Ο Βαγγέλης Βαγιανός, μαθητής, διαβάζει...

Ο «Ακλόνητος βράχος» περιγράφει τη μάχη ανάμεσα στο «ορειχάλκινο τείχος» των Σπαρτιατών και στην ατσάλινη ρητορική των Αθηναίων. Το βιβλίο παρουσιάζει μια καθοριστική φάση του Πελοποννησιακού πολέμου, τη μάχη της Σφακτηρίας (424 π.Χ.), μέσα από τα βιώματα δύο αδερφών. Παρακολουθούμε την εκπαίδευση των Σπαρτιατών μέχρι τα 32 τους χρόνια όπου και παίρνουν τις βασικές αρχές τους, αρχές που θα καταρρεύσουν μπροστά στα βέλη των Αθηναίων και τις κακουχίες του πολέμου. Παράλληλα βλέπουμε τη μάχη και από την οπτική των Αθηναίων, τις δυσκολίες που και εκείνοι περνούσαν αντιμέτωποι με το αδιαπέραστο τείχος των Σπαρτιατών. Ο Νικάστρο, συγγραφέας έμπειρος στα ιστορικά μυθιστορήματα, σκιαγραφεί πολύ πετυχημένα τις διαφορές που είχαν οι δύο αυτοί πολιτισμοί προβάλλοντας τις αντιθέσεις τους.  

Μία άνιση μάχη προς τιμήν της πατρίδας είναι το θέμα του βιβλίου «Οι πύλες της φωτιάς». Ο Πρέσσφιλντ, μυθιστοριογράφος με πολλά best sellers στο ενεργητικό του, γράφει για τη γνωστή μάχη Ελλήνων και Περσών που μαίνεται στο κέντρο του γνωστού τότε κόσμου. Θερμοπύλες, 480 π.Χ. «Αν η Σπάρτη χάσει τον ένα βασιλιά της τότε η πόλη δεν θα πέσει». Ο χρησμός δόθηκε στο βασιλιά Λεωνίδα. Ήξερε το χρέος του και το ακολούθησε πιστά. 300 Σπαρτιάτες και σύμμαχοι αντιτάχθηκαν στις μυριάδες των Περσών, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν όλοι ανεξαιρέτως. Μέσα από τα μάτια ενός Σπαρτιάτη βοηθητικού μπορούμε να κατανοήσουμε καλύτερα ορισμένα πράγματα για την πολεμική μηχανή ονόματι Σπάρτη, αλλά και για την ανθρώπινη πλευρά των «ομοίων» που κρύβονταν πίσω από τη σιδερένια μάσκα που σκόρπιζε τον τρόμο. Μπορούμε επίσης να δούμε και άλλα στοιχεία των Περσών και του ίδιου του Ξέρξη, εκτός από τη σκληρότητα με την οποία συνήθως παρουσιάζονται. Δεν λείπουν η συγκίνηση, οι επικές μάχες και οι σπαρακτικοί έρωτες, που κάνουν το βιβλίο αυτό τόσο ξεχωριστό.

«Ακλόνητος βράχος» Νίκολα Νικάστρο, μτφ. Χρήστος Καψάλης, εκδ. Μίνωας, σελ. 447

«Οι πύλες της φωτιάς» Στίβεν Πρέσσφιλντ, μτφ. Βασιλική Κοκκίνου, εκδ. Πατάκη, σελ. 544