Οι εκθέσεις στους καλοκαιρινούς προορισμούς της Ελλάδας

Καλοκαίρι στην Ελλάδα σημαίνει φως, θάλασσα και... τέχνη. Φέτος, οι διακοπές μας αποκτούν εικαστικό βάθος, καθώς τα νησιά και οι ιστορικοί μας τόποι φιλοξενούν μερικές από τις πιο ενδιαφέρουσες εκθέσεις της χρονιάς. Από αναδρομικές μεγάλων δημιουργών μέχρι πρωτοποριακές ομαδικές δράσεις σε εμβληματικά κτίρια, συγκεντρώσαμε όλα όσα αξίζει να δείτε στις καλοκαιρινές σας εξορμήσεις.

Ξεκινάμε από την Εύβοια και το Αρχοντικό Χρυσανθόπουλου στον Πύργο Κύμης. Εκεί φιλοξενείται η έκθεση «Ο μαρμάρινος κατάλογος. Επιμελητική αυτομυθοπλασία», όπου ο ίδιος ο επιμελητής και ιστορικός τέχνης Χριστόφορος Μαρίνος παρουσιάζει για πρώτη φορά δημόσια ένα σημαντικό μέρος της προσωπικής συλλογής του και συγκεκριμένα έργα 88 καλλιτεχνών (25/7 έως 30/8).

Στα νησιά του Σαρωνικού, έχουμε την έκθεση του ΔΕΣΤΕ στα Σφαγεία της Ύδρας. Φέτος φιλοξενείται το «Until that day» του Nari Ward, που αναδεικνύει την ιστορία και τη ζωντανή προσφορά της αφρικανικής κοινότητας στην Ελλάδα, ενώνοντας το ρεμπέτικο με την ιστορική ομιλία του Χαϊλέ Σελασιέ (έως 31/10). Στο ίδιο νησί, έχουμε την έκθεση της Βένιας Δημητρακοπούλου «Του Αιθέρα και της Θάλασσας», σε επιμέλεια Ελένης Βαροπούλου στο Ιστορικό Αρχείο- Μουσείο Ύδρας. Στην έκθεση φιλοξενούνται έργα σε μάρμαρο, άλλα σε λεπτό χειροποίητο χαρτί καθώς και ένα έργο μεγάλης κλίμακας σε μέταλλο,  το «Anadyomene», το οποίο έχει ήδη στηθεί στην είσοδο του Μουσείου από τις 17 Ιουνίου, προλογίζοντας τη διαδρομή για τον επισκέπτη (31/7- 28/8). 

Στον Πόρο, στη Citronne Gallery, θα βρούμε την έκθεση της Αφροδίτης Λίτη «Το παιχνίδι της ανάδυσης», που διερευνά τη σχέση μνήμης, θάλασσας και μύθου (έως 13/9). Από την άλλη, ο Νίκος Ποδιάς δημιουργεί έναν διάλογο σύγχρονης τέχνης με τα εκθέματα του Αρχαιολογικού Μουσείου Πόρου στην έκθεση «Ίχνη» (έως 30/9).

Στο Amanzoe, στο Κρανίδι, θα δούμε την έκθεση «Life Cycles», που πραγματοποιείται σε συνεργασία με την Γκαλερί Ζουμπουλάκη, με γλυπτικές εγκαταστάσεις των Μαρίνας Καρέλλα, Αλεξάνδρας Αθανασιάδη, Νικομάχης Καρακωστάνογλου και Δέσποινας Φλέσσα, οι οποίες συνθέτουν έναν διαγενεακό καλλιτεχνικό διάλογο γύρω από τη συνέχεια, την εξέλιξη και τη σχέση του ανθρώπου με τον χρόνο (έως 31/10).

Στην Επίδαυρο φιλοξενείται μια έκθεση αφιερωμένη στον χορό του αρχαίου δράματος, σε σύλληψη του Μιχαήλ Μαρμαρινού και επιμέλεια του Ιωάννου Σαπουντζή, με τον τίτλο «Χορών χώρος» (έως 31/8).

