Βιομηχανικό Μουσείο Φωταερίου

27 Ιανουαρίου (10.00-18.00) είμαστε όλοι καλεσμένοι στα εγκαίνια με ελεύθερη είσοδο του πρώτου «Βιομηχανικoύ Μουσείο Φωταερίου» στην «Τεχνόπολις» του Δήμου Αθηναίων

Άποψη της «Τεχνόπολις»

O δήμαρχος Αθηναίων θα εγκαινιάσει το Βιομηχανικό Μουσείο Φωταερίου στην Τεχνόπολη. Στις 27 Ιανουαρίου ανοίγει τις πόρτες του στο κοινό. Ραντεβού εκεί!

«Το Βιομηχανικό Μουσείο Φωταερίου είναι μια απτή απόδειξη του πώς αντιλαμβανόμαστε την προσφορά μας στην πόλη της Αθήνας. Μια παλιά ιδέα σε μια υποδομή που υπήρχε, κι έπρεπε απλώς να αναδειχθεί, και πολύ κέφι και δουλειά προκειμένου ένας από τους πιο δημοφιλείς χώρους της Αθήνας, η «Τεχνόπολις» του Δήμου Αθηναίων, να γίνει μουσείο. Εξίσου σπουδαίο για μένα και τους συνεργάτες μου είναι ότι η Τεχνόπολις δεν χάνει καμία από τις έως σήμερα λειτουργίες της. Αντιθέτως, με πολύ μεγάλη φροντίδα, αποκτά μια επιπλέον λειτουργία, αφού δίπλα στις εκθέσεις, τις διαλέξεις ή τα μουσικά δρώμενα θα μπορεί κανείς να δει με ποιο τρόπο φωτίζονταν αρχικά οι δημόσιοι χώροι και αργότερα (στις αρχές του 20ού αιώνα) και τα σπίτια στην Αθήνα. Πιστεύουμε ότι με το Βιομηχανικό Μουσείο στο Γκάζι η πόλη μας ομορφαίνει, γίνεται πιο ενδιαφέρουσα και δημιουργούμε έναν ακόμη λόγο ώστε να την επισκεφθεί κανείς. Και έτσι θα συνεχίσουμε».-Γιώργος Καμίνης 

Η αυλή του εργοστασίου καλυμμένη με κωκ

Φως στο Γκάζι

Είναι το κλασικό σημείο των πιο όμορφων ραντεβού μας και τα κόκκινα επιβλητικά φουγάρα του αποτελούν σήμα κατατεθέν της πόλης. Είναι οι πιο αξέχαστες συναυλίες μας κι οι πιο αυθόρμητες βόλτες μας σε μεγάλες εκθέσεις όλων των ειδών – τα Meet Market μας, τα Athens Photo Festival μας, τα Jazz Festival μας. Είναι ένα ορόσημο της πόλης μας, η «Τεχνόπολις» του Δήμου Αθηναίων, που σχεδόν 30 χρόνια μετά το κλείσιμό του εγκαινιάζει έναν άλλο χώρο, ορόσημο της δικής του εποχής – το «Εργοστάσιο Φωταερίου της Αθήνας», αυτή τη φορά με τη μορφή Βιομηχανικού Μουσείου. Στο επίκεντρο μπαίνει το εργοστάσιο φωταερίου της Αθήνας, που παρείχε φωτισμό και ενέργεια για σχεδόν 130 χρόνια, για να ανακαλύψουμε ένα έως σήμερα «ξεχασμένο» κομμάτι της ιστορίας της πόλης.

Καθαρτήρια

Ρυθμιστές πίεσης

Ρυθμιστής πίεσης

Φούρνοι

Ατμομηχανή για τη λειτουργία των απορροφητήρων του εργοστασίου

Τι να περιμένουμε

Αυθεντικά αντικείμενα, μηχανήματα, πλούσιο φωτογραφικό υλικό, ηχητικά ντοκουμέντα και βιντεοπροβολές, σε μια ολοκληρωμένη αφήγηση για πρώτη φορά της «ιστορίας» του εργοστασίου. Στο μουσειολογικό περίπατο στις παλιές εγκαταστάσεις του εργοστασίου, η βιομηχανική κληρονομιά και η βιομηχανική αρχαιολογία, η επιχειρηματικότητα, οι βιομηχανικές συνθήκες εργασίας, θέματα διαχρονικά αλλά και επίκαιρα που σχετίζονται με την ανάπτυξη της Αθήνας τους δύο τελευταίους αιώνες, θα ξεδιπλωθούν μπροστά στα μάτια μας.

