσε ότι η προεκλογική εκστρατεία ήταν «μια ιστορία δύο πλευρών». «Υπήρξαν πολλά ψέματα και διαξιφισμοί, αλλά την ίδια στιγμή υπάρχουν τόσοι πολλοί λογικοί άνθρωποι σε ολόκληρη τη χώρα», δήλωσε στη SVT. «Το επίκεντρο είναι η νίκη και η χάραξη μιας νέας κατεύθυνσης για τη Σουηδία».
Ο Μπένι Άντερσον των ABBA εξέφρασε τη στήριξή του στην αρχηγό των Σοσιαλδημοκρατών, ερμηνεύοντας για τους υποστηρικτές της μια διασκευασμένη εκδοχή του «Mamma Mia» στα κεντρικά γραφεία του κόμματος, αντικαθιστώντας τις λέξεις «Mamma Mia» με «Magdalena».
Ο Κρίστερσον είχε δώσει ιδιαίτερη έμφαση, τις τελευταίες ημέρες της προεκλογικής εκστρατείας, στην έκπτωση στις ποινές που εφαρμόζεται σε καταδικασμένους για διάφορα αδικήματα. Κατηγόρησε την αρχηγό των Σοσιαλδημοκρατών ότι δεν υπερασπίζεται επαρκώς τα θύματα βιασμού. Εκείνη, από την πλευρά της, τον κατηγόρησε ότι εργαλειοποιεί τη βία των ανδρών κατά των γυναικών.
Μετά την άσκηση του εκλογικού του δικαιώματος στην πόλη Στρέγκνες, δυτικά της πρωτεύουσας, ο Κρίστερσον δήλωσε ότι «η δυναμική είναι με το μέρος μας». Παρά την πτώση του κόμματός του στις τελευταίες δημοσκοπήσεις, είπε ότι ο ρόλος του κόμματός του είναι να λειτουργεί ως «επικεφαλής της ομάδας… ενώνοντας [τις δυνάμεις] για το καλό της χώρας».
Οι ψηφοφόροι θεωρούν ότι τα σημαντικότερα ζητήματα των εκλογών είναι η υγειονομική περίθαλψη, η δημόσια τάξη και ασφάλεια, η μετανάστευση και η οικονομία. Ωστόσο, μεγάλο μέρος της προεκλογικής συζήτησης επικεντρώθηκε στα προσωπικά οικονομικά, δήλωσε ο ανώτερος πολιτικός ανταποκριτής του Radio Sweden, Φρέντρικ Φούρτενμπαχ. «Τα κόμματα προσπάθησαν να ξεπεράσουν το ένα το άλλο με υποσχέσεις για περισσότερα χρήματα. Ήταν κάτι σαν δημοπρασία», ανέφερε.
17°