Στο Ναύπλιο, το Fougaro Αrt Center φιλοξενεί την έκθεση «Χρήστος Μποκόρος | Τα ημερολόγια», που παρουσιάζει ζωγραφικά έργα, φωτογραφίες αρχείου και αποσπάσματα από τις ημερολογιακές καταγραφές του δημιουργού κατά την περίοδο 2012-2026, φωτίζοντας τη στενή σχέση ανάμεσα στη ζωή, τη σκέψη και τη ζωγραφική του. Στο Παλιό Τελωνείο Ναυπλίου, στο Παράρτημα της Εθνικής Πινακοθήκης, θα βρούμε την έκθεση αφιερωμένη στη διασπορά, με τίτλο «Ανοιχτοί ορίζοντες», σε συνεπιμέλεια της Συραγώς Τσιάρα και της Λαμπρινή Καρακούρτη-Ορφανοπούλου, Υπεύθυνη Παραρτήματος Ναυπλίου. Η έκθεση αυτή φιλοξενεί 12 έργα, μερικά εκ των οποίων βγαίνουν για πρώτη φορά από τις αποθήκες της ΕΠΜΑΣ και πρόκειται για έργα των παρακάτω καλλιτεχνών:  George Constant (Γιώργου Κωνσταντινόπουλου), Μιχάλη Λεκάκη, Θεόδωρου Χίου, Θεόδωρου Στάμου και Αθηνάς Τάχα.

Στην Καλαμάτα, στο πλαίσιο του 32ου Διεθνούς Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας, τρέχει η έκθεση «Ζουζού Νικολούδη: η μεθοδολογία ως πράξη», σε επιμέλεια της Ερατώς Κουτσουδάκη. Με επιλεγμένο υλικό από το αρχείο παραστατικών τεχνών του Μουσείου Μπενάκη, η έκθεση προσπαθεί να απαντήσει ερωτήματα που αφορούν τη διαδικασία της χορογραφίας όχι ως κάτι θεωρητικό και στατικό αλλά ως ένα ενεργό πεδίο σκέψης και δημιουργικής πρακτικής. Η έκθεση φιλοξενείται στο Μέγαρο Χορού Καλαμάτας μέχρι το πέρας του Φεστιβάλ (έως 26/7)

Στη Σύρο θα τρέχει μέχρι το τέλος του μήνα περίπου η μεγάλη έκθεση «Θεόδωρος Παπαγιάννης: Γνώθι σαυτόν», στην Πινακοθήκη Κυκλάδων στην Ερμούπολη, σε επιμέλεια του Τάκη Μαυρωτά και διοργάνωση του Ιδρύματος Αντώνιος Ε. Κομνηνός (έως 26 Ιουλίου). Ακολουθεί η έκθεση «Ατλαντίδα», σε επιμέλεια Γιώργου Μυλωνά, που περιλαμβάνει έργα από όλη τη διαδρομή του Γιώργου Σταθόπουλου (2 έως 24/8). Στην Αίθουσα Τέχνης Γ. & Ε. Βάτη θα ξεκινήσει η έκθεση «Δυο κεριά μεσοπέλαγα - για τον Μάνο και τον Μιχάλη», σε επιμέλεια Γιώργου Αλτουβά, στο πλαίσιο του επετειακού προγράμματος «200 χρόνια Ερμούπολη» (18/7 έως 30/8). Στο Chimera Art & Craft φιλοξενείται η έκθεση κεραμικής «Animal Rites», σε επιμέλεια του Μάνου Μαστοράκη (έως 9/8).