Λεπτομέρεια των φούρνων

Trivia

● Είναι το πρώτο βιομηχανικό μουσείο και ταυτόχρονα το πρώτο τεχνολογικό μουσείο στην Αθήνα.

● Αποτελεί χαρακτηριστικό δείγμα τεχνολογίας και βιομηχανικής αρχιτεκτονικής του 19ου αιώνα, καθώς σώζεται το μεγαλύτερο μέρος των κτιριακών εγκαταστάσεων και σχεδόν ακέραιο μεγάλο μέρος του μηχανολογικού του εξοπλισμού. Την πλούσια συλλογή του Βιομηχανικού Μουσείου συμπληρώνουν τα αντικείμενα από το εργοστάσιο κι οι συσκευές φωταερίου.

● Το εργοστάσιο φωταερίου υπήρξε η πρώτη μονάδα παραγωγής ενέργειας στην Ελλάδα και την Αθήνα.

● Μαζί με το εργοστάσιο μεταξιού Δουρούτη σημάδεψε την πολεοδομική και οικονομική ανάπτυξη της Αθήνας. Τη σημάδεψαν σε τέτοιο βαθμό, που αμφότερα τα εργόστασια βάφτισαν τις πυκονοκατοικημένες συνοικίες στις οποίες χτίστηκαν – βλ. Γκαζοχώρι και Μεταξουργείο.

● Η κομβική θέση του εργοστασίου στην αρχή της οδού Πειραιώς οδήγησε στην περαιτέρω ανάπτυξη και εξέλιξη της οδού στη μεγαλύτερη για αρκετές δεκαετίες βιομηχανική ζώνη της πόλης.

● Συνέβαλε σημαντικά στον εκσυγχρονισμό της πρωτεύουσας, άλλαξε το χαρακτήρα της οικιακής ζωής των κατοίκων της και προσέδωσε ένα γενικότερο χαρακτηριστικό στο ύφος της, αυτό μιας πόλης σύγχρονης, οικονομικά ανεξάρτητης, με βιομηχανική δραστηριότητα, κατά τα πρότυπα των μεγάλων ευρωπαϊκών πόλεων της εποχής.

Εργάτες στους φούρνους

Μικρή αναδρομή στην ιστορία

● Ιδρύεται το 1857, μόλις τρία χρόνια μετά το εργοστάσιο μεταξιού Δουρούτη, για να καλύψει την ανάγκη της πόλης για δημόσιο φωτισμό.

● Από το 1938 η διοίκησή του περνάει στον Δήμο Αθηναίων και το 1952 συστήνεται επίσημα η «Δημοτική Επιχείρηση Φωταερίου Αθηνών» (Δ.Ε.Φ.Α.), η οποία συνεχίζει την παραγωγή και διανομή του φωταερίου στο δίκτυο της πρωτεύουσας. Το 1984 κλείνει οριστικά. Λίγα χρόνια αργότερα ξεκινούν οι πρώτες μελέτες για την επισκευή και αποκατάσταση των παλαιών κτιρίων. Η οργάνωση του ελεύθερου χώρου του συγκροτήματος ολοκληρώνεται το 2004, ενώ ήδη από το 1999 ο χώρος λειτουργεί με την επωνυμία «Τεχνόπολις» Δήμου Αθηναίων και φιλοξενεί πολιτιστικές και άλλες εκδηλώσεις.

● Το 2011 η νέα διοίκηση της Τεχνόπολης αναλαμβάνει το έργο της δημιουργίας «Βιομηχανικού Μουσείου Φωταερίου», αναθέτοντας σε μια ομάδα σημαντικών  επιστημόνων (μουσειολόγους, ιστορικούς, μηχανολόγους μηχανικούς, αρχιτέκτονες,

πολιτικούς μηχανικούς, συντηρητές) την υλοποίηση του μουσείου.

Χάρτης του Μουσείου