Όταν έφυγε ο Ζακ

Ξέρουμε πως τον σκότωσαν στο ξύλο και πως δεν θα ξεχαστεί. Δεν ξέρουμε πώς βρέθηκε εκεί, τι έγινε πριν, αν θα υπάρξει Νέμεση, τι θα συνέβαινε αν οι παρατηρητές, ο Χορός της τραγωδίας, αντιδρούσαν. Δεν ξέρουμε ακόμη αν υπήρξαν άλλοι αθώοι στην Γλάδστωνος εκείνο το σκυλίσιο μεσημέρι, έναν χρόνο πριν. 

​Τη φοβερή 21η Σεπτεμβρίου 2018 δεν ζήσαμε όλοι το ίδιο γεγονός. Τα περισσότερα ΜΜΕ είδαν τον θανάσιμο αυτοτραυματισμό ενός ληστή. Ορισμένοι μετέδωσαν την κατασκευασμένη είδηση με άγρια χαρά και άλλοι απλώς ακολούθησαν παθητικά τη «γραμμή», χωρίς ντροπή και χωρίς καμία συγνώμη, όταν το ψέμα αποκαλύφθηκε. 

Κάποιοι αστυνομικοί είδαν το αναμενόμενο κακό τέλος ενός περιθωριακού και αισθάνθηκαν αλληλεγγύη για τους συναδέλφους τους που τον αντιμετώπισαν σαν επικίνδυνο κακοποιό ενώ σερνόταν, αδύναμος, στον δρόμο. Ποιος ξέρει πόσοι αυτόπτες μάρτυρες κατανάλωσαν με βουλιμία τη φρίκη και πόσοι απλώς παρακολουθούσαν αδρανείς χωρίς να αισθάνονται ότι τους αφορά τόσο ώστε να κάνουν κάτι, οτιδήποτε, για να τη σταματήσουν. Και δεν θα μάθουμε ποτέ πόσοι συμπολίτες μας σκέφτηκαν ότι αυτά παθαίνουν τα πρεζάκια, πόσο μάλλον αν είναι και πούστηδες και οροθετικοί. Άλλοι, λίγοι ή περισσότεροι, όπως καθένας αντέχει να πιστεύει, συγκλονίστηκαν, τρόμαξαν, πάγωσαν, θύμωσαν, πόνεσαν. Στα κόμματα υπήρξαν στελέχη που είδαν την τραγωδία σαν ευκαιρία για πολιτικά κέρδη μέσα από την κατάλληλη επικοινωνιακή αξιοποίηση. Και σε γραφεία εταιρειών δημοσκοπήσεων έγιναν πυρετώδεις συσκέψεις για το αν πρέπει να δοθούν στη δημοσιότητα μετρήσεις που θα έδειχναν κάτι πολύ άγριο για την ελληνική κοινωνία. Ομοφοβικοί ακροδεξιοί εξοργίστηκαν με το κίνημα αλληλεγγύης που δημιουργήθηκε μέσα από τα αίματα του Ζακ. Η ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα είδε στο δολοφονικό λιντσάρισμά του το πιο δραματικό αποκορύφωμα μιας πορείας αποκλεισμών, καταπίεσης και βίας. Ομοφυλόφιλοι, λεσβίες, διεμφυλικοί, αμφιφυλόφιλοι αισθάνθηκαν στο σώμα τους τον πόνο από τα χτυπήματα. Και κάποιοι ευαίσθητοι επιστήμονες, από εγκληματολόγους μέχρι κοινωνικούς ψυχολόγους, ξανασκέφτηκαν εκείνα που μέχρι τότε νόμιζαν πως ξέρουν για τα σκοτάδια της ανθρώπινης ψυχής.

Όταν ήρθε στο φως η αλήθεια, ότι ο Ζακ δεν ήταν ληστής ούτε μαστουρωμένος, η δολοφονία του, βιντεοσκοπημένη από την αρχή μέχρι το τέλος, πήρε τεράστιες διαστάσεις στο συλλογικό ασυνείδητο και ο απόηχός της πέρασε τα σύνορα της χώρας. 

Όλοι ξέρουμε ότι αυτό που συνέβη στη Γλάδστωνος είναι η επιτομή των πιο σκοτεινών όψεων της ελληνικής κοινωνίας. Αγανακτισμένοι καταστηματάρχες, θερμοκέφαλοι αστυνομικοί, ανάλγητοι νοικοκυραίοι, φασίστες της διπλανής πόρτας, αδίστακτοι δημοσιογράφοι, κυνικοί πολιτικοί, αιμοδιψείς τηλεθεατές, αυταρχικοί εραστές της αυτοδικίας, κήρυκες της καταστολής χωρίς όρια, φανατισμένοι οπαδοί του «καλά να πάθει» και του «κοίτα τη δουλειά σου», πονηροί «ισαποστάκηδες» που συμψηφίζουν το έγκλημα με την ανομία στο κέντρο της Αθήνας, εκ πεποιθήσεως αδιάφοροι – συναντήθηκαν όλοι μαζί μπροστά στη σπασμένη βιτρίνα. 

Άλλοι είδαν, άλλοι δεν θέλησαν να δουν τι πραγματικά συνέβη μέσα τους όταν έφυγε ο Ζακ, στη βίαιη συνάντηση διαφορετικών κόσμων στο κέντρο της Αθήνας. Όσοι είδαν, δεν θα ξεχάσουν τη φρίκη που μας άλλαξε εκείνο το ζεστό φθινοπωρινό μεσημέρι που κράτησε λίγα λεπτά και μερικούς αιώνες.

Στις 21 Σεπτεμβρίου συμπληρώνεται ένας χρόνος από τη δολοφονία του Ζακ Κωστόπουλου. Συγκέντρωση και πορεία στη μνήμη του Ζακ, με αίτημα την απονομή δικαιοσύνης, διοργανώνουν η πρωτοβουλία Justice For Zak/Zackie και η ανοιχτή συνέλευση για τον Ζακ/τη Zackie, στις 21 Σεπτεμβρίου, στις 2 το μεσημέρι, στην οδό Γλάδστωνος. Κάλεσμα για συμμετοχή απευθύνει και η Διεθνής Αμνηστία, τονίζοντας: «Έναν χρόνο μετά, και ενώ η ποινική διερεύνηση για την υπόθεση έχει ολοκληρωθεί, η ημερομηνία έναρξης της δικαστικής διαδικασίας δεν έχει ακόμα ανακοινωθεί, ενώ υπάρχουν σοβαρές ανησυχίες για ανεπάρκειες στη διερεύνηση, στο πλαίσιο των ευρύτερων επίμονων συστημικών αποτυχιών σε διερευνήσεις που αφορούν περιπτώσεις αστυνομικής βίας στην Ελλάδα».