Στην Άνδρο, στο Μουσείο Ιδρύματος Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή φιλοξενείται όλο το καλοκαίρι η έκθεση «Germaine Richier (1902-1959) - Συνομιλίες», σε συνεπιμέλεια της Μαρίας Κουτσομάλλη-Moreau και της Laurence Durieu. Στο Ίδρυμα Π. & Μ. Κυδωνιέως θα φιλοξενηθεί η ομαδική έκθεση «Το αίνιγμα της εικόνας / Άνθρωπος εν εικόνι διαπορεύεται», σε επιμέλεια της Αθηνάς Σχινά.

Μη χάσετε και τη φωτογραφική έκθεση «Κρυφός Κήπος / Secret Garden» της Ένης Κούκουλα, που παρουσιάζεται στο UKKA LELLE στη Χώρα Άνδρου (έως 31/7). Στον ίδιο χώρο ακολουθεί η έκθεση της ζωγράφου Γεύσως Παπαδάκη. Στην Πινακοθήκη της Μονής Παναχράντου τρέχει μεγάλη αναδρομική έκθεση του Αλέκου Φασιανού, με τίτλο «Ο Αινιγματικός κόσμος του ανθρώπου», σε επιμέλεια Χρήστου Κεχαγιόγλου (έως 30 /9).

Στη Νάξο, στον Πύργο Μπαζαίου, έχουμε την έκθεση «συνΑΦΗ», σε επιμέλεια του Μάριου Βαζαίου (έως 27/9). Οι επτά καλλιτέχνες της ομάδας ΑΦΗ διερευνούν τη δυναμική της χειροποίητης δημιουργίας, μετατρέποντας φυσικά υλικά όπως ξύλο, πηλό, μέταλλο, χαρτί και ύφασμα σε έργα που συνομιλούν με τη μνήμη, την εμπειρία και τον χρόνο. Παράλληλα, στο ίδιο νησί πραγματοποιείται προς το τέλος του καλοκαιριού η 1η Biennale Κυκλάδων, σε συνδιοργάνωση με τον Δήμο Νάξου (20/8 έως 18/9). Οργανωτική ομάδα: Κωνσταντίνος Θ. Σπυρόπουλος, Έλενα Λιώση, Όλγα Σουβερμέζογλου, Μαίρη Στεφάνου, Μαρία Σατραζέμη. 

Στην Τήνο, το Μουσείο Μαρμαροτεχνίας φιλοξενεί τη «Λιτανεία», με έργα του εικαστικού και γλύπτη Αργύρη Ραλλιά, σε επιμέλεια του Χριστόφορου Μαρίνου (22/7 έως 30/11). Στο Ίδρυμα Τηνιακού Πολιτισμού έχουμε την έκθεση «Από το χάος στον κόσμο», με έργα των Άννα Μαρία Τσακάλη και Εδουάρδου Σακαγιάν, σε επιμέλεια Γιώργου Μυλωνά (έως 23/8). Από το νησί θα περάσει και το πρότζεκτ «Θάλαττα, θάλαττα», που συνδέει την ποίηση με τα εικαστικά, σε επιμέλεια της Ιφιγένειας Χριστοδουλίδου, στο πλαίσιο του 12oυ Διεθνούς Φεστιβάλ Ποίησης Τήνου (28 έως 31/7). 

Στην Πάρο, στο Φεστιβάλ Διαδρομές στη Μάρπησσα, με θεματική «Κόρες», θα πραγματοποιηθεί έκθεση σε επιμέλεια της Δέσποινας Ζευκιλή (28 έως 30/8).

Στη Σίφνο πραγματοποιούνται δύο πολύ ενδιαφέρουσες ατομικές εκθέσεις, η «Οstron - Ceramic Forms» (25/7 έως 16/8) της Ελισσάβετ Παππά, στον πολιτιστικό χώρο Π. Τέτσης στην Απολλωνία, και η «Botanical Relics: chapter II» (31/7 έως 7/8) της Αλεξίας Ψαραδέλη, στο Παλαιό Σχολείο του Κάστρου. Επίσης και φέτος το Bring Your Chair - Cozy Festival υπόσχεται έναν μήνα με ωραίες ταινίες, μουσική και συζητήσεις.

