Οι γκροτέσκ και ψυχεδελικοί θρύλοι του Γιώργου Τσακίρη

Περιπλανιέμαι καταμεσής μιας έκθεσης όπου βελέντζες και βατράχια, αρουραίοι των αγρών και επιτοίχια ρολόγια, καρύδια και αεροπλάνα, λουλούδια και μαχαίρια, συνθέτουν, συνδιαλέγονται και συγκροτούν ένα μικρό μέρος από το όλον του σύμπαντος που ονομάζεται Γιώργος Τσακίρης. Μαζί μου και δεκάδες ακόμα Θεσσαλονικείς, μιας και παρόντος του καλλιτέχνη αλλά και του επιμελητή της αναδρομικής προς τιμήν του, Γιάννη Μπόλη, περιηγούμαστε στα τρία επίπεδα της Casa Bianca που φιλοξενούν μέρος από το πολυσχιδές έργο του.

Γεννημένος στα Γιαννιτσά το 1955, ο Τσακίρης αρχικά σπούδασε ηλεκτρονικά, όμως λόγω του απίστευτου χαρίσματος στο σχέδιο συνέχισε στην Academia di Belle Arti της Φλωρεντίας με καθηγητές τον Φερνάντο Φαρούλι και τον Λουίτζι Βιζάνο στη χαρακτική. Άμα τη επιστροφή του στην Ελλάδα, κινήθηκε μεταξύ Αθήνας και Θεσσαλονίκης, διατηρώντας εργαστήριο στο Πάικο. Έμφαση στο Πάικο, αφού το βουνό και οι γύρω τόποι του τον καθόρισαν, και επιστροφή στο βιογραφικό του: Έγινε καθηγητής στη Σχολή Καλών Τεχνών της Θεσσαλονίκης από όπου και συνταξιοδοτήθηκε, ενώ το 2017 το Αριστοτέλειο τον τίμησε με το Prize of Excellence για τη διεθνή καλλιτεχνική παρουσία του. Με περισσότερες από 40 ατομικές εκθέσεις και πάμπολλες συμμετοχές σε ομαδικές ανά την Ελλάδα και τον κόσμο, ο Τσακίρης από το Πάικο κατάφερε να μπει σε μεγάλα μουσεία και ιδιωτικές συλλογές.

Η περιήγηση στη Δημοτική Πινακοθήκη Θεσσαλονίκης όπου φιλοξενείται η ζωγραφική αναδρομική συνεχίζεται: γλυπτά, κολάζ, χαρακτικά, φύση και παγανισμός, αχαλίνωτος ερωτισμός, κολοκυθιές, φίδια-δράκοι και κορμοί δένδρων, μετακόμισαν στη Θεσσαλονίκη από το αγαπημένο του βουνό, απεικάσματα μιας φύσης και μιας χλωρίδας και πανίδας που στα σπλάχνα της καραδοκούν ονειρικά πλάσματα.

Άλλοτε ελλειπτικές και άλλοτε ζουμερές, μερικές φορές απροσδιόριστες και άλλες πολύ συγκεκριμένης στόχευσης, οι εγγραφές και οι χειρονομίες του Τσακίρη πάνω σε κελύφη αεροπλάνων ή σε πλοία, όπως και τα αινιγματικής φύσης βιομορφικά έμβυα μοτίβα του, ανατρέχουν στις σημαντικές εξελικτικές στιγμές της σαραντάχρονης καλλιτεχνικής πορείας του.

Μοιράζοντας τον χρόνο του ανάμεσα στη Θεσσαλονίκη και το Πάικο, που το μυστηριακό κάλλος και η οντολογία του τον σημάδεψαν από παιδί, ο Τσακίρης ανέκαθεν παρήγε μια ολότελα προσωπική αλληγορία, πολιτική, κοινωνική, οικολογική και σαρκαστική. Σκωπτική, στοχαστική και παιχνιδιάρικη, η ζωγραφική παραμυθία του, (μου) μοιάζει σαν να κρατά ρίζα από τις ιστορίες των αδελφών Γκριμ. Ή λες και η Αλίκη τους Λούις Κάρολ και ο Γάτος του Τσέζαϊρ πήγαν σε acid rave, χορεύοντας δίπλα σε πλάσματα που βγήκαν στο φως μέσα από σκοτεινά λαγούμια και κουνελότρυπες.

Τοτέμ και αριθμοί, λατινικά και ελληνικά γράμματα σε περίπλοκα χιουμοριστικά νοήματα, λάδια σε μουσαμά, μικτές τεχνικές, φτερά, χαρτιά, μελάνια, λινόλεουμ, μπαταρίες, τσίγκοι και μέταλλα, όλα σε αυτήν την αναδρομική παραπέμπουν σε αυτόν τον «Ενδιάμεσο Κόσμο» από το Πάικο, ο οποίος πρωταγωνιστεί στο έργο του Τσακίρη μεταπλασμένος γκροτέσκ και βίαιος. Ο κύκλος της ζωής και του θανάτου, η συνεχής ταραχή και η ατέρμονη ρευστότητα του χρόνου που φέρνει, παίρνει, δίνει, εξοντώνει και αναγεννά, σε ακολουθούν παντού στους τρεις ορόφους της έκθεσης. Γιατί το πάλαι πότε αγροτόπαιδο από την περιφέρεια όχι μόνο δεν απαρνήθηκε το βίωμα και τον λαϊκό πολιτισμό με τις δοξασίες και τους θρύλους του, αλλά δεξιοτεχνικά το ενστάλαξε σε κάθε τι από όσα καταπιάστηκε. Are spirits in the material world? Κάντε περασιά από τη Δημοτική Πινακοθήκη και βρείτε-δείτε την απάντηση!

Γιώργος Τσακίρης / Ζωγραφική/ Αναδρομική
Casa Bianca-Δημοτική Πινακοθήκη Θεσσαλονίκης ως τις 14/2
Βασιλίσσης Όλγας 182 και Θεμιστοκλή Σοφούλη