Κραυγή αγωνίας στη Μέση Ανατολή: Έκκληση για αποκλιμάκωση μετά τις ισραηλινές επιθέσεις στο Ιράν

Έντονες αντιδράσεις στη Μέση Ανατολή και έκκληση για άμεση αποκλιμάκωση προκάλεσαν οι ισραηλινές αεροπορικές επιθέσεις εναντίον στόχων στο Ιράν, που πραγματοποιήθηκαν την Παρασκευή.

Οι περισσότερες χώρες της Μέσης Ανατολής εξέφρασαν την καταδίκη τους και προειδοποίησαν ότι μια κλιμάκωση των εχθροπραξιών μεταξύ Ισραήλ και Ιράν θα μπορούσε να οδηγήσει σε περιφερειακή σύρραξη με καταστροφικές συνέπειες.

Η επίθεση του Ισραήλ ήταν η πιο σοβαρή που έχει πραγματοποιηθεί ποτέ εναντίον του Ιράν, με εκατοντάδες πλήγματα σε στρατιωτικές και πυρηνικές εγκαταστάσεις, καθώς και την εξόντωση ανώτατων Ιρανών στρατιωτικών και πυρηνικών στελεχών.

Σε απάντηση, το Ιράν εκτόξευσε πάνω από 100 μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones) και βαλλιστικούς πυραύλους προς το Ισραήλ. Η ισραηλινή αεράμυνα αναχαίτισε τα περισσότερα, ωστόσο η Τεχεράνη δεσμεύτηκε να εκδικηθεί, με τον ανώτατο ηγέτη Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ να υπόσχεται «σκληρή τιμωρία».

Τα υπουργεία Εξωτερικών των χωρών του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (GCC) – με εξαίρεση το Μπαχρέιν – καταδίκασαν τις ισραηλινές επιθέσεις και κάλεσαν σε ειρηνική διπλωματική επίλυση της κρίσης. Παρόμοιες ανακοινώσεις εξέδωσαν ο Λίβανος και η Ιορδανία.

Η Σαουδική Αραβία χαρακτήρισε τις ισραηλινές ενέργειες «κατάφωρη παραβίαση του διεθνούς δικαίου» και κάλεσε το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ να αναλάβει άμεση δράση για την παύση των επιθέσεων. Ο Σαουδάραβας υπουργός Εξωτερικών, Φαϊσάλ μπιν Φαρχάν, επικοινώνησε με τον Ιρανό ομόλογό του, ζητώντας την απόρριψη της χρήσης βίας.

Σχετικό Άρθρο

Κοσμος Οι αντιφάσεις της αριστεράς: Αντιιμπεριαλισμός και ανθρώπινα δικαιώματα

Κυριάκος Αθανασιάδης 16.06.2025, 15:20

Παρά την παραδοσιακή εχθρότητα αρκετών αραβικών χωρών απέναντι στο Ιράν, οι περιφερειακές δυνάμεις αντιλαμβάνονται πως ένας πόλεμος μεταξύ Ιράν και Ισραήλ δεν εξυπηρετεί τα συμφέροντά τους, καθώς θα μπορούσε να παρασύρει ολόκληρη τη Μέση Ανατολή σε αστάθεια.

Ήδη καταγράφονται περιφερειακές συνέπειες: ιρανικοί πύραυλοι έπεσαν στην ύπαιθρο της νότιας Συρίας, σχολεία έκλεισαν στον νότιο Λίβανο, ενώ η Ιορδανία κατέρριψε μη επανδρωμένα αεροσκάφη που παραβίασαν τον εναέριο χώρο της.

Ο κίνδυνος γενίκευσης του πολέμου προκαλεί έντονη ανησυχία στις πετρελαιοπαραγωγές χώρες του Κόλπου, αφού το Ιράν ελέγχει το στρατηγικής σημασίας Στενό του Ορμούζ – από το οποίο διέρχεται το ένα τρίτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου. Η Τεχεράνη έχει στο παρελθόν στοχοποιήσει πετρελαϊκές εγκαταστάσεις στη Σαουδική Αραβία και αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή, όπου οι ΗΠΑ διατηρούν ισχυρή παρουσία, ιδίως στο Κατάρ, στη Σαουδική Αραβία, στην Ιορδανία και στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Η στρατηγική του Ιράν βασίζεται σε ένα εκτεταμένο δίκτυο συμμάχων και παραστρατιωτικών οργανώσεων στη Μέση Ανατολή, όπως οι Χούθι στην Υεμένη, οι Δυνάμεις Λαϊκής Κινητοποίησης στο Ιράκ και η Χεζμπολάχ στον Λίβανο. Αυτοί οι πληρεξούσιοι οργανισμοί αποτελούν βασικό στοιχείο της ιρανικής στρατηγικής «στρατηγικού βάθους», σύμφωνα με την οποία κάθε επίθεση κατά του Ιράν μπορεί να απαντηθεί από γειτονικές χώρες.

Σχετικό Άρθρο

Κοσμος Η αναμφισβήτητη Pax Hebraica στη Μέση και Εγγύς Ανατολή

Νίκος Γεωργιάδης 26.06.2025, 11:58

Ωστόσο, οι σύμμαχοι του Ιράν εμφανίζονται εξασθενημένοι. Η Χεζμπολάχ, η σημαντικότερη ιρανική περιφερειακή δύναμη, υπέστη βαριά πλήγματα το φθινόπωρο του 2024, με την απώλεια σημαντικής ηγεσίας και κατάσχεση οπλισμού από τις αρχές του Λιβάνου.

Μετά τις τελευταίες επιθέσεις, καμία από τις ιρανόφιλες οργανώσεις δεν δήλωσε πρόθεση να εμπλακεί άμεσα στη σύγκρουση. Η Χεζμπολάχ καταδίκασε τις ισραηλινές ενέργειες, αλλά δήλωσε πως δεν θα ξεκινήσει επίθεση, ενώ οι Χούθι εξέφρασαν στήριξη στο «δικαίωμα του Ιράν στην αυτοάμυνα», χωρίς να προχωρήσουν σε στρατιωτική δράση.

Αυτή η συγκρατημένη αντίδραση έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την επίθεση του Ιράν κατά του Ισραήλ τον Απρίλιο του 2024, όταν πύραυλοι και drones εκτοξεύθηκαν όχι μόνο από ιρανικό έδαφος αλλά και από το Λίβανο, το Ιράκ και τη Συρία.

Η νέα αυτή φάση έντασης μεταξύ Ισραήλ και Ιράν δείχνει να οδηγεί σε μια επικίνδυνη καμπή. Ενώ οι διεθνείς δυνάμεις ανησυχούν για μια γενικευμένη αναμέτρηση, η περιφερειακή σταθερότητα κρέμεται από μια λεπτή κλωστή. Οι φωνές υπέρ της αποκλιμάκωσης πληθαίνουν, όμως η πορεία των εξελίξεων θα εξαρτηθεί από τις επόμενες κινήσεις των δύο πλευρών — και την ικανότητα της διεθνούς κοινότητας να αποτρέψει μια νέα μεγάλη σύρραξη στη Μέση Ανατολή.

(Mε πληροφορίες του Guardian)