Στην Κύθνο ολοκληρώνεται σε λίγες μέρες το «Thermia Project», σε επιμέλεια της Οντέτ Κουζού, με φετινή θεματική «Convivial gestures». H έκθεση που προέκυψε από το residency τριών καλλιτεχνών, της Κυβέλης Ζωής, του Γιάννη Μαλινάκη και της Πολίνας Μήλιου, φιλοξενείται μέχρι τις 19 Ιουλίου στο Δημοτικό Σχολείο, στη Χώρα. Στο ίδιο νησί, στην περιοχή της Κανάλας, θα ξεκινήσει στη συνέχεια μια υπαίθρια φωτογραφική εγκατάσταση με τον τίτλο «Όσο κρατάει ο Μπάλος - Θερμιώτικα γλέντια», μια πρωτοβουλία της Kythniale - Γέφυρες Πολιτισμού (24/7 έως 30/8). 

Στην Ίο, στο Μουσείο Γαΐτη-Σίμωσι θα φιλοξενηθεί η έκθεση «ΓΑΙΑ/GAIA», σε επιμέλεια του Γιάννη Μπόλη, που διερευνά την έννοια της γης ως μυθολογικής, φυσικής και πολιτισμικής οντότητας (1/8 έως 19/10).

Στη Σάμο, η ομαδική έκθεση «Fragments and Futures» στο Art Space Pythagorion, σε συνεπιμέλεια της Κατερίνας Γρέγου και της Ιόλης Τζανετάκη, διερευνά τη δυναμική σχέση σύγχρονης τέχνης και κλασικής αρχαιολογίας, επανερμηνεύοντας τα αρχαία θραύσματα και τους μύθους ως ζωντανά εργαλεία για τη δόμηση της ταυτότητας και της πολιτικής μνήμης (έως 2/10).

Στο Μουσείο Βιομηχανικής Ελαιουργίας Λέσβου, η έκθεση «Μίκης Θεοδωράκης, η μνήμη στην ψηφιακή εποχή» παρουσιάζει ψηφιακά εργαλεία και διαδραστικές εφαρμογές που αναδεικνύουν τη ζωή και την καλλιτεχνική πορεία του σπουδαίου συνθέτη (έως 30/9). Ενώ στην K-Gold Temporary Gallery ξεκινά η έκθεση «SPECTRAL», σε επιμέλεια Νικόλα Βαμβουκλή (25/7 έως 6/9).

Στο Μουσείο Μαστίχας Χίου θα βρούμε την έκθεση του διεθνούς φωτογράφου Γιώργου Τατάκη «Καρυάτις Δ | Χίος», μια μελέτη τοπικών γυναικείων ενδυμασιών της Χίου (έως 31/12). Στο ίδιο νησί, η 6η διοργάνωση του «DEO», σε επιμέλεια Άκη Κόκκινου, θα πραγματοποιηθεί φέτος στο Σχολείο Βολισσού, στην Αμανή – ένα χωριό που επλήγη ιδιαίτερα από τις πυρκαγιές του 2025. Με τίτλο «Γράμμα σε έναν ισχνό πατέρα», οι 14 καλλιτέχνες από 11 διαφορετικές χώρες συνδέουν το συλλογικό τραύμα της περιοχής με την οικολογική ευθραυστότητα και τη μνήμη (έως 30/8).

Στη Ρόδο συνεχίζεται η δεύτερη διοργάνωση της Biennale of Contemporary Keramics, με τίτλο «Εκεί που αρχίζει η μέρα», σε επιμέλεια της Σταματίας Δημητρακοπούλου, Λουκίας Θωμοπούλου και Anissa Touati, που συγκεντρώνει έργα 42 ανερχόμενων και καταξιωμένων καλλιτέχνων από 18 χώρες (έως 31/10). Στο ίδιο νησί, στο Μουσείο Νεοελληνικής Τέχνης, έχουμε την ατομική έκθεση της Νεφέλης Μάσια «Ταξίδια φωτός», σε επιμέλεια του Κώστα Πράπογλου (έως 29/8).

Στο Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Κρήτης φιλοξενείται αναδρομική έκθεση για τον Νίκο Αλεξίου στον τόπο καταγωγής του, με τον τίτλο «Τα εύθραυστα ίχνη των συμβόλων», σε επιμέλεια της Μαρίας Μαραγκού. Στη Δημοτική Πινακοθήκη Χανίων έχουμε την έκθεση «Κινδύνεψα μόνο από ανεξέλεγκτες σκέψεις», μια ανάγνωση της 40χρονης πορείας του Αλέξανδρου Ψυχούλη, μέσα από 150 και πλέον έργα (έως 4/10). Στον Αρχαιολογικό χώρο Φαιστού και το Αρχαιολογικό Μουσείο Μεσαράς θα δούμε την έκθεση «Paradise Drift» σε συνεπιμέλεια Πάνου Γιαννικόπουλου και Κατερίνας Γναφάκη (21 έως 29/8).

Στο παράρτημα της Εθνικής Πινακοθήκης στην Κέρκυρα τρέχει η έκθεση «Αλέκος Φασιανός | Κάτω από τον ήλιο του καλοκαιριού», σε επιμέλεια Έφης Αγαθονίκου. 46 έργα του καλλιτέχνη, από ζωγραφικά και χαρακτικά έως ακρυλικά, αναδεικνύουν τον ιδιαίτερο κόσμο των μορφών, των χρωμάτων και των καθημερινών στιγμών που σημάδεψαν την εικαστική πορεία του σπουδαίου δημιουργού (έως 11/1). Στο ίδιο νησί, στο Μουσείο Ασιατικής Τέχνης θα ξεκινήσει στις αρχές Αυγούστου (σε ημερομηνία που δεν έχει ακόμη ανακοινωθεί),  η  έκθεση «Γυναικείες Αφηγήσεις στην Ιαπωνική Τέχνη», που μελετά τη γυναίκα ως διαχρονικό άξονα έμπνευσης και καλλιτεχνικής δημιουργίας κατά την περίοδο Edo (1603–1868), παρουσιάζοντας ζωγραφικούς κυλίνδρους, ξυλογραφίες και αντικείμενα από τις πλούσιες συλλογές του Μουσείου.

Στα Κύθηρα η εικαστικός Βασιλική Κοσκινιώτου ετοιμάζει ένα διπλό αφιέρωμα στον ποιητή Νίκο Καρούζο, τον Αύγουστο, το οποίο θα πραγματοποιηθεί σε δυο μέρη: «Μετεώρημα Ι» στη Χώρα, στην Αίθουσα Μερκάτο (1 έως  9/8) και «Μετεώρημα ΙΙ» στην Αίθουσα Πολιτιστικού Κέντρου Ποταμού (14 έως 24/8).

Στους Παξούς, η Chris Boïcos Fine Arts φιλοξενεί δύο εκθέσεις στο Παλαιό Σχολείο Λογγού. Στην πρώτη ο Misha Goro αποτυπώνει στα έργα του τη «Λαϊκή αρχιτεκτονική των Παξών», ενώ το «In Memoriam», μέσα από μυθολογικά φωτομοντάζ, τιμά τον Vivian van Blerk, που έφυγε άδοξα το 2024 (έως 16/8).

Στην Κεφαλονιά, το Δημοτικό Θέατρο Αργοστολίου Κέφαλος θα φιλοξενήσει την έκθεση «Η ανάσα του ωκεανού», σε επιμέλεια της Νίνας Φραγκοπούλου, δρος Θαλάσσιας Βιολογίας και ανεξάρτητης επιμελήτριας εκθέσεων. 16 καλλιτέχνες προσεγγίζουν τον ωκεανό όχι μόνο ως φυσικό τοπίο, αλλά και ως στοιχείο μνήμης και υπαρξιακού στοχασμού (έως 31/